Else Beekman
Na opnieuw maanden stilte rond het ambitieuze tunnelproject tussen het Iberisch Schiereiland en Marokko, heeft het Spaanse Ministerie van Transport en Duurzame Mobiliteit aangekondigd 350 duizend euro beschikbaar te stellen voor een nieuw onderzoek naar de onderzeese tunnel.
Dit onderzoek richt zich op de financiële haalbaarheid en mogelijke winstgevendheid van de geplande tunnel. Het wordt uitgevoerd door het Spaanse ingenieurs-en overheidsbedrijf Ineco, samen met het Duitse tunnelbedrijf Herrenknecht.
Hoewel de aankondiging komt op een moment van politieke en maatschappelijke onvrede in Spanje, blijft de regering vasthouden aan haar plannen. Het linkse kabinet van premier Pedro Sánchez ligt momenteel onder vuur. Afgelopen zaterdag gingen er nog duizenden betogers de straat op in Madrid om zijn aftreden te eisen. Desondanks heeft de regering aangegeven door te willen gaan met projecten die zij op de lange termijn als strategisch belangrijk beschouw. De tunnelverbinding met Marokko is daar een voorbeeld van.
Onderzeese tunnel tussen Spanje en Marokko krijgt vorm
Haalbaarheid onderzeese tunnel onder de loep
Óscar Puente, de Spaanse minister van Transport en Duurzame Mobiliteit, is nog steeds de drijvende kracht achter het project. Puente heeft ervoor gezorgd dat de diplomatieke contacten met Marokko werden aangehaald en blijft zich inzetten voor de tunnel. De financiering voor het nieuwe onderzoek komt uit het NextGenerationEU-fonds, een Europees fonds bedoeld om de economie van de lidstaten te versterken.
Het onderzoek kijkt niet alleen naar de financiële haalbaarheid, maar onderzoekt ook de functionele opzet van de tunnel. Verschillende ontwerpopties, routes en verbindingen worden voor het onderzoek geanalyseerd. Aan Spaanse zijde worden twee mogelijke locaties onderzocht voor de tunnelmond: een bij de havenstad Algeciras en een aan de kust bij Tarifa. Ook de verwachte reizigers en goederenstromen worden in kaart gebracht. Net zoals de vraag of inkomsten uit bijvoorbeeld energievoorziening, winkels en horeca in de terminals en spoorverkeer kunnen helpen om de kosten te dekken. Het uiteindelijke doel is om vast te stellen of de investering op lange termijn rendabel kan zijn.
Technische uitdagingen
Naast de financiële en functionele onderzoeken, wordt er ook gekeken naar de technische haalbaarheid van het project. Het Duitse tunnelbedrijf Herrenknecht onderzoekt hiervoor de mogelijkheden, in opdracht van de Spaanse overheidsinstantie Secegsa. Een van de grootste uitdagingen is nog steeds of het gaat lukken om de ‘Umbral de Camarinal ‘te doorboren. Dit is een onderzeese drempel van zo’n 25 kilometer breed en tot 300 meter diep en heeft complexe bodemstructuren. Dit klusje moet geklaard worden door de Tunnel Boring Machine (TBM), een geavanceerde tunnelboormachine.
Als voorbeeld voor de toekomstige tunnel wordt er gekeken naar al bestaande succesvolle Europese infrastructuurprojecten. De hogesnelheidslijn tussen het Spaans Figueres en het Franse Perpignan is hier een voorbeeld van, maar ook de bijna 51 km lange Kanaaltunnel tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk.
Die laatste werd aangelegd via een publiek-private samenwerking. Deze samenwerking tussen de overheid en bedrijven heeft geleid tot een succesvolle exploitatie van de tunnel. En wordt inmiddels gesteund door grote bedrijven zoals het Franse bouwbedrijf Eiffage en de Italiaanse Holdingsmaatschappij Mundys. Ook voor de tunnel tussen Spanje en Marokko wordt zo’n model als mogelijke financieringsvorm onderzocht.
Verbinding met een lange adem
Het idee voor de tunnel gaat terug tot 1979, toen Spanje en Marokko hun eerste gezamenlijke intentieverklaring ondertekenden. Sindsdien zijn er al talloze studies en onderzoeken geweest, maar tot nu toe nog zonder resultaat. Dankzij de politieke wil en de technologische vooruitgangen van de afgelopen jaren, lijkt het project echter dichterbij te komen. Of het daadwerkelijk tot uitvoering komt, is nog onzeker.
Er blijven echter nog tal van obstakels. Naast de financiële haalbaarheid en technische uitdagingen, zijn er ook nog steeds seismische risico’s en milieubezwaren die meewegen. In 2030 organiseren Spanje en Portugal samen het WK Voetbal. Het plan was om tegen die tijd een tunnel te hebben, zodat voetbalfans snel het schiereiland zouden kunnen bereiken. Dat scenario lijkt echter onrealistisch. De eerste resultaten van de onderzoeken worden in juni verwacht. Pas daarna zal duidelijk worden of een vaste verbinding tussen Europa en Afrika daadwerkelijk haalbaar is.
Bronnen: VozPopuli, El Faro de Ceuta
Dit artikel werd vertaald en bewerkt door Saskia Plazier, stagiaire van de ITV Hogeschool in Utrecht