Route 99: op zoek naar de kleinste dorpen van Valencia

door Judith Goeree
Het bergachtige binnenland van de regio Valencia vormt het decor van Route 99

De weg naar Famorca klimt in brede bochten de bergen in. Onderweg verdwijnt de kust langzaam uit beeld. De laatste huizen en verkeersborden maken plaats voor amandelbomen, steeneiken en lage muurtjes van gestapelde natuursteen. Er rijdt bijna niemand. Wie hier uitstapt, hoort vooral wind en het gezang van vogels.

Famorca is een van de kleinste dorpen van de regio Valencia en het beginpunt van de Route 99. Een route langs 24 dorpen met minder dan honderd inwoners, verspreid over de provincies Alicante, Valencia en Castellón. Het zijn plaatsen waar veel reizigers ongemerkt aan voorbijrijden, maar juist daar schuilt hun charme.

Kleine dorpen, groot verhaal op de Route 99

Dat de grens bij honderd inwoners ligt, is geen toeval. Met Route 99 vraagt de Generalitat Valenciana aandacht voor de ontvolking van het binnenland. Vanaf de jaren zestig trokken veel jongeren naar de steden, op zoek naar werk. Winkels sloten, scholen verdwenen en steeds meer huizen kwamen leeg te staan.

Toch verdwenen deze dorpen nooit helemaal van de kaart. Er wonen nog altijd mensen die de moestuin onderhouden, de kerk openen voor het jaarlijkse dorpsfeest en elkaar op het plein treffen voor een praatje.

Door bezoekers naar deze plaatsen te trekken, hoopt de regio het lokale toerisme te stimuleren en de leefbaarheid van de kleine gemeenten te versterken.

Ontdekken op je eigen manier

Route 99 kent geen vaste etappes of verplichte volgorde. Je kunt één dorp bezoeken tijdens een dagtocht, een paar plaatsen combineren in een weekend of de route over meerdere vakanties verspreiden. Dat kan met de auto, motor, fiets of te voet.

Wie alle 24 dorpen wil ontdekken, kan via de officiële website een gratis digitale stempelkaart (credencial) aanvragen. In elk dorp voeg je een nieuwe stempel toe aan je verzameling. Het idee doet denken aan het pelgrimspaspoort van de Camino de Santiago, al draait het hier niet om een eindbestemming, maar om de dorpen en het landschap onderweg.

Route 99: Vijf routes, vijf gezichten

De 24 dorpen van de Route 99 zijn verdeeld over vijf thematische routes, die elk een ander deel van het Valenciaanse binnenland laten zien.

Een vallei in het binnenland van Alicante voert door El Comtat, langs dorpen als Famorca, Benimassot, Benillup en Tollos. Hier bepalen ruige berglandschappen, oude sneeuwputten (neveras), ravijnen en wandelpaden het decor.

Het leven rond het stuwmeer van Bellús speelt zich af in Vall d’Albaida, met onder meer Carrícola en Sempere. Water staat hier centraal, van de rivier Albaida tot het stuwmeer van Bellús, met uitzicht op de berg Benicadell.

Op het dak van de Comunitat Valenciana brengt bezoekers naar La Puebla de San Miguel, in Rincón de Ademuz. Hier liggen het natuurpark van La Puebla de San Miguel, eeuwenoude jeneverbessenbossen en de Pico Calderón, met 1.839 meter de hoogste berg van de regio.

De Spaanse Burgeroorlog in Castellón voert door Alt Palància en Alt Millars, langs dorpen als Higueras, Villamalur, Espadilla en Matet. Onderweg herinneren de verdedigingslinie XYZ, bunkers en loopgraven aan een van de belangrijkste frontlinies uit de burgeroorlog.

De route van de traditionele ambachten loopt door Els Ports en Alt Maestrat, met dorpen als Herbés, Villores, Vallibona en Palanques. Oude molens, musea, drooggestapelde stenen muren (pedra en sec) en historische handelswegen vertellen hier het verhaal van het plattelandsleven van vroeger.

Bergen, bossen en stilte

De route slingert door een verrassend gevarieerd landschap. In het zuiden domineren de kalkbergen van de Serra de Serrella, met uitgestrekte olijf- en amandelgaarden. Verder naar het noorden maken berghellingen plaats voor diepe valleien, dennenbossen en hoogvlaktes. Bij La Puebla de San Miguel groeien eeuwenoude jeneverbessen en vanaf uitzichtpunten als de Balcón de Serrella reiken de bergketens tot ver aan de horizon.

Beroemde monumenten met lange wachtrijen of drukke terrassen kom je hier nauwelijks tegen. Wel een dorpsbar waar iedereen elkaar kent, een wandelpad waar je lange tijd niemand ontmoet en een landschap dat uitnodigt om geregeld af te slaan.

Een ander gezicht van Valencia

Voor veel bezoekers roept Valencia beelden op van stranden, paella en de Middellandse Zee. Route 99 laat zien dat de regio nog een heel ander gezicht heeft. Achter ieder plaatsnaambord schuilt een gemeenschap met een eigen geschiedenis, in een landschap dat eeuwenlang nauwelijks veranderde. Wie de hoofdwegen verlaat, ontdekt een kant van Valencia die in de meeste reisgidsen nauwelijks aan bod komt.

Meer informatie over de dorpen, de themaroutes en de gratis digitale stempelkaart is te vinden op de officiële website van Route 99.