Else Beekman
De Spaanse regering heeft voor het eerst sinds de invoering van de nationale veiligheidswet in 2015 de figuur “situatie van nationaal veiligheidsbelang” toegepast. Dat gebeurde dinsdag voor de crisis in Ceuta. Regeringswoordvoerder en minister van Migratie Elma Saiz maakte het bekend na afloop van de ministerraad.
Met dat besluit krijgt Ceuta ook een speciale crisisstaf toegewezen die de aanpak van de migratiecrisis in de stad moet coördineren. Die staat onder leiding van Ángel Víctor Torres, minister van Territoriaal Beleid. Premier Pedro Sánchez riep voorafgaand aan de ministerraad eerst de Nationale Veiligheidsraad. Dat is een wettelijk vereiste stap voordat een dergelijke crisisstaf kan worden ingesteld. Bij die bijeenkomst waren behalve Ceuta’s regeringsleider Juan Jesús Vivas ook zeventien ministers aanwezig, onder wie de drie vicepremiers.
Bijna een maand na het begin van de crisis
De crisis in Ceuta begon eind juli, toen op 30 en 31 juli zo’n 80.000 migranten zwemmend de grens probeerden over te steken. Dat de regering nu, bijna een maand later, pas deze zware juridische maatregel heeft ingezet, leverde forse kritiek op van de oppositie. Vivas, de PP-president van de Spaanse exclave vroeg al weken om de crisis over te dragen aan de centrale overheid, omdat de stad de situatie zelf niet meer aankon.
Torres valt Feijóo aan
Minister Torres van Territoriaal beleid gebruikte de persconferentie ook om PP-leider Alberto Núñez Feijóo aan te vallen vanwege diens oproep om onmiddellijk alle minderjarige migranten terug te sturen. Torres noemde dat “onvoorzichtig”, “roekeloos” en in strijd met de realiteit. Volgens hem moet de repatriëring van minderjarigen volgens de wet verlopen en dat proces kost tijd. Hij wees er daarbij op dat de voormalige regeringsafgevaardigde in Ceuta veroordeeld is voor de manier waarop in 2021 migranten werden teruggestuurd.
Torres noemde de aanpak van de regering tot nu toe “juist” en benadrukte dat tienduizenden mensen inmiddels zijn teruggekeerd naar Marokko.
Sánchez komt uitleg geven
Minister Saiz zei dat de regering in de aanpak van de crisis “met nederigheid” heeft gehandeld. Ze liet weten dat premier Sánchez zelf nog verantwoording komt afleggen over de aanpak van de crisis, al werd daarvoor nog geen datum genoemd.
Ook geld voor economisch herstel
Los van de crisisstaf werkt de regering aan extra economische steun voor Ceuta. Vicepremier Carlos Cuerpo kondigde maandag al een uitbreiding aan van het bestaande steunplan voor de stad, goed voor 180 miljoen euro. Die uitbreiding is dinsdag nog niet vastgesteld door de ministerraad, maar zal de komende weken komen.
Elf ministeries onder één dak, extra geld voor minderjarigen
Woensdag werden meer details bekend over hoe de crisisstaf precies werkt. Het orgaan onder leiding van Torres coördineert voortaan elf ministeries samen met de stad Ceuta zelf. Rond Torres komt een gespecialiseerd comité met daarin Vivas, de regeringsafgevaardigde in Ceuta, de ministeries die betrokken zijn en de inlichtingendienst CNI.
De regering meldt inmiddels dat er ruim 2.900 niet-begeleide minderjarigen zijn geïdentificeerd in Ceuta. Voor de opvang en verdeling van deze groep trekt de regering 25 miljoen euro extra uit, een aparte post naast de eerder aangekondigde uitbreiding van het economisch steunplan. Een deel van deze minderjarigen wordt overgebracht naar het Spaanse vasteland.
Minister van Defensie Margarita Robles gaf dinsdag als eerste tekst en uitleg in het Congres van Afgevaardigden. Zij is de eerste van acht kabinetsleden die de komende dagen verantwoording moeten afleggen over de aanpak van de crisis.