Explosie in online oplichting: Spanje ziet verdubbeling van meldingen in eerste halfjaar

Ook bedrijven zijn steeds vaker doelwit

door Elize van LoonElize van Loon
Pas op voor deze WhatsApp video call fraude in Spanje

In Spanje is het aantal mensen dat hulp zocht na digitale oplichting in de eerste zes maanden van dit jaar sterk gestegen. De speciale hulplijn 017, die wordt beheerd door het Instituto Nacional de Ciberseguridad (INCIBE), kreeg in die periode 95.000 hulpvragen. Dat is ruim twee keer zoveel als in dezelfde maanden vorig jaar. Volgens INCIBE laat dit zien dat cybercriminaliteit in Spanje blijft toenemen en dat oplichters steeds professioneler worden.

In het kort

      • Het aantal hulpvragen over digitale oplichting in Spanje is in het eerste halfjaar verdubbeld tot 95.000.
      • Oplichters gebruiken steeds geavanceerdere technieken, waaronder AI, om berichten geloofwaardiger te maken.
      • Zowel particulieren als bedrijven worden getroffen, met meer gevallen van phishing, nepwebshops en ransomware.
      • INCIBE roept op tot meer alertheid en wijst op de gratis, 24/7 beschikbare hulplijn 017.

In Spanje zoeken steeds meer mensen hulp na digitale oplichting. De speciale hulplijn 017, beheerd door het Instituto Nacional de Ciberseguridad (INCIBE), kreeg in de eerste zes maanden van dit jaar 95.000 hulpvragen. Dat is ruim twee keer zoveel als in dezelfde periode vorig jaar. Volgens INCIBE laat de stijging zien dat cybercriminaliteit in Spanje blijft toenemen en dat oplichters hun werkwijze verder professionaliseren.

Bekende trucs, nieuwe varianten

De meeste meldingen gaan over vormen van fraude die inmiddels bekend zijn, maar steeds slimmer worden uitgevoerd. Mensen ontvangen e‑mails die lijken te komen van banken, pakketdiensten of overheidsinstanties, met het verzoek om op een link te klikken of gegevens in te vullen. Ook via sms gebeurt dit vaker. Daarnaast zijn er telefonische pogingen waarbij criminelen zich voordoen als medewerkers van een bank of bedrijf en proberen slachtoffers te overtuigen om geld over te maken of toegang te geven tot hun rekening.

INCIBE ziet bovendien een toename van nepwebshops die na betaling geen producten leveren, en van gestolen accounts op sociale media, e‑mail of bankapps. Oplichters gebruiken steeds geavanceerdere technieken, soms zelfs kunstmatige intelligentie, om berichten geloofwaardiger te maken.

Bedrijven steeds vaker doelwit

Niet alleen particulieren zijn het slachtoffer van online oplichting. Ook bedrijven, vooral kleine en middelgrote ondernemingen, melden vaker incidenten. Het gaat dan om geblokkeerde computersystemen door ransomware, vervalste facturen of misbruik van zakelijke e‑mailaccounts. Vaak zoeken bedrijven pas hulp wanneer er al schade is ontstaan, bijvoorbeeld wanneer geld is verdwenen of systemen niet meer werken.

Waarom de stijging zo hard gaat

Volgens INCIBE zijn er meerdere redenen voor de sterke toename van online oplichting. Burgers zijn actiever online, waardoor ze meer risico lopen. Tegelijkertijd weten steeds meer mensen het nummer 017 te vinden, waardoor incidenten sneller worden gemeld. Criminelen richten zich bovendien vaak op kleine bedragen, die bij veel slachtoffers samen toch tot grote opbrengsten leiden.

Gratis bellen naar 017 bij cyberincidenten

Het nummer 017 is 24 uur per dag bereikbaar en biedt directe hulp bij cyberincidenten. Medewerkers geven advies om schade te beperken, helpen bij het herkennen van oplichting en leggen uit hoe apparaten en accounts beter beveiligd kunnen worden. De dienst is gratis en bedoeld voor zowel particulieren als bedrijven.

Oproep tot alertheid

INCIBE benadrukt dat oplettendheid de beste bescherming blijft. Niet zomaar op links klikken, altijd de afzender controleren en sterke wachtwoorden gebruiken. Apparaten moeten regelmatig worden bijgewerkt en verdachte situaties kunnen direct bij 017 worden gemeld. De organisatie verwacht dat het aantal meldingen over online oplichting verder zal stijgen, omdat cybercriminelen hun methoden blijven aanpassen en steeds meer mensen online actief zijn.

AI-gebaseerde stemfraudemethode ontdekt in Spanje