De Spaanse minister van Ecologische Transitie Teresa Ribera benadrukte donderdag tijdens een conferentie dat natuurbeheer onderdeel moet zijn van het klimaatbeleid. Spanje werkt dan ook aan een planmatig beheer van bossen als een economische impuls en om bij te dragen aan gezonde omgevingen voor de inwoners.
#Biodirectos
Deze conferentie maakte deel uit van de virtuele cyclus van bijeenkomsten #Biodirectos die vanuit het ministerie is gelanceerd en die live en gelijktijdig worden uitgezonden op de verschillende socialmediakanalen van de Stichting Biodiversiteit. De minister benadrukte in haar toespraak de vele voordelen die bossen bieden; ze absorberen CO2, versterken de grond en genereren werkgelegenheid, schone lucht, voedsel, water… Kortom: een gezond bos betekent gezonde mensen.
Landelijk versus stedelijk Spanje
Ribera wees erop dat bossen bijdragen om het verbroken evenwicht tussen ‘landelijk en stedelijk Spanje’ te herstellen. Een grote uitdaging, ten tijde van klimaatverandering. ‘We moeten stimuleren dat bossen goed worden verzorgd en beheerd, want het bestaan van miljoenen mensen over de hele wereld hangt ervan af’, volgens Ribera.
Verbetering van de systemen voor het gebruik van bosbouwproducten is een hangende kwestie in Spanje. De huidige regering moet de maatregelen ter voorkoming van bosbranden doorvoeren en een nieuwe nationale bosbouwstrategie uitwerken. Ribera pleitte ervoor de inventarisatie van de bossen bij te stellen en te actualiseren, een traditie waar Spanje al jaren ervaring mee heeft.
Na Ribera’s toespraak volgde een ronde tafelbijeenkomst, waaraan behalve de directeur van het Europees Bosseninstituut, Marc Palahí een aantal gerenommeerde Spaanse specialisten op het gebied van bosbouw en biodiversiteit deelnamen.
Er werd benadrukt dat Spanje ongeveer 18 miljoen hectare aan bossen heeft, met een buitengewone biodiversiteit en een grote variëteit. De meeste bossen hebben een toegevoegde waarde in de plattelandsgebieden en leveren hout, fruit, hars, kurk en paddenstoelen.
Juwelen van de natuur
Veel prachtige volgroeide inheemse bossen hebben zich zonder tussenkomst van de mens ontwikkeld tot ‘juwelen van de natuur’ en zijn van groot belang voor de biodiversiteit in Spanje. Bijzonder is ook dat Spanje veel stadsbossen heeft, die een ‘buitengewone functie’ vervullen waarvan miljoenen burgers profiteren. Reden genoeg om zorgvuldig om te gaan met het beheer van de bossen, om het tij te keren en zo de biodiversiteit te verbeteren.
Fossiele brandstoffen funest
Volgens Marc Palahi, van het Europees Bosseninstituut, zijn het verlies aan biodiversiteit en de pandemie gevolg van een economie die gebaseerd is op fossiele brandstoffen. Hij drong aan op de creatie van een nieuw paradigma ‘waar leven en niet langer consumptie’ de drijvende kracht is in een economie die het natuurlijke en sociale kapitaal bovenaan plaatst.
Een andere expert constateerde dat Spanje een ‘sterk ontbost’ land is, waar bijna 60% van het grondgebied bestaat uit berg- of bosgrond, maar slechts 35% ‘echt bos’ is. Desalniettemin is Spanje het land dat binnen de EU het meest bijdraagt aan de biodiversiteit.
Dat betekent dat de noodzaak om het huidige bosareaal te vergroten en te herstellen groot is. Dat kan door de inzet van extensieve veeteelt – kleine groepen dieren op grote stukken land -, het gebruik van natuurlijke en hernieuwbare hulpbronnen en de revitalisering van het platteland, ‘zodat er wel mensen blijven wonen in de bergen’.
Evenwicht zoek
De organisatie FSC Spanje werkt al meer dan drie jaar aan ‘adaptief bosbeheer’ en heeft instrumenten ontwikkeld voor boswachters en boseigenaren die zij kunnen integreren ‘in hun dagelijks werk, om de effecten van klimaatverandering in hun bossen te meten en maatregelen en acties uit te voeren om ze veerkrachtiger te maken. De Spaanse organisatie PEFC die zich ook inzet voor bosbeheer en certificering ziet een ‘gebrek aan kennis’ van de bossen en de mensen die ze verzorgen. Hierdoor raakt ‘het evenwicht tussen de natuur en de mens verstoord, en dat komt ons duur te staan.’ De kloof tussen landelijke en stedelijke bosbouw moet overbrugd worden om de toekomst van een ‘gezond en goed beheerd’ bos veilig te stellen.