Else Beekman
Als reden werd opgegeven, dat de gevolgen van de maandag door de Spaanse regering aan de Europese Unie gevraagde noodsteun niet zijn te overzien. Waardering had men voor de hervormingen die in Spanje plaatsvinden.
Moody’s deskundigen geloven, dat de verweving van een aantal grote Spaanse ondernemingen met de banksector inzet zal worden van onderhandelingen over hun rekapitalisering.
Als gevolg daarvan nemen zij aan, dat banken hun belangen in ondermeer Repsol en Telefónica zullen moeten afstoten en omgekeerd dat bepaalde ondernemingen hun belangen in de banksector zullen moeten opgeven. Dat verandert zowel de positie van de betreffende bedrijven als van de van fris geld te voorziene banken op de internationale kapitaalmarkt.
Moeilijker
Het wordt volgens Moody’s voor Spanje allengs moeilijker schulden terug te betalen, wat blijkt uit het aanvragen van noodhulp bij de partner-landen van de Euro-Zone. Deze stellen in principe 100 miljard euro ter beschikking tegen lage rente-tarieven.
Momenteel moet Spanje tegen onbetaalbare percentages, boven 7%, trachten fondsen op de vrije kapìtaalmarkt te vinden. Deskundigen houden het er echter op, dat deze 100 miljard niet toereikend zal blijken.
Een reden daarvoor kan zijn, dat Spanje zelf 11.9037% zou moeten bijdragen aan het Europese Stabiliteits Mechanisme, dat men voor hulp zou willen gebruiken. Het EMS is er echter nog niet. Spanje ratificeerde een verdrag erover niet eens…
Belastinginkomsten
Omdat er in Spanje nauwelijks nog geld wordt uitgegeven voor consumptie, zijn de belastinginkomsten zeer sterk gedaald. Dat leidt tot een steeds gevaarlijker vicieuze cirkel met hogere lasten om het staatsbudget sluitend te krijgen, minder consumptie en nog meer werkloosheid.
Overwogen wordt door de regering een “groene” belasting in te voeren, zogenaamd om het gebruik van hernieuwbare energie te bevorderen net zoals Duitsland dit doet. De Duitse invloed op noodlijdende euro-landen wordt daarmee steeds duidelijker herkenbaar.
‘Over mijn lijk’
De huidige problemen van Spanje en de zorgen die investeerders zich daarover maken werden dinsdag nog vergroot door opmerkingen van de Duitse bondskanzelier Angela Merkel, die het “over mijn lijk” uitsprak over bijzondere hulpmaatregelen en subsidievormen, zoals euro-bonds.
Daarbij zouden de euro-landen elkaar steun moeten verlenen als staatsbudgets uit de hand dreigden te lopen. Haar opvatting is, dat die landen maar naar Duits model moeten handelen en eerst strak bezuinigen.
Merkel gaat daarbij volkomen voorbij aan de verschillen die er bestaan tussen de sociale markt economie van Duitsland en de vrije, minder geleide markt economieën van perifere landen.
Bovendien gaat zij er bij haar redenering aan voorbij dat alleen Duitsland op grote schaal heeft kunnen profiteren van de in 2001 overhaast ingevoerde euro, zonder dat er een gedegen fiskale unie tot stand was gekomen. Iets teruggeven van de toevloed van geld dat naar Duitsland vluchtte wil zij ook niet, omdat zij weet dat Duitsland zelf aanzienlijke begrotingstekorten heeft die alsmaar verder oplopen. Haar land begint bovendien de invloed te ondervinden van de globale financiële crisis en het teruglopen van de wereldhandel.
Imperialistische grootmacht
Georg Soros, de legendaire investeerder en grondlegger van het Quantum Fonds, zei in een interview met Der Spiegel (26.6) dat men er langzaam voor moet oppassen, dat Duitsland zich niet tot een imperialistische grootmacht ontwikkelt.
“Duitsland moet haar goede naam niet verspelen door maatregelen af te dwingen die ander landen steeds verder in moeilijkheden brengen”, liet hij weten, “andere landen zouden dan Duitsland kunnen gaan aanzien voor een echte onderdrukker”.
Cyprus, dat nu het vijfde land van de euro-zone, is dat inmiddels om noodsteun heeft gevraagd, kreeg aan de vooravond van het roulerende voorzitterschap van de EU een zware pil te verduren. De Europese Centrale Bank weigerde verder schuldbrieven van het eiland als onderpand voor het geven van kontante middelen te accepteren.
Italië
Premier Mario Monti van Italië deelde aan de vooravond van de grote conferentie over de euro-hulp aan zijn parlement mee, dat hij beslist geen ‘ja-knikker’ zal zijn, maar desnoods tot zondagnacht wil onderhandelen over de condities voor redding van het land. Italië staat ook aan de rand van de financiële afgrond en zal spoedig aanzienlijke hulp nodig hebben.
De gebeurtenissen in de euro-zone gedurende de laatste uren en dagen laat de spanning op de geldmarkt danig oplopen. Zou Italië worden toegevoegd aan het vijftal landen dat reeds aan het euro-infuus ligt, rijst de vraag of nog wel voldoende middelen kunnen worden gevonden om de euro veel langer overeind te houden.