Else Beekman
Dat zegt Lluís Serra-Najem, hoogleraar Voedingsleer aan de Universidad de Las Palmas de Gran Canaria. De huidige vleesconsumptie is op vier manieren belastend voor het milieu: de landbouwgrond die nodig is voor de teelt van veevoer, het water dat nodig is voor de dieren en het hele productieproces, de elektriciteit die nodig is voor het productieproces en het schadelijke methaangas afkomstig uit de mest.
Productie van vlees is kostbaar
Hoewel een groot deel van de wereldbevolking geen vlees en melkproducten consumeert, blijft de vraag naar deze goederen in welvarende landen stijgen. En dat heeft zijn weerslag op het milieu. Het is maar zeer de vraag of de wereld de huidige groeiende vleesconsumptie straks nog aankan. Zo is er voor de productie van één kilo rundvlees liefst tien tot zestien kilo graan nodig. Voor een varken is dat vier kilo. “Voor de productie van één lapje vlees van 2 ons zijn 45 kommen graan nodig” zegt Laura Ordóñez, milieuwetenschapper en docent aan de Escuela Internacional de Naturopatía (Internationale school voor Natuurgeneeswijze). “Vleesproductie is heel kostbaar” zegt ze, “het zou effectiever zijn om de granen die nu gebruikt worden als veevoer te gebruiken voor menselijke consumptie”. Afgezien van het veevoer drukt ook het water dat nodig is voor de vleesproductie een zware stempel op het milieu. Voor de productie van één kilo mais is 1.500 liter water nodig. Raúl García Valdés, docent milieukunde aan de Universidad Autónoma van Barcelona benadrukt nog het verontreinigende effect van vooral de varkensmest op de bodem- en waterkwaliteit.
Vleesconsumptie blijft groeien
Dit jaar wordt wereldwijd 318,7 miljoen ton aan vlees geproduceerd. Dat is een groei van 1,3 procent ten opzichte van het vorig jaar. Verwacht wordt dat de productie in de komende tien jaar zal blijven groeien met 1,6% per jaar. Dit komt voornamelijk door de groei in ontwikkelingslanden. Volgens Lluís Serra-Najem consumeert momenteel 80% van de wereldbevolking nauwelijks vlees en zuivelproducten. “Op het moment dat 1,2 miljard Chinese burgers om deze producten gaan vragen, is er een stijging van de vleesproductie noodzakelijk die waarschijnlijk de mogelijkheden van onze planeet te boven gaat”.
Mediterraan dieet beter voor gezondheid en milieu
Volgens Serra-Najem is het probleem niet eens zozeer de vleesconsumptie, maar eerder de vleesverspilling. Wanneer de Spanjaarden weer het traditionele mediterrane dieet zouden volgen, zou dat niet alleen de volksgezondheid ten goede komen, maar ook de uitstoot van schadelijke gassen verminderen met 72%, de landbouwgrond met 58%, het energieverbruik met 52% en het waterverbruik met 33%. Als de Spanjaarden een Amerikaans voedingspatroon zouden aannemen, zou de impact op het milieu met ongeveer de helft groter zijn. Het eetpatroon van de Amerikanen veroorzaakt een uitstoot van schadelijke stoffen die zes keer hoger is dan de uitstoot bij een mediterraan eetpatroon en het dubbele van het huidige Spaanse eetpatroon.
Afgelopen jaar aten de Spanjaarden gemiddeld 51 kilo vlees per persoon. Spanje staat op de tiende plaats in de ranking van meest vleesconsumerende landen ter wereld.