Else Beekman
Een kwart eeuw na haar onterechte veroordeling voor de moord op de Nederlands-Spaanse tiener Rocío Wanninkhof uit Mijas aan de Costa del Sol, is Dolores Vázquez eindelijk publiekelijk in ere hersteld. In haar geboortestad Betanzos in Galicië ontving zij een officiële erkenning als eerbetoon voor haar waardigheid, veerkracht en stille strijd voor gerechtigheid.
Onder grote belangstelling sprak de burgemeester van Betanzos publiekelijk haar excuses uit namens de stad voor wat Vázquez was aangedaan. Deze woorden vormden voor haar een erkenning van het ‘grote onrecht’ dat haar is aangedaan. Vázquez benadrukte tijdens de ceremonie dat ze blij was met de steun van haar gemeenschap en het warme onthaal. Toch hoopt ze nog steeds op een officiële erkenning van het leed dat haar onterecht werd aangedaan van de Spaanse staat.
De zaak haalde jarenlang de voorpagina’s in het Spaanse nieuws en wordt nog steeds beschouwd als één van de grootste gerechtelijke dwalingen in de Spaanse geschiedenis.
Een vermissing uitmondend in een tragedie
Na een kort bezoek aan haar vriend in de wijk Las Lagunas in Mijas op 9 oktober 1999 was de 19-jarige Rocío Wanninkhof op weg naar het huis van haar moeder, Alicia Hornos. Daar kwam zij echter nooit aan. Haar verdwijning leidde tot massale zoekacties. Pas 24 dagen later werd haar lichaam teruggevonden in een afgelegen gebied bij Marbella. Uit de autopsie bleek dat ze kort na haar verdwijning met geweld om het leven was gebracht.
Rocío was half Nederlands. Haar vader, de Nederlander Willem “Guillermo” Wanninkhof, had het gezin verlaten toen zij nog jong was en was teruggekeerd naar Nederland.
Een verkeerde verdachte
De politie ging er al snel van uit dat de dader iemand uit Rocío’s directe omgeving moest zijn. De aandacht viel op Dolores Vázquez, de ex-partner van Rocío’s moeder. Ondanks dat fysiek bewijs ontbreek, geen DNA, geen ooggetuigen, geen motief, werd zij neergezet als een jaloerse ex en uiteindelijk veroordeeld tot 15 jaar gevangenisstraf. Een veroordeling die grotendeels was gebaseerd op aannames en interpretaties van haar gedrag.
Vázquez bracht 519 dagen in de gevangenis door. Haar leven raakte volledig ontwricht. Na haar vrijlating vertrok de Spaanse naar het Verenigd Koninkrijk. Pas jaren later keerde zij terug naar Spanje om daar eindelijk erkenning te krijgen van haar geboortestad Betanzos.
De werkelijke dader: Tony King
Pas in 2003 kwam de waarheid aan het licht nadat de toen 17-jarige Sonia Carabantes onder vergelijkbare omstandigheden als Rocío Wanninkhof verdween en later vermoord teruggevonden werd. Dankzij DNA-sporen werd Tony Alexander King, een Brit met een strafblad voor seksuele misdrijven, gearresteerd. Zijn DNA kwam overeen met sporen op Rocío’s lichaam en bij de vindplaats van haar lichaam. Vázquez werd daarop vrijgelaten en in 2004 werd haar veroordeling nietig verklaard. Eerdere waarschuwingen over Tony King, ontvangen via Interpol, bleken jarenlang te zijn genegeerd.
Andere gerechtelijke dwaling in Spanje
De zaak doet denken aan de gerechtelijke dwaling rond Romano van der Dussen. Deze Nederlander zat ruim twaalf jaar onterecht vast in Spanje voor zedendelicten die hij niet had gepleegd. Ook in zijn zaak leidde DNA-onderzoek uiteindelijk tot vrijspraak. Beide gevallen benadrukken hoe kwetsbaar een eerlijke rechtsgang kan zijn wanneer bewijs ontbreekt en vooroordelen overheersen.
25 jaar na de moord op Rocío Wanninkhof uit Mijas