Judith Goeree
Net als Nederland kent ook Spanje de halfjaarlijkse klokwisseling. Op 27 oktober 2024 gaat in heel Spanje de klok van 3.00 uur terug naar 2.00 uur, wat betekent dat het weekend een uur langer duurt. Met de klokwisseling komt de eeuwige vraag naar boven of Spanje hiermee door moet gaan.
Sinds 1981 vindt in alle landen in de eurozone de verplichte klokwisseling plaats in het voor- en najaar. In heel Europa speelt echter al jaren de discussie over het afschaffen van de zomer- en wintertijd. De halfjaarlijkse tijdswissel werd ooit in het leven geroepen om zoveel mogelijk daglichturen te benutten om energie te besparen. In de praktijk is het een regel die steeds opnieuw veel discussie oproept.
Negatieve effecten van zomer- en wintertijd
Verschillende organisaties, zoals de Spaanse Vereniging voor Slaaponderzoek, hebben herhaaldelijk gewaarschuwd voor de negatieve effecten van de klokwisselingen op mensen. Sommigen ervaren prikkelbaarheid, concentratieproblemen, een lagere werkproductiviteit en slapeloosheid als de klok voor of achteruit gaat. De klokwisseling wordt echter ook in verband gebracht met gezondheidsrisico’s zoals obesitas, diabetes, hartaanvallen, beroertes, depressie en angst.
In september 2018 uitte de Europese Commissie haar bezorgdheid en stelde voor om de klokaanpassing te beëindigen. De oorspronkelijke streefdatum was 2019 en werd later uitgesteld naar 2021. De aanpassing is er tot op heden echter niet doorgekomen, door gebrek overeenstemming tussen de Europese lidstaten.
Energiebesparing
Verschillende deskundigen beweren dat de energiewinst door het gebruik van zomer- en wintertijd minimaal is. Er zou weliswaar wat minder elektriciteit worden verbruikt, maar hoe zit het bijvoorbeeld met verwarming? Ook is het gebruik van energie sterk afhankelijk van de weersomstandigheden en het gedrag van gebruikers.
In Spanje zijn er geen actuele rapporten bekend die een positief verband leggen tussen tijdsverandering en energiebesparingen. Bovendien is het energieverbruik de laatste jaren dusdanig veranderd, dat de oorspronkelijke gegevens niet meer van toepassing zijn in de huidige tijd. Er zouden nieuwe berekeningen nodig zijn om de effecten van zomer- en wintertijd in deze tijd aan te tonen.
Welke datum stelt BOE vast voor het einde van de klokwisselingen?
Op 20 maart 2019 riep de Spaanse regering een commissie van deskundigen in het leven om voor- en nadelen van de halfjaarlijkse klokwisselingen onder de loep te nemen. De uiteindelijke conclusie luidde dat een beslissing zonder ´gedeelde consensus´ niet raadzaam was.
Er is daarom nog geen officiële datum vastgesteld voor het einde van de klokwisselingen. Toch bepaalt artikel 5 van het Koninklijk Besluit 236/2002 dat er in het Staatsblad een concrete kalender moet worden gepubliceerd met de tijdwisselingen voor de komende vijf jaar.
Data zomer- en wintertijd in Spanje
- Zondag 27 oktober 2024
- Zondag 30 maart 2025
- Zondag 26 oktober 2025
- Zondag 29 maart 2026
- Zondag 25 oktober 2026
Volgens dit schema zal de laatste klokwisseling in Spanje plaatsvinden op 25 oktober 2026. Het is echter nog niet definitief, en er zal afgewacht moeten worden welke beslissing de Europese Unie neemt met betrekking tot het voorstel van de Europese Commissie.
Lees ook: Dit Spaanse dorp doet op 31 maart niet mee aan zomertijd