Judith Goeree
In januari gelden een aantal nieuwe verkeersregels in Spanje. Van de veelbesproken V-16-noodlamp tot nieuwe regels voor e-steps en het vrijmaken van ruimte voor hulpdiensten bij files. De maatregelen moeten de verkeersveiligheid verbeteren en inspelen op nieuwe vormen van mobiliteit.
V-16-noodlamp vervangt de gevarendriehoek
De meest opvallende wijziging is de introductie van de V-16-noodlamp. Dit compacte waarschuwingslicht vervangt de traditionele gevarendriehoek. De lamp wordt magnetisch op het dak van de auto geplaatst, zonder dat de bestuurder hoeft uit te stappen. Dat verkleint het risico op ongevallen langs de weg.
Een belangrijk verschil met de gevarendriehoek is dat de V-16 verbonden is. Zodra de lamp wordt geactiveerd, stuurt deze automatisch de locatie van het voertuig door naar het verkeersplatform van de Spaanse verkeersdienst DGT. Andere weggebruikers en hulpdiensten worden zo sneller gewaarschuwd. Vanaf 1 januari 2026 is de V-16-noodlamp verplicht in alle voertuigen met Spaans kenteken in Spanje. Toch waarschuwen de Guardia Civil en de brandweer dat dit moderne waarschuwingsmiddel niet altijd voldoende zichtbaar is, bijvoorbeeld bij slecht weer of heuvelachtig terrein. Hun advies is daarom om, als de situatie het toelaat en het veilig kan, ook de klassieke gevarendriehoeken te blijven gebruiken.
Nieuwe regels voor elektrische steps
Naast auto’s krijgen ook elektrische steps te maken met strengere regels. In Spanje vallen deze voertuigen onder de noemer VMP: Vehículos de Movilidad Personal. De centrale overheid werkt aan een landelijk registratiesysteem voor deze categorie voertuigen, dat moet zorgen voor meer duidelijkheid en betere handhaving.
Zodra dit systeem van kracht is, moeten e-steps officieel worden geregistreerd en voorzien zijn van een uniek identificatienummer. Daarmee wil de overheid beter toezicht houden. Nu verschillen de regels per gemeente en is handhaving vaak lastig. In sommige steden gelden al helmplichten, snelheidsbeperkingen of verboden zones.
De nieuwe regels komen niet uit de lucht vallen. Het aantal elektrische steps in Spaanse steden is de afgelopen jaren sterk toegenomen. Tegelijkertijd stijgt het aantal ongevallen, vaak met voetgangers als slachtoffer. Met de landelijke registratie hoopt de overheid het gebruik van e-steps veiliger en overzichtelijker te maken.
Verzekering verplicht voor VMP’s
Een tweede belangrijke wijziging is de invoering van een verplichte aansprakelijkheidsverzekering voor VMP’s, zoals elektrische steps. Deze verplichting gaat gelden zodra het landelijke registratiesysteem van kracht is. Voor bepaalde zwaardere of snellere voertuigen bestaat deze verzekeringsplicht nu al.
De maatregel moet ervoor zorgen dat schade bij ongevallen beter wordt afgedekt. Bij aanrijdingen met voetgangers of fietsers blijkt schadevergoeding in de praktijk vaak problematisch, omdat bestuurders niet verzekerd zijn of moeilijk te achterhalen. Met een verplichte verzekering wil de overheid de rechtspositie van slachtoffers versterken en het gebruik van VMP’s veiliger maken.
Ruimte maken voor hulpdiensten bij files
De vierde nieuwe verkeersregel heeft betrekking op files op snelwegen en autovías. Bestuurders moeten voortaan actief ruimte maken voor hulpdiensten door naar links of rechts uit te wijken zodra het verkeer stilvalt of sterk vertraagt. In het midden ontstaat zo een vrije strook waar ambulances, brandweer en politie ongehinderd doorheen kunnen rijden.
Op wegen met twee rijstroken schuift het verkeer links naar links en rechts naar rechts. Bij drie of meer rijstroken wijken voertuigen op de linkerrijstrook naar links uit en alle andere voertuigen naar rechts. De vrije doorgang in het midden moet direct ontstaan, ook als er nog geen sirenes te horen zijn.
Deze regel bestaat al langer in landen als Duitsland en Oostenrijk, maar was in Spanje tot nu toe niet expliciet vastgelegd. Met de nieuwe verplichting wil de overheid kostbare minuten winnen bij ernstige ongevallen en medische noodgevallen. Volgens hulpdiensten kan sneller ter plaatse zijn letterlijk het verschil maken tussen leven en dood.
Wat merken weggebruikers hiervan?
Voor vakantiegangers en inwoners van Spanje zijn vooral de V-16-noodlamp en de nieuwe file-regel direct merkbaar. De regels voor e-steps spelen vooral in stedelijke gebieden en treden in werking zodra de landelijk registratieplicht van kracht is. De nieuwe verkeersregels in Spanje laten zien dat het verkeersbeleid steeds meer inzet op technologie, handhaving en veiligheid.