Else Beekman
Wie vroeg in de ochtend op een luchthaven rondloopt, ziet het regelmatig: reizigers met een pint bier of een glas wijn nog vóór de eerste vlucht is vertrokken. Volgens Ryanair‑topman Michael O’Leary is dat precies het moment waarop het vaak misgaat. De baas van de Ierse prijsvechter wil daarom dat luchthavens strenger optreden tegen alcoholverkoop.
Zijn voorstel: geen alcohol meer in de vroege ochtend en daarna een strikte limiet van twee drankjes per passagier, geregistreerd via de boardingpass. Niet aan boord, maar juist vóór vertrek zou volgens hem de basis worden gelegd voor veel overlast.
Voor Spanje is die discussie minder ver weg dan ze misschien lijkt. Ryanair is groot op routes naar Spaanse vakantiebestemmingen en juist op vluchten naar plaatsen als Ibiza, Alicante, Málaga, Mallorca en Tenerife duiken geregeld berichten op over dronken of agressieve passagiers.
Vluchten naar Spanje lopen uit de hand
O’Leary zei in een interview met de Britse krant The Times dat Ryanair tien jaar geleden misschien één vlucht per week moest omleiden vanwege wangedrag. Nu zou dat bijna dagelijks gebeuren.
Een recent voorbeeld is vlucht FR9251 van Londen Stansted naar Ibiza. Die moest op 17 mei 2025 uitwijken naar Toulouse nadat twee passagiers zich volgens Ryanair agressief hadden gedragen tegenover medereizigers en de bemanning. Aan boord zaten 184 passagiers en zes bemanningsleden. De twee betrokken reizigers kregen later in Frankrijk voorwaardelijke gevangenisstraffen en boetes van samen ruim 10.000 euro.
Ook in Spanje zelf kwam het tot een veroordeling. Een passagier op een Ryanair-vlucht van Ibiza naar Alicante kreeg een geldboete van €270 nadat hij een steward fysiek had aangevallen.
En dan was er nog de vlucht van Dublin naar Lanzarote die in april 2024 moest uitwijken naar Porto. Ryanair stapte daarna naar de rechter en kreeg uiteindelijk €15.000 toegewezen door de Dublin Circuit Court. Dat bedrag zou onder meer bestaan uit hotelkosten, landingskosten en misgelopen inkomsten aan boord.
Eerder al controles op Spaanse vakantieroutes
Helemaal nieuw is de harde lijn van Ryanair niet. In 2023 meldde de maatschappij al dat passagiers op vluchten vanuit het Verenigd Koninkrijk naar zes Spaanse bestemmingen geen alcohol meer als handbagage mochten meenemen. Het ging toen om Alicante, Barcelona, Ibiza, Málaga, Mallorca en Tenerife Sur.
Of dat verbod nog altijd in precies dezelfde vorm geldt voor alle zes bestemmingen, is niet duidelijk. Wel bevestigde O’Leary recenter dat op sommige risicoroutes, vooral naar Ibiza, nog steeds extra wordt gecontroleerd. Volgens hem nemen passagiers soms flessen mee die op water lijken, maar in werkelijkheid wodka bevatten.
Zijn frustratie richt zich vooral op de bars en winkels vóór de gate. “Waarom serveert iemand om vijf of zes uur ’s ochtends bier op een luchthaven? Wie heeft dat nodig?”, vroeg hij zich af.
Ryanair wil dat alcoholverkoop op luchthavens aan de instapkaart wordt gekoppeld. Zo zou zichtbaar moeten worden hoeveel drank een reiziger al heeft gekocht.
Spanje verwerkt recordaantal reizigers
De discussie speelt op een moment waarop Spaanse luchthavens drukker zijn dan ooit. In 2025 passeerden ruim 321 miljoen passagiers de luchthavens van Aena. Van die luchthavens blijven Madrid-Barajas en Barcelona-El Prat de grootste luchthavens van het land, maar daarnaast behoren ook Palma de Mallorca, Málaga en Alicante tot de drukste toeristische luchthavens van Europa.
Juist daardoor kunnen incidenten veel gevolgen hebben. Een toestel dat moet uitwijken, raakt niet alleen de passagiers aan boord. Ook bemanningsroosters, aansluitende vluchten en andere reizigers krijgen ermee te maken. Voor vakantiegangers betekent het vaak uren wachten nog voordat hun reis goed en wel is begonnen.
Meer dan alleen Ryanair
Ryanair voert al langer een zerotolerancebeleid tegen wangedrag aan boord. Passagiers die ernstige overlast veroorzaken, riskeren een boete van 500 euro. De maatschappij probeert bovendien vaker de kosten van omleidingen en vertragingen op individuele reizigers te verhalen.
Volgens de Europese luchtvaartautoriteit EASA zijn dronkenschap, agressie en het negeren van instructies aan boord serieuze risico’s voor de veiligheid. Dat maakt het onderwerp groter dan één luchtvaartmaatschappij.
Voor Spanje raakt de discussie aan de keerzijde van het massatoerisme. Goedkope vluchten, vroege vertrektijden en vakantiesfeer kunnen een ongelukkige mix vormen. Zeker op routes naar populaire kust- en eilandbestemmingen begint de vakantie voor sommige reizigers al in de luchthavenbar. En soms eindigt die daar ook meteen.