Verkoeling in Spanje na hittegolf: kans op stormen en mogelijk een DANA

door Else BeekmanElse Beekman
meest regenrijke gebied van regio Valencia ligt in Alicante

Na weken van zinderende hitte komt er eindelijk verkoeling in Spanje. Volgens de Spaanse weerdienst AEMET is op maandag 18 augustus een einde gekomen aan de langdurige hittegolf. Toch blijft het zomerweer voorlopig aanwezig met vooral in het noorden en midden van het land aangenamere temperaturen. Tegelijkertijd neemt de kans op onweersbuien toe en wordt zelfs een DANA (geïsoleerde depressie op grote hoogte) verwacht tegen het einde van de week.

In de tweede helft van augustus begint het doorgaans al iets minder zinderend heet te worden. Daarbij wordt de invloed van Atlantische luchtmassa’s merkbaarder. Zo ook dit jaar. De extreme temperaturen die Spanje de afgelopen weken teisterden leverden enkele van de warmste dagen ooit op. Deze zijn nu echter op hun retour. AEMET meldde op maandag dat koele lucht uit het noordwesten het land is binnengedrongen. Dat zorgt voor lagere temperaturen en het officiële einde van de hittegolf. Het temperatuurverschil is aanzienlijk: op sommige plaatsen zijn de maxima met 10 graden gedaald ten opzichte van vorige week.

Toch blijft het in delen van Andalusië, Murcia en de Canarische Eilanden nog heet. Wel zijn de waarschuwingen teruggeschroefd naar het laagste alarmniveau. In steden als Madrid, Sevilla en Valencia is de daling in temperatuur na meer dan twee weken met tropische nachten een hele opluchting.

Volgens AEMET-woordvoerder José Luis Camacho was dit de derde meest intense hittegolf die Spanje in de afgelopen decennia heeft meegemaakt. Deze was vergelijkbaar met die van 2022.

Onweersbuien en regen in aantocht

Met de komst van koelere lucht in combinatie met warme, vochtige luchtlagen aan de oppervlakte, ontstaan er vanaf dinsdag ideale omstandigheden voor onweersbuien. Vooral in het noorden van Spanje kunnen deze optreden en met name langs de Cantabrische kust, de Pyreneeën en in de provincies Catalonië en Aragón en delen van Teruel. In Lleida is al een oranje weeralarm afgegeven voor neerslag die meer dan 30 liter per vierkante meter kan bedragen, vergezeld van bliksem en hagel.

De buien breiden zich richting het midden en oosten van het land uit, met mogelijke regen en onweer in de Valenciaanse Gemeenschap en zelfs de Balearen. Donderdag kunnen ook delen van het zuidoosten getroffen worden. In het Cantabrisch gebied en in Noord-Galicië kunnen de neerslaghoeveelheden oplopen, terwijl het in het centrum en zuiden veelal droog en zonnig blijft.

Mogelijke DANA

Voor zondag 24 augustus houden meteorologen rekening met de vorming van een DANA. Deze geïsoleerde depressie in hogere luchtlagen kan voor langdurige en soms hevige neerslag zorgen. Hoewel de exacte koers nog onzeker is, lijkt het erop dat de DANA zich boven het noordwesten van Spanje zal ontwikkelen en zich vervolgens langzaam oostwaarts over het land verplaatst. Als dit scenario werkelijkheid wordt, krijgen grote delen van Spanje te maken met onstabiel weer.

Weersverandering gunstig voor natuurbranden

De verwachte weersverandering is goed nieuws voor de bestrijding van de hevige natuurbranden die in Galicië en Castilla y León woeden. Door lagere temperaturen, hogere luchtvochtigheid en afnemend risico op droge onweer, zal het brandgevaar afnemen. Volgens meteorologen zal het risico geleidelijk verschuiven van “extreem” naar “matig” of “laag”. Dit biedt brandbestrijders een welkome adempauze.

AEMET waarschuwt echter dat de overgang niet zonder risico’s is: plotselinge overstromingen, bliksem en hagel kunnen lokaal voor overlast zorgen. Extra alertheid is geboden in bergachtige gebieden en plekken die gevoelig zijn voor wateroverlast.