Elize van Loon
Dit voorjaar zijn maar liefst twintig grote duivelsroggen (Mobula mobular) aangespoeld op verschillende Spaanse stranden. Experts staan voor een raadsel.
Deze indrukwekkende dieren kunnen tot vier meter lang en drie meter breed worden. De afgelopen tijd spoelden ze vooral aan langs de kusten van Catalonië, Valencia, Andalusië en de Balearen. Onderzoekers en natuurbeschermers hebben een werkgroep opgericht om de mogelijke oorzaken te achterhalen
Een onverwachte toename van strandingen
Volgens Claudio Barría, expert bij de International Union for Conservation of Nature en directeur van Catsharks, is het fenomeen zorgwekkend: “Vorig jaar vonden we een vrouwtje op het strand van Calafell, dat daar beviel van een jong. Met de nodige hulp kon de moeder terugkeren naar zee. Dit jaar komen de strandingen duidelijk vaker voor, maar een verklaring ontbreekt nog.” Normaal gesproken leven grote duivelsroggen in diepe wateren en blijven ze ver van de kust, maar de toename van gestrande exemplaren roept vragen op.
Behandeling en redding
Lucía Garrido, hoofd van de klinische en reddingsafdeling van het CRAM, Centro de Recuperación de Animales Marinos, heeft een paar van de gestrande roggen proberen te redden. Ze benadrukt dat deze dieren geen gevaar vormen voor mensen: “Deze roggen zijn niet agressief. Ze hebben een kleine angel, maar geen gif, zoals bij sommige andere soorten wel het geval is. Het grootste risico bij redding komt door hun enorme formaat en de stress die ze ervaren.”
Haar team komt in actie zodra een grote duivelsrog in de buurt van de kustlijn wordt aangetroffen. Helaas heeft niet elke reddingsoperatie succes: een jong van 50 kilo dat dinsdag werd gevonden in Badalona heeft het niet overleefd.
Geen duidelijk patroon, maar wel hypotheses
Verschillende organisaties die gespecialiseerd zijn in onderzoek naar mantaroggen hebben zich verenigd om de oorzaak van deze strandingen te onderzoeken. Hoewel er geen eenduidig patroon is, zou het kunnen zijn dat de dieren naar de kust trekken om te bevallen. Barría legt uit: “De exemplaren die we in Catalonië hebben gevonden, waren vrouwtjes. Een hypothese is dat ze de kust naderen om te bevallen en door stress stranden. Deze soort kan niet buiten het water overleven, omdat ze zuurstof verkrijgen door water te filteren via hun mond en kieuwen.”
Hoewel het aantal grote duivelsroggen langs de Spaanse kust de afgelopen jaren is toegenomen, betekent dat niet automatisch dat er ook meer strandingen zouden moeten plaatsvinden
Wat kun je doen en wat moet je laten?
Montse Pal van het CRAM adviseert nadrukkelijk om de dieren niet aan te raken of terug te zetten in zee. Bel zo snel mogelijk 112, dan kunnen de experts de dieren helpen. Het is cruciaal om gestrande dieren niet nog meer stress te bezorgen. Houd een veilige afstand en verlies ze niet uit het oog.” Wetenschappers hopen dat verder onderzoek meer inzicht zal geven in de toename van strandingen, zodat er maatregelen genomen kunnen worden om deze majestueuze dieren beter te beschermen.
Reuzenhaai zwemt langs kust van Marbella en verrast bootpassagiers