Else Beekman
Dit blijkt uit een onderzoek dat werd gedaan door de verenigde belastinginspecteurs (GESTHA) die onder het ministerie van Financiën vallen. Voor de crisis werd het percentage nog op 17,8 procent geschat. Rovira i Virgili van de universiteit van Catalonië is een van de onderzoekers van het rapport en zegt dat door de belastingverhogingen die de regering heeft doorgevoerd om meer geld binnen te krijgen, er juist meer mensen het zwarte circuit zijn ingedoken. Daarbij vormt de corruptie binnen Spaanse overheden een extra motief voor mensen om zelf ook niet netjes hun belasting af te dragen en tot slot dwingt het gebrek aan enig inkomen als gevolg van langdurig werkloosheid veel mensen in het zwarte circuit om toch ergens aan geld te komen.
Veel mensen staan officieel als werkzoekend geregistreerd maar werken zwart bij in huis- en tuinonderhoud, de bouwsector, landbouw of toerisme. Anderen werken gewoon, maar vullen hun inkomsten waar nodig aan door zwart bij te klussen. Ook is het een veelvoorkomende praktijk dat mensen een x aantal uur wit werken en de rest van hun werktijd zwart krijgen uitbetaald.
Volgens Rovira i Virgili is het voor de Spaanse belastingdienst praktisch onmogelijk alles te controleren. Er is slechts 1 belastinginspecteur op een kleine 2.000 belastingbetalers. In Duitsland is dat bijvoorbeeld 1 op 729.
De Spaanse zwarte economie hoort bij de grootste van Europa. Ter vergelijking: in Griekenland wordt deze geschat op 24 procent van het bbp en in Italië 21 procent. Volgens de onderzoekers hebben burgers in Spanje door de grote corruptiezaken binnen overheden, die dagelijks het nieuws domineren ook weinig motivatie. ‘Als zij niet betalen, waarom zouden wij dat wel doen?’
Een factuur van de schoonmaakster
De onderzoekers noemen ook nog het gevaar van een extra strenge controle op zwart werk. Dit zou grote sociale instabiliteit kunnen veroorzaken. Onlangs stond te lezen op de website Voz Populi dat de overheid bezig is met een voorstel om bepaalde werkzaamheden voor particulieren fiscaal aftrekbaar te maken, zodat het vragen om een factuur financieel voordeliger voor ze is dan het zwart uitbetalen van bijvoorbeeld de schoonmaakster, de oppas of de loodgieter.