Else Beekman
Daar kan nauwelijks nog meer bij. Daarom wil de regering het denkbeeld van Duitsland overnemen om een systeem van arbeidsverschaffing in te richten, dat voornamelijk jongeren aan werk moet helpen.
De algemeen gehoorde kritiek uit het buitenland is, dat deskundigen geloven dat regeringsleider Rajoy zijn oren teveel naar Duitse toestanden laat hangen.
Een industrie-gericht leerlingstelsel past niet bij Spanje, nog afgezien van een gebrek aan een uitgebreide industrie en een gevarieerde productieve middenstand, zoals timmerbedrijven. Met de middenstand ijkt het sowieso belabberd gesteld te zijn. Veel zaken gaven inmiddels op, omdat het geld niet meer rolt zoals men dit van 2002 tot 2009 gewend was. Een toenemend aantal gesloten zaken in winkelstraten bewijst het.
Geld moet rollen, de vrijheid van keuze binnen de individuele bestedingsruimte moet dringend worden hersteld. Voor zover die ruimte er nog wel is natuurlijk.
Want lastenverhogingen en gelijktijdige verlaging van inkomens romen die zo af, dat zelfs mensen met een goed inkomen niet meer rond kunnen komen. Wie meer geld beschikbaar heeft, geeft ook meer uit.
Ook daar is van ‘groei’ geen sprake meer, eerder van een paar stappen terug. Niet goed voor de staatsschuld, de banken, en wie nog meer zitten te wachten op andermans geld.
Daarom wordt het langzaam spannend voor Spanje. Het Duitse credo “voor wat hoort wat” en de eisen van de EU om alleen financiële hulp te bieden tegen onwerkelijke condities om daarmee eventueel onrealistische bestedingen, maar vooral overdreven hoge risico-rentes op de vrije kapitaalmarkt te voorkomen, laat de eerder zo florerende economie met minimale staatschuld danig inkrimpen.
Daar kan de Spaanse regering niets aan doen. Mariano Rajoy sputtert wel wat tegen, maar benadert ondertussen bondskanselier Merkel als een weldoenster.
Volgens top-investeerder Georg Soros is zij dat niet, wat nog eens door Dr. Gertrud Höhler, voormalig regerings- en ondernemingsadviseur, wordt bevestigd in haar nieuwe boek: ‘Die Patin’ (‘De Mafia-baas’), waarin zij de stijl van leidinggeven van Frau Merkel te zeer naar macht strevend vindt.
Soros komt tot een enigszins andere slotsom. Hij deed dezer dagen een dringende oproep aan Duitsland om te kiezen: als welwillende hegemonist op te treden, of de eurozone vlot te verlaten.
Duitsland drukt met haar politieke optreden andere landen economisch en sociaal neer. Landen die er binnen enkele jaren weer goed zouden voorstaan als Berlijn de euro voor te licht zou bevinden en zijn Deutsche Mark weer terug liet keren.
Soros meent dat langer doormodderen binnen de EU de schade voor een werkelijk verenigd Europa alleen maar veel groter maakt dan deze al is.
Spannend
Spannend wordt het daarom woensdag, als Duitse rechters hun oordeel willen verkondigen over de legaliteit van het ‘Europese Stabiliteits Mechanisme’ (ESM) ten aanzien van de Duitse ‘Basis Wetgeving’, naast de grondwet de juridische hoeksteen van hun land.
Hoewel hun oordeel wel geformuleerd zal zijn, durft niemand erover te speculeren hoe dat gaat uitpakken. Als de rechters daar toe komen, want er is enige uren geleden een kort geding aangespannen door tegenstanders van het voorliggende ESM-plan om een uitspraak uit te stellen…
Dat deze hoge rechters uit Karlsruhe het ESM onverkort zullen goedkeuren, lijkt bijna onmogelijk. Het zou Duitsland zonder twijfel opzadelen met de eindverantwoordelijkheid over door de zwakke broeders in de eurozone gecreëerde schulden, die weleens samen opgeteld een tiental biljoenen euro hoog kunnen zijn.
Zo’n bedrag even bijpassen gaat de Duitse mogelijkheden ver te boven. Er zal dus aan dit hulpmechanisme wat Duitsland betreft een duidelijke grens worden gesteld.
Nederlandse verkiezingen
Spannend wordt het voor Spanje minstens ook, omdat Nederland een regering gaat kiezen. Wat die nieuwe regering kan en zal gaan doen, is nog lang niet zeker. Ook in Nederland neemt de positieve stemming voor Europa en de euro zienderogen af. Een rood-liberale junta zou weleens haar bezwaren tegen hulpverlening aan de ‘zuidlanden’ kunnen inbrengen.
Maar er zal nog veel water door Merwede en Rijn vloeien voor daar een nieuwe coalitie is gevormd. Een nieuwe, effectieve Nederlandse regering samenstellen binnen 3 maanden zou bijna record-verdacht zijn. Dan zijn we reeds in het jaar 2013 aangekomen, als we -naar sommigen geloven- de maand december met de afloop van de Maya-kalender ongeschonden overleven.
Spanje
Waar het heen gaat met Spanje is daarom allerminst zeker. Het móet enige financiële bijstand van de EU krijgen. De gevraagde en toegezegde 100 miljard blijken al ‘gealloceerd’ en mogelijk veel te gering te zijn.
Met een kleine 50 miljard erbij kunnen er mogelijk leukere dingen gedaan worden, zonder heilloze afslanking, gedachtenloze afremming en kortzichtige afroming van inkomens.
Spanje móet gaan groeien en hoognodig snel. De knappe koppen het land lopen weg, naar Chili, Peru en Bolivia en komen waarschijnlijk niet meer terug. Handige slimmerikken verkiezen Duitsland of Amerika, om er later voor zichzelf te beginnen. Dat kan en mag niet doorgaan.
Wie zou er tenslotte de lichtschakelaar in Madrid moeten omdraaien, als Spanje onverhoeds opeens een provincie van Duitsland zou blijken te zijn geworden?
Welt, El Confidencial, Spiegel, Reuters, El Mundo