Else Beekman
BBB-Minus, een puntje boven de “junk” status. Dit brengt Spanje opnieuw negatief voor het internationale voetlicht.
S&P zegt dat haar beoordeling samenhangt met de steeds verder uitdiepende economische teruggang van Spanje, het ontstaan van sociale onrust, het gebrek aan mogelijkheden voor de Spaanse regering om een depressie te voorkomen gevoegd bij het risico dat investeerders lopen door de afwezigheid van geloofwaardige politieke maatregelen over de koers van de eurozone als geheel.
In een verklaring zegt S&P: “Het is ons inzicht, dat de mogelijkheden van Spaanse politieke instellingen om het hoofd te bieden aan deze ernstige crisis, zowel binnenlands als samen met andere landen, steeds verder afnemen.”
Uitzichtloosheid
S&P’s beoordeling van de situatie is mede gebaseerd op de uitzichtloze, hoge werkloosheid in Spanje. Regeringsplannen om daaraan het hoofd te bieden zouden pas na 2014 vruchten kunnen afwerpen.
Bovendien bestaat er grote twijfel over het effect van bezuinigingsmaatregelen van de regering Rajoy. De doelstellingen ervan worden over het algemeen te optimistisch en rooskleurig gevonden.
Teruglopende belastingontvangsten en stijgende kosten van werkloosheidsvoorzieningen maken het nagenoeg onmogelijk de staatsschuld terug te brengen tot het eerder met de EU voor het verkrijgen van financiële hulp afgesproken percentage van 6.3% van het bruto binnenlands product.
Moody’s
Het kredietadviesbureau Moody’s, dat Spanje eerder tot de status ‘Baa’ verlaagde, zal waarschijnlijk de nieuwe beoordeling van S&P volgen. Wanneer dat invloedrijke bureau Spanje tot “waardeloos” (junk) voor investeerders verklaart, kan dit ertoe bijdragen, dat Rajoy zijn land alsnog uitlevert aan het driemanschap (troika) van IMF, EU en ECB.
Daardoor zal zijn regering moeten toestaan dat het de nog prille democratie en economie van Spanje naar hun denkbeelden gaat wijzigen.
Regio’s
S&P wijst erop, dat Rajoy’s PP in 11 van 17 Spaanse regio’s regeert waar massieve bezuinigingen werden ingevoerd, maar de spanningen daarover tussen de centrale en regionale regeringen nog voortdurend toenemen.
“Dit leidt tot het verwateren van politieke doelstellingen”, aldus S&P, “wat leidt tot herhaalde confrontaties met de bevolking”. Bezuinigingen op ondermeer onderwijs, uitkeringen en gezondheidszorg enerzijds, terwijl aan de andere kant enorme bedragen naar failliete banken worden overgeheveld, hebben geleid tot toenemende sociale onrust met grote afkeuring door kiezers.
Aarzeling
“Wij beschouwen de aarzeling van de Spaanse regering om formeel hulp te vragen bij internationale reddingsfondsen als een potentieel negatief risico voor de Spaanse kredietwaardigheid”, vermeldt S&P, wel begrijpend dat Spanje zich zou uitleveren aan hardhandige, van buitenaf opgelegde maatregelen.
Bovendien vindt het bureau dat de EU dringend maatregelen moet doorvoeren in de richting van een Banken Unie, die het Spanje mogelijk zou maken haar kwijnende bankensector te herkapitaliseren. De druk zou zo van de Spaanse regering worden afgenomen.
TVNZ.co.nz, El Economista, Reuters