Else Beekman
‘Vandaag zijn we allemaal Brussel’, zo zei Rajoy tegen de Belgische premier Charles Michel, nadat terroristen opnieuw toesloegen voordat de veiligheidsdiensten hen hadden weten te stoppen. Ook in Frankrijk is het niet gelukt de aanslagen van 13 november vorig jaar te voorkomen. Nu is België geraakt, en in zekere zin ook het hart van Europa, met de Europese Unie en de NATO om de hoek.
Puur geluk?
De vraag rijst dan of andere West-Europese landen zoals Engeland, Duitsland en Spanje aanslagen hebben weten te voorkomen vanwege de vaardigheden van hun politie- en veiligheidsdiensten of is daar gewoon sprake van puur geluk?
Respect
De Spaanse minister van Binnenlandse Zaken, Jorge Fernández Díaz weigerde zondag tijdens een interview met de krant La Razón commentaar te geven op de in dit opzicht falende Belgische veiligheidsdiensten ‘uit respect’. Hij gaf er de voorkeur aan solidariteit te tonen met het Belgische volk en de slachtoffers. Wel zei hij dat door de 116 arrestaties die voortvloeiden uit 41 politieoperaties sinds begin 2015 ‘ongetwijfeld’ nieuwe aanslagen in Spanje zijn voorkomen. Spanje is volgens Díaz een betrouwbare partner voor zijn Westerse bondgenoten in anti-terreur-kwesties.
Bekend met terroristen
Spanje wist indirect van het bestaan van de terroristen die achter de laatste aanslag in Brussel zitten, maar ze stonden niet in de database, zo gaf Díaz aan. Hij ging niet in op de vraag welke van de terroristen dan bekend waren bij de Spaanse veiligheidsdiensten.
Betere samenwerking
Wel gaf hij toe dat alleen met een betere samenwerking op Europees niveau tussen alle veiligheidsdiensten van de verschillende landen het terrorisme en yihadisme dat Europa bedreigt is uit te schakelen. Díaz noemde Europa heel ‘groen’ op het gebied van het oprichten van een overkoepelende opsporingsdienst die vergelijkbaar is met de Amerikaanse FBI. ‘Er is meer onderling vertrouwen nodig tussen de veiligheidsdiensten onderling’, aldus de minister. De informatie moet veel sneller en soepeler uitgewisseld kunnen worden.
Vertrouwen
De Spaanse krant El Mundo citeert minister Díaz die zegt dat er niet echt sprake is van vertrouwen tussen de ministeries van Binnelandse Zaken en veiligheidsdiensten van de verschillende landen. ‘Landen vertrouwen elkaar niet en delen niet de meest gevoelige, de meest delicate informatie onderling. Tenminste niet alles en zeker niet altijd’. Het zou volgens hem echter ’te simplistisch zijn’ te veronderstellen dat deze gebrekkige informatiestroom de oorzaak is geweest van de aanslagen van vorige week.
Verrast
Volgens El Mundo wisten Israël, Turkije en Amerika dat aanslagen in Brussel tot een reëele optie behoorden, terwijl België erdoor werd verrast en klaarblijkelijk onvoorbereid was om de burgers te beschermen. Dit slechts enkele dagen nadat de meestgezochte terrorist in Europa, Sahah Abdeslam, was opgepakt en ondervraagd.
Interim-regering
Minister Fernández Díaz zei tijdens zijn interview slechts dat er ‘vele onderzoekslijnen actief zijn’ in Spanje. Hij verwierp de suggestie dat het feit dat Spanje op het moment een interim-regering heeft, enige invloed kan hebben op anti-terreuroperaties.
Zondag werd een mars tegen de angst in Brussel geschrapt op advies van de autoriteiten om veiligheidsredenen.