Elize van Loon
In Spanje is taal zo aan het einde van het jaar nog een belangrijk onderwerp geworden. Twee zaken vielen op. Ten eerste de verkiezing van het Woord van het Jaar en ten tweede de opname van ‘mena’ in het officiële woordenboek.
De Spaanse taalorganisatie FundéuRAE kiest elk jaar woorden die veel gebruikt zijn of belangrijk waren in de samenleving. In 2025 was arancel –importheffing – het woord van het jaar. Ook mena was een veelbesproken term, omdat het onderwerp veel aandacht kreeg in media en politiek.
Wat betekent ‘mena’?
Mena is een afkorting van menor extranjero no acompañado. Dat is een minderjarige migrant die zonder ouders of voogd naar Spanje komt. Het gaat om kinderen en jongeren die bescherming nodig hebben. De Real Academia Española (RAE) heeft het woord opgenomen in het Diccionario de la Lengua Española (DLE) en vermeldt dat het soms negatief wordt gebruikt. De RAE beschrijft vooral het gebruik van woorden, zonder te zeggen of dat wenselijk is.
Waarom is er discussie?
De Spaanse regering vindt dat het woord mena gevoelig ligt. Woorden zijn volgens hen niet neutraal; ze kunnen kinderen stigmatiseren of ontmenselijken. Vooral in media en politieke debatten wordt mena op een negatieve manier gebruikt. De Spaanse ministeries van Migratie en van Jeugd en Kinderrechten pleiten voor respectvolle taal en ook maatschappelijke organisaties waarschuwen dat het gebruik van mena kan leiden tot negatieve stereotypen.
Woord van het jaar 2025: ‘arancel’
De FundéuRAE, verbonden aan de RAE, kiest elk jaar een woord dat belangrijk is geweest in het publieke debat. Voor 2025 is gekozen voor arancel, wat verwijst naar tarieven op geïmporteerde goederen. Het woord stond het jaar door centraal in discussies over internationale handel en importheffingen. De bekendmaking gebeurde tijdens een bijeenkomst in Madrid, met medewerking van FundéuRAE, RAE en officiële gasten. Andere kanshebbers waren:
-
apagón – stroomuitval of groot gebrek aan elektriciteit.
-
boicot – boycot, vaak gebruikt in politieke en sociale contexten.
-
dron – van drone, veel gebruikt vanwege technologie en conflictzones.
-
generación Z – term voor de jonge generatie mensen geboren rond 2010–2025.
-
macroincendio – grote bosbrand
-
macrorredada – grote politieactie of grootschalige arrestaties.
-
rearme – herbewapening of toename van militaire uitrusting.
-
papa – verwijst naar de paus, vaak genoemd bij gebeurtenissen rond de Katholieke Kerk.
-
preparacionista – iemand die zich voorbereidt op mogelijke rampen.
-
tierras raras – zeldzame elementen, vaak genoemd in economische en technologische contexten.
-
trumpismo – politieke stijl of gedachtegoed van Donald Trump.
Deze woorden vallen op vanwege hun zichtbaarheid in media, politiek, samenleving en taalgebruik in 2025.
Taalgebruik en maatschappelijke impact
De keuze voor arancel en het gebruik en mena laat zien dat taal meer is dan communicatie. Woorden beïnvloeden hoe groepen mensen worden gezien en behandeld. In dit geval gaat het niet alleen om de beschrijving van taal, maar ook om sociale verantwoordelijkheid. Zorgvuldig taalgebruik kan begrip en empathie voor kwetsbare kinderen vergroten
Bronnen: rtve.es, eldiario.es, fundeu.es