Redactie
Net als in veel andere landen, begint ook in Spanje de dag pas écht met koffie. Niet snel onderweg, maar zittend aan een bar met geroezemoes op de achtergrond. Het is naast een shot cafeïne en een smaakervaring ook een belangrijk sociaal moment van contact, rust en traditie.
Spanjaarden blijken ook steeds meer koffie te drinken met gemiddeld 4,2 kilo koffie op jaarbasis. Dat staat gelijk aan 562 kopjes per inwoner. Daarmee staat het land echter niet bovenaan de ranglijst. Die eer gaat naar Finland, Duitsland, Denemarken, Oostenrijk en Nederland.
Hoe koffie zijn plek vond in Spanje
Die koffieliefde is in Spanje niet nieuw. Die bereikte het land al vanaf de 16e eeuw via internationale handelsroutes. Langzaamaan groeide het dasarna uit tot een vast onderdeel van het dagelijks leven. Niet alleen om wakker te worden, maar ook als moment om te ontspannen en bij te praten met vrienden of collega’s.
Koffie als sociaal ritueel
Waar Nederlanders vaak koffie ‘to go’ drinken of thuis voor vertrek al koffie drinken, nemen Spanjaarden er juist bewust de tijd voor. Veel Spanjaarden drinken pas halverwege de ochtend een koffie met collega’s, vaak staand aan de bar. Wanneer je in de rij zit bij een overheidsinstantie om iets te regelen, hoef je dus niet verbaasd op te kijken de persoon achter het loket zo tussen 10h en 11h zijn of haar spullen pakt en de deur uitloopt.
Een koffie na de lunch hoort bij de zogenaamde sobremesa, het Spaanse gebruik om nog even na te praten aan tafel voordat iedereen weer aan het werk gaat. Rond zes uur ’s middags is het een moment om bij te praten met vrienden of familie, vaak met iets zoets erbij zoals een churro of een tostada.
Voor wie thuis ook écht goede kop koffie drinkt, begint het plezier al bij de koffiebonen bestellen. Met een zak verse bonen van goede kwaliteit trakteer je jezelf of je gasten op een echte Spaanse koffiebeleving.
Soorten koffie die je moet kennen
Spanjaarden hebben een indrukwekkende lijst aan koffiesoorten die ze gedurende de dag drinken. Enkele klassiekers:
- Café con leche – sterke koffie met warme melk, vaak gedronken bij het ontbijt.
- Cortado – espresso “gesneden” met een klein beetje warme melk.
- Café solo – pure espresso, ideaal ná een maaltijd.
- Americano – een mildere zwarte koffie, populair onder buitenlanders.
- Café con hielo – espresso geserveerd met ijs, perfect voor warme dagen.
- Carajillo – espresso met een scheut likeur, zoals Licor 43 of cognac.
Elke regio geeft weer net een eigen twist aan populaire koffies. In Catalonië bijvoorbeeld is café amb gel letterlijk ‘koffie met ijs’: een espresso wordt aan tafel geserveerd met een glas ijsblokjes, zodat je de koffie er zelf overheen giet. In Valencia wordt daar soms een schijfje citroen aan toegevoegd, voor een frisse, licht bittere smaak.
In Málaga kun je hier een ‘nube’ en ‘sombra’ aan toevoegen: de eerste is veel melk met een scheutje koffie, en de tweede is veel melk met iets meer dan een scheutje koffie. Ideaal voor koffieleken of middagpauzes.
In grote steden als Madrid en Barcelona zie je steeds meer moderne koffiebars met slow coffee en single origin bonen, terwijl in dorpen de traditionele café solo of cortado nog altijd de norm is. Die nieuwe koffiebars combineren Spaanse traditie met internationale invloeden, waardoor espresso’s met havermelk of filterkoffies langzaam terrein winnen.
Thuis Spaanse koffie maken
Als je het Spaanse sociale ritueel in huis wilt halen, wil je natuurlijk een goede kop koffie kunnen zetten in je eigen keuken. Veel Spaanse huishoudens gebruiken nog altijd een ‘cafetera italiana’ (percolator) om espresso te maken. Dit geeft een sterke, aromatische koffie, vergelijkbaar met de smaak in lokale cafés.
Naast de zetmethode is ook de kwaliteit van de koffiebonen belangrijk. Op platformen zoals Koffiecentrale vind je een ruime selectie premium koffiebonen in diverse smaken, melanges en brandingsprofielen. Hierdoor zet je thuis eenvoudig je favoriete Spaanse koffie precies zoals je dat in een café zou doen.
De koffiecultuur in Spanje is rijk, gevarieerd en diep verweven met het sociale leven. Van café con leche in de ochtend tot een cortado op een zonovergoten terras: koffie biedt een moment om even te genieten en contact te maken. Disfruta tu café!