Else Beekman
Wie bij vulkanen in Spanje alleen aan de Canarische Eilanden denkt, ziet de provincie Almería makkelijk over het hoofd. Toch ligt in het bijzondere natuurgebied Cabo de Gata een van de opvallendste vulkanische landschappen van het land, met oude kraters, caldera’s en lavakoepels die nog altijd zichtbaar zijn. Juist dat ruige decor maakt dit deel van Andalusië zo bijzonder voor wie Spanje eens van een heel andere kant wil zien.
Het vulkanische complex van Cabo de Gata ontstond in het Mioceen, grofweg tussen 16 en 7 miljoen jaar geleden. Volgens geologische informatie over het gebied hing die activiteit samen met de tektonische dynamiek tussen de Afrikaanse en Euraziatische plaat, in en rond de Alboránzee. Daarmee kreeg het zuidoosten van Spanje een van de opvallendste geologische landschappen van het Iberisch schiereiland.
Dat verleden is nog steeds zichtbaar. Anders dan op de Canarische Eilanden, waar vulkanen veel jonger zijn, zijn de vormen in Cabo de Gata door miljoenen jaren erosie zachter en minder spectaculair scherp. Toch zijn oude vulkanische contouren nog duidelijk in het terrein terug te zien.
Oude kraters en caldera’s nog herkenbaar
Een van de bekendste voorbeelden is Majada Redonda, bij Presillas Bajas. Deze plek geldt als een van de meest representatieve vulkanische structuren van het natuurpark.
Een ander opvallend punt is Cerro del Hoyazo, bij Níjar. Dat oude vulkanische complex is vooral bekend door de granaten in het gesteente. Ook geologische routes in het gebied wijzen op de herkenbare kratervorm en de bijzondere mineralen die daar te vinden zijn.
Naast deze locaties worden ook reliëfs als Los Frailes, Vela Blanca, Cerro Gallardo en Cerro Negro verbonden aan het oude vulkanische landschap van Cabo de Gata. Daarmee gaat het niet om één losse vulkaan, maar om een heel systeem van oude vulkanische resten.
Veel erupties vonden onder zee plaats
Wat de vulkanen Almería extra bijzonder maakt, is dat een deel van de erupties ooit onder zee plaatsvond. Grote delen van het gebied lagen destijds nog onder water. Door opheffing van het terrein en langdurige erosie kwamen die oude structuren later bloot te liggen. Daarom zie je vandaag steile hellingen, donkere rotsen en grillige heuvels die ooit op of onder de zeebodem ontstonden.
Wat heeft Cabo de Gata de bezoeker nog meer te bieden?
Wie Cabo de Gata bezoekt, merkt al snel dat het hier niet alleen om geologie draait. Juist de combinatie van ruige rotspartijen, stille baaien, lange stranden en leegtes in het binnenland geeft dit stuk kust iets heel eigens. Stranden als Mónsul, Los Genoveses, Cala de Enmedio en Playa de los Muertos worden niet voor niets steeds weer genoemd als de mooiste van het gebied en soms ook in lijstjes met de mooiste stranden van Spanje. Ook Agua Amarga trekt veel bezoekers, juist omdat het strand en het dorp zo mooi in elkaar overlopen.
Wie wat langer wil blijven, komt vanwege de ruim aanwezige voorzieningen vaak uit in San José, maar ook Las Negras, Rodalquilar en Agua Amarga zijn geliefde plekken om te overnachten. Het zijn plaatsen waar het landschap nog echt de hoofdrol speelt en waar Cabo de Gata zijn rustige, bijna ongerepte sfeer heeft weten te bewaren.
Meer dan een mooi uitzicht
Voor bezoekers is het landschap van Cabo de Gata al jaren een trekpleister, maar achter die schoonheid schuilt dus ook een bijzonder geologisch verhaal dat van het gebied veel meer maakt dan strand en kustnatuur alleen. Wie door Cabo de Gata rijdt of wandelt, kijkt in feite naar de resten van een miljoenen jaren oud vulkanisch verleden. Juist dat maakt het vulkanisch landschap van Almería zo interessant voor reizigers, bewoners en liefhebbers van Spanje die eens iets anders willen zien dan de bekende vulkanen van de Canarische Eilanden.