Else Beekman
De regio Valencia kreeg het afgelopen jaar iets meer regen dan normaal, maar die regen viel heel ongelijk verdeeld. Waar in Barx, in de Safor juist ruim 1.350 liter per vierkante meter viel, duurt de droogte in de Marina Baixa, met plaatsen als Altea, Polop en La Nucía, nu al vier jaar. Dat blijkt uit de jaarbalans van de Valenciaanse meteorologische vereniging Avamet.
Meteorologen werken met het hydrologische jaar dat van 1 oktober tot en met 30 september loopt. Avamet verzamelt jaarlijks de metingen van ruim 900 weerstations in de regio. De meeste regen werd het afgelopen hydrologische jaar gemeten op het station La Drova, in de gemeente Barx: 1.354,5 liter per m2. In Albatera, in de Vega Baja, viel slechts 200,1 liter. Het verschil tussen de natste en de droogste plek is dus ruim 1.150 liter. Eén liter per vierkante meter staat gelijk aan één millimeter neerslag.
Let wel, de zware buien van vorige week, met code rood in Valencia en Castellón, zijn pas terug te zien in de boeken voor het jaar 2026-2027.
Veel regen tussen Vinaròs en Dénia
Volgens Avamet-voorzitter Adrià Revert was het geen vreemd jaar. Langs de kust en in het achterland tussen Vinaròs en Dénia viel meer regen dan gemiddeld. De streken l’Horta, la Ribera en la Safor kregen het meest. De provincie Valencia had een vrij nat jaar, vooral rond de Albufera.
Dat de meeste regen in het zuiden van de provincie Valencia en het noorden van Alicante valt, heeft met de bergen te maken. Door het reliëf is dit de natste streek van de hele regio. Alle tien de hoogste metingen kwamen daar vandaan.
Zes daarvan liggen in de Safor. Naast La Drova gaat het om het centrum van Barx (1.299,8 liter), Gandia (1.324,6), Simat de la Valldigna (1.264,6), Beniflà (1.254,9) en Vilallonga (1.220,4). In de Marina Alta mat de Vall d’Ebo 1.287,6 liter, Sagra 1.224,4 en l’Atzúbia 1.193,2. In de Ribera Alta kwam La Casella in Alzira uit op 1.210,3 liter. In totaal registreerden ongeveer 35 gemeenten meer dan 1.000 liter.
Volgens Revert valt er in deze plaatsen 900 tot 1.000 liter per jaar, dus uitzonderlijk zijn de waarden niet. In het verleden werd er al eens 1.800 tot 2.000 liter gemeten.
Altea, Polop en La Nucía blijven droog
Aan de andere kant staat de Marina Baixa, de streek die volgens Revert het zwaarst onder de droogte lijdt. Vier achtereenvolgende jaren zijn de neerslagcijfers hier al slecht. Daarom hebben gemeenten als Callosa d’Ensarrià, Polop, La Nucía en Altea een flink watertekort opgebouwd.
Vier van de tien laagste metingen komen uit deze streek. De Malladeta mat 249 liter. Bij het gemeentehuis van Villajoyosa viel 252,9 liter en in de haven 269,2 liter. El Salt in Finestrat kwam uit op 272,2 liter.
Ook in de Vega Baja bleef het droog. Naast Albatera mat Almoradí slechts 211,2 liter. Verder staan het eilandje Tabarca (250,2), Crevillente (266,6) en Novelda (275,6) in het rijtje. Ongeveer 18 gemeenten bleven onder de 300 liter.
In buurstreken zoals het zuiden van de Marina Alta, el Comtat, l’Alcoià en de Bajo Vinalopó viel iets minder regen dan gebruikelijk. Ook in het binnenland, in het Valle de Ayora, de Rincón de Ademuz en de Serranía, was het droger.
Vall d’Ebo en Calpe: één streek, groot verschil
Nergens zijn de verschillen binnen één streek zo groot als in de Marina Alta. Het noorden is bergachtig en ligt open voor de noordoostenwind. Daar valt veel regen, zoals in de Vall d’Ebo met bijna 1.300 liter. Calpe ligt zuidelijker, in de luwte van de bergen, waardoor het erveel minder regent. Normaal voor Calpe is iets meer dan 300 liter op jaarbasis. Dat is dit jaar niet gelukt.
Droog na maart
De eerste helft van het hydrologische jaar was het natst. Oktober én december 2025 waren op veel plekken aan de kust erg nat. Maart bracht vooral Castellón flink wat regen.
Dit jaar bleven bovendien in het binnenland van Castellón ook de gebruikelijke onweersbuien grotendeels uit. Dat gold voor l’Alt Maestrat, Els Ports en het noorden van Valencia.
Het Spaanse weerinstituut Aemet komt tot een vergelijkbaar beeld. Het instituut spreekt van een licht neerslagoverschot van 11 procent, maar wel met een heel onregelmatige spreiding. Vanaf half maart viel er nog maar weinig regen. Uitzonderingen waren een regenperiode begin mei en de zware, plaatselijke stortbuien aan de kust in september. Een tekort zag Aemet in het binnenland van Castellón, het noordelijke binnenland van Valencia, delen van de Marina Baixa en het zuiden van de Marina Alta.
Alleen 2024 was warmer
Opvallender is wat Aemet over de temperatuur zegt. Het afgelopen hydrologische jaar was extreem warm. Alleen 2024 was warmer. De laatste vijf jaar lag de gemiddelde temperatuur rond de 17 graden. Het gemiddelde sinds 1991 is 15,5 graden.
Nog ver van een echt watertekort
José Ángel Núñez, hoofd klimatologie bij Aemet legt uit waarom er nog geen zorgen zijn over de droogte. Die verloopt in fases. De zwaarste droogtes in de regio duurden historisch gezien meerdere jaren.
Eerst is er meteorologische droogte. Er valt maandenlang weinig regen, waardoor bodem en planten uitdrogen. Dat raakt meteen de landbouw, vooral gewassen die niet geïrrigeerd worden. Na meerdere van zulke jaren ontstaat hydrologische droogte. Daar is de regio volgens Núñez nog heel ver van verwijderd. De stuwmeren zitten voller dan het gemiddelde van de afgelopen tien jaar.
De laatste fase is die waarin waterschaarste mensen en de economie raakt. Ook die is volgens Núñez nog ver weg, zeker nu de zomer voorbij is. In de Marina Baixa staat de teller intussen wel op vier droge jaren.