Santiago de Compostela kreunt onder succes: wonen tussen pelgrims is nachtmerrie voor locals

Terwijl duizenden bezoekers dit weekend urenlang in de rij stonden voor de Catedral de Santiago, leven de bewoners van het historische centrum al jaren met een heel ander probleem: nooit meer rust, niet overdag en ook niet ’s nachts.

Twee uur wachten voor de deur

Op zaterdag 15 augustus, de dag van Maria-Hemelvaart, vormde zich een enorme rij bezoekers langs de Rúa do Vilar in Santiago de Compostela. Pelgrims en toeristen moesten meer dan twee uur wachten om de kathedraal binnen te komen. 

Onder de wachtenden stond Ana, die met haar partner Guillermo uit Madrid was gekomen voor een weekendje Santiago. Kort voor de deuren dichtgingen voor de Mariaviering, verzuchtte ze tegen El Correo Gallego dat de toegang eigenlijk beter geregeld zou moeten worden. Elders in de rij hield een gezin uit Zaragoza de moed erin door elkaar af te wisselen, zodat niet iedereen de hele tijd hoefde te blijven staan. Ook twee Mexicaanse pelgrims, die de hele Camino Francés vanaf Saint Jean Pied de Port hadden gelopen, én een vrouw uit Ciudad Real die al sinds kwart voor elf ’s ochtends stond te wachten, deelden hetzelfde geduldige berusting.

Zulke taferelen zijn geen uitzondering meer. Vooral op zondagen en tijdens religieuze feestdagen is het volgens lokale reisorganisaties bijna onmogelijk om zonder lange wachttijd binnen te komen.

De keerzijde: bewoners die zich buitengesloten voelen

Voor de mensen die er wonen, is de drukte allang geen incidenteel weekend- of seizoensfenomeen meer. In de laatste kilometer van de Camino Francés, vlak voor de pelgrims het Obradoiro-plein bereiken, leven bewoners al jaren met vrijwel continu kabaal. Iván Lago, een van hen, vertelde eerder aan het programma Equipo de Investigación van laSexta dat er dagelijks op elk moment van de dag pelgrims voorbijkomen. Niet in een contemplatieve stilte, maar zingend, dansend, soms schreeuwend van enthousiasme en vaak met megafoons, luidsprekers en trommels. Buren waarschuwen elkaar tegenwoordig via sociale media zodra er weer een groep met gitaren of tamboerijnen aankomt.

Volgens Lago is inmiddels al zo’n 80 procent van de oorspronkelijke bewoners vertrokken. Hij voelt zich soms alsof hij een bewoner is van een themapark: pelgrims komen voor de attractie en hijzelf is niet meer dan onderdeel van het decor, zoals Mickey Mouse in Disneyland. Zijn eigen nachtrust en dagelijks leven tellen in de beleving van de bezoeker niet mee en lijden daar zwaar onder, zo zegt hij.

Met meer dan half miljoen pelgrims opnieuw een record

De cijfers onderbouwen zijn verhaal. De cijfers onderbouwen zijn verhaal. Vorig jaar rondden ruim 530.000 pelgrims een van de officiële Camino-routes af, opnieuw een record en 6 procent meer dan het jaar daarvoor. Vooral in de zomermaanden, tijdens de Semana Santa en bij religieuze evenementen wordt het huis bewonen er volgens Lago nauwelijks nog vol te houden.

De frustratie liep bij een bewoner van het centrum op een gegeven moment zo hoog op dat hij op camera een luidruchtige groep pelgrims confronteerde die door zijn straat trok. Het filmpje ging destijds viraal en trok landelijke aandacht voor het probleem. Ook vorige week ging een video viraal van een grote groep pelgrims die dansend en zingend door het historische centrum trok. Erbij stond de vraag: “Alsjeblieft, vertel me in alle eerlijkheid wat jullie vinden van groepen die op deze manier aankomen in een werelderfgoedcentrum”. 

Por favor: decidme con honestidad qué os parece que los grupos lleguen así a un casco histórico Patrimonio Mundial.

Suben el vídeo a sus propias redes. pic.twitter.com/9HEr0JvLDn

— El Barroquista (@elbarroquista) August 7, 2026

Twee kanten van hetzelfde succes

Santiago de Compostela is, na Jeruzalem en Rome, de derde heilige stad ter wereld en trekt ieder jaar meer bezoekers. Voor de stad en de regionale economie is dat goed nieuws. Voor de mensen die er wonen, betekent het groeiende succes van de Camino echter een steeds moeilijker te dragen last. Twee kanten van dezelfde medaille, die deze zomer allebei weer volop zichtbaar zijn: euforische pelgrims aan de ene kant, uitgeputte bewoners aan de andere.