Else Beekman
Het is een van de meest gevreesde diersoorten ter wereld. En al lijkt de witte haai in Spanje een ‘ver-van-je-bed-show’ te zijn, toch komen ze dichterbij voor dan je zou denken. In het noorden van Spanje wordt momenteel onderzoek gedaan naar de aanwezigheid van de witte haai, een van de meest gevreesde diersoorten ter wereld. Hoewel deze haaien doorgaans in warme, kustwateren voorkomen, is hun aanwezigheid in de Middellandse Zee en Atlantische Oceaan minder bekend.
De witte haai staat als kritisch bedreigde soort geregistreerd in het Middellandse Zeegebied, voornamelijk door overbevissing, vervuiling en verlies van leefgebied.
Internationale samenwerking voor bescherming van de witte haai
Wetenschappers willen nu meer te weten komen over de aanwezigheid en het gedrag van witte haaien in de Spaanse wateren. Daartoe heeft de Amerikaanse organisatie Ocearch samen met de Fundación Oceanogràfic en andere entiteiten voor het eerst een expeditie in Spanje gelanceerd. Deze expeditie, genaamd “Salvar el Mediterráneo”, vertrok op 29 juli vanuit de haven van Vigo en bereikte Bilbao op 10 augustus. Het doel was om in het bijzonder de wateren van de Golf van Biskaje te onderzoeken, waar eerder meldingen van haaien waren.
Resultaten van de expeditie
De expeditie slaagde er niet in een witte haai te vangen. Wel werd er een drie meter lange blauwe haai waargenomen. De onderzoekers wilden haaien vangen om monsters van lichaamsvloeistoffen en weefsel te verzamelen. Verder willen ze intelligente boeien plaatsen voor het volgen van hun bewegingen en temperatuur. Ondanks het gebrek aan zichtbare resultaten, blijft het onderzoek van groot belang. Er is namelijk nog veel onbekend over het leven van de witte haai in deze regio.
Hypotheses over de witte haai in de Middellandse Zee
De expeditie is ook gericht op het verifiëren van twee belangrijke hypotheses. De eerste suggereert dat de Middellandse Zee zou kunnen dienen als een soort ‘kinderkamer’ voor witte haaien. Vrouwtjes zouden er hun jongen baren en laten opgroeien in relatieve veiligheid voordat ze door de Straat van Gibraltar naar de Atlantische Oceaan trekken. Deze theorie is gebaseerd op het feit dat in de Middellandse Zee voornamelijk jonge haaien worden waargenomen.
Een tweede hypothese is dat een subgroep van witte haaien de Middellandse Zee verlaat op zoek naar prooien, zoals tonijn. Op die manier volgen ze mogelijk migratieroutes. Dit zou verklaren waarom deze dieren soms in de noordelijke wateren van Spanje worden gezien.
Toekomstig onderzoek
Ondanks de uitdagingen en het gebrek aan concrete waarnemingen blijft het onderzoek naar de witte haai cruciaal voor het behoud van de soort. Wetenschappers hopen meer inzicht te krijgen in de gedrags- en leefpatronen van deze bedreigde roofdieren. Met toekomstige expedities willen ze verder verkennen of de Middellandse Zee daadwerkelijk een belangrijke rol speelt in hun levenscyclus.
Lees ook: Ook witte haaien langs Spaanse kust