Else Beekman
De Spaanse minister van Binnenlandse Zaken, Fernando Grande-Marlaska, presenteerde maandag op het hoofdkantoor van het Directoraat-generaal Verkeer (DGT) de balans van de verkeersveiligheid. In 2022 vonden 1042 dodelijke ongevallen plaats op de Spaanse wegen, waarbij 1145 mensen omkwamen en 4008 mensen ernstig gewond raakten.
De minister vergeleek de cijfers voor 2022 met die voor 2019, het eerste pre-pandemische jaar zonder mobiliteitsbeperkingen. Hij benadrukte dat de cijfers voor 2022 neerkomen op 44 meer doden, 4% meer, en 425 minder zwaargewonden, 10% minder, dan in 2019. ‘Drie doden per dag is een cijfer dat ons tot nadenken moet stemmen en dat ons ertoe moet aanzetten ons werk voort te zetten met als enig doel deze onaanvaardbare tol te verminderen’, voegde hij eraan toe.
Verhoogde mobiliteit en groter wagenpark
Vorig jaar werden 439,8 miljoen langeafstandswegbewegingen geregistreerd, wat 3% meer is dan in 2019 (427,1 miljoen). Ook het wagenpark is ten opzichte van 2019 met 3,6% toegenomen tot 35,6 miljoen voertuigen. Het aantal bestuurders is met 0,82% gestegen naar 27,5 miljoen.
Dodelijkste wegen
Op conventionele wegen – waar maximaal 90 km per uur gereden mag worden – vielen de meeste verkeersdoden. Ten opzichte van 2019 is het aantal doden op conventionele wegen met 5% meer gestegen dan op snelwegen en tweebaanswegen, een stijging van 3%.
In 2022 kwamen in totaal 833 mensen om het leven bij verkeersongevallen op gewone wegen, 73% van het totaal, en 312 op autosnelwegen en tweebaanswegen, 27%. Van elke vier dodelijke slachtoffers vielen er dus drie op gewone wegen en één op autosnelwegen en tweebaanswegen.
Wat het type ongeval betreft, waren ongevallen op de weg goed voor bijna de helft van de dodelijke slachtoffers, 42% van het totaal. Het aantal doden bij dit soort ongevallen is met 13% gestegen ten opzichte van 2019.
Minder motorrijders overleden, meer voetgangers
Afhankelijk van het type gebruiker is de trend veranderd ten opzichte van de afgelopen jaren, met een daling van 5% van het aantal kwetsbare verkeersdoden in 2022 en een stijging van 10% van het aantal verkeersdoden in personenauto’s. In totaal kwamen 422 kwetsbare weggebruikers om het leven, 22 minder dan in 2019. Het aantal dodelijke slachtoffers op de motor daalde naar 251, 35 minder dan in 2019.
Het aantal dodelijke slachtoffers onder voetgangers is juist gestegen van 118 in 20199 naar 126 in 2022. Dit betekent dat een op de tien verkeersdoden een voetganger is. Meer dan de helft daarvan vond plaats op autosnelwegen en tweebaanswegen (58, vijf meer dan in 2019). Meer dan drie op de tien voetgangers die op deze wegen werden gedood, werden gedood toen zij het voertuig hadden verlaten; en acht van de 126 gedode voetgangers droegen reflecterende kleding.
Fietsers
Ook als het gaat om fietsers is, is het aantal dodelijke slachtoffers gestegen. In totaal kwamen 44 fietsers om het leven, vier meer dan in 2019.
Over de beoordeling van deze trendbreuk in de afgelopen jaren, met een daling van het aantal doden onder kwetsbare gebruikers maar een stijging van het aantal doden in personenauto’s zei Marlaska dat zij dit zullen ‘evalueren’ en dat zij ‘goed zullen samenwerken’ met verkeersdeskundigen. Zo is bijvoorbeeld bekend dat meer mensen zonder veiligheidsgordel om rijden. Maar, zo benadrukte de minister, ‘het is nog te vroeg’ om een concretere beoordeling te maken.
Sterfgevallen per leeftijdsgroep
Per leeftijdsgroep vond de grootste daling van het aantal sterfgevallen plaats in de leeftijdsgroep 25-34 jaar, met een daling van 11%. Daarna volgde de leeftijdsgroep 45-54 jaar, met een daling van 9%. De leeftijdsgroep met de grootste stijging is 55 tot 64 jaar, met 197 dodelijke slachtoffers, 23% meer dan in 2019 (160).
Week versus weekend
Vorig jaar werd 56% van de dodelijke ongevallen geregistreerd op werkdagen (641 dodelijke ongevallen), dagen waarop de mobiliteit ook sterker toenam (meer dan 4%). Bovendien droegen 142 personen in auto\’s en bestelwagens (25%) ten tijde van het ongeval geen veiligheidsgordel, en negen fietsers en vijf motorrijders droegen geen helm.
Autonome gemeenschap
Per autonome gemeenschap steeg het aantal doden in Castilla y León (40 meer), Andalusië (25 meer), Castilla-La Mancha (15 meer), Región de Murcia (9 meer), Aragón (7 meer), Navarra (5 meer), Cantabrië (4 meer), Galicië (1 meer) en de Canarische Eilanden (1 meer). Minder verkeersdoden vielen in de Gemeenschap van Madrid (20 minder), Catalonië (18 minder), Baskenland (13 minder), La Rioja (6 minder), Extremadura (6 minder) en de Gemeenschap van Valencia (1 minder).