Steeds meer Spanjaarden willen vervroegde verkiezingen: druk op Sánchez loopt op

door Elize van LoonElize van Loon
Pedro Sánchez verkiezingen

Drie op de vier Spanjaarden vinden dat premier Pedro Sánchez zo snel mogelijk vervroegde verkiezingen moet uitschrijven. Dat blijkt uit een nieuwe peiling van SocioMétrica voor de krant EL ESPAÑOL. De roep om naar de stembus te gaan klinkt inmiddels als een breed gedragen signaal in de samenleving. Volgens het onderzoek vindt 74,4 procent van de ondervraagden dat Sánchez direct verkiezingen moet aankondigen. Opvallend is dat ook de helft van de socialistische kiezers dat wil. Zij sluiten zich aan bij de oproep die het Congres donderdag deed, toen een meerderheid de premier verzocht zich te onderwerpen aan een vertrouwensstemming.

In het kort

  • Driekwart van de Spanjaarden wil vervroegde verkiezingen, blijkt uit een nieuwe peiling
  • Ook de helft van de PSOE‑kiezers vindt dat Sánchez nieuwe verkiezingen moet uitschrijven
  • Het parlement vraagt om een vertrouwensstemming, die bij verlies automatisch tot verkiezingen kan leiden
  • Sánchez weigert vooralsnog en zegt dat hij zijn termijn wil afmaken ondanks de druk en de lopende onderzoeken

Het onderzoek is uitgevoerd onder 1.912 kiesgerechtigde Spanjaarden via een online panel (CAWI) op 25 en 26 juni 2026. De steekproef is gewogen op basis van geslacht, leeftijd, provincie en stemgedrag. SocioMétrica schat de foutmarge van het evenwichtsmodel op ongeveer drie procent.

Onrust binnen de PSOE

De peiling laat zien dat de steun voor Sánchez binnen zijn eigen achterban verder afbrokkelt. In mei vond nog 48,2 procent van de PSOE‑kiezers dat er verkiezingen moesten komen. Inmiddels is dat opgelopen tot 50,2 procent. Slechts 44,3 procent van deze groep vindt dat Sánchez moet blijven zitten. Onder alle Spanjaarden zakt dat aandeel zelfs naar 24,4 procent.

De reeks schandalen rond de partij speelt daarbij een grote rol. Het gaat onder meer om het zogenoemde ‘Caso Zapatero’, de omstreden activiteiten van partijmedewerker Leire Díez, de veroordeling van oud‑minister José Luis Ábalos, de zaak Begoña Gómez en de stilstand binnen het kabinet. Volgens de onderzoekers hebben deze kwesties het vertrouwen van socialistische kiezers merkbaar aangetast.

Brede steun voor een vertrouwensstemming

De wens om naar de stembus te gaan is het sterkst onder kiezers van de oppositie. Bij de PP wil 96,6 procent dat er verkiezingen komen. Bij Vox loopt dat op tot 98 procent. Daarmee sluiten zij aan bij de meerderheid in het Congres, die donderdag een motie aannam waarin Sánchez wordt opgeroepen zich aan een vertrouwensstemming te onderwerpen. Als hij die verliest, kan dat automatisch leiden tot vervroegde verkiezingen.

De motie werd ingediend door de PP en kreeg steun van Vox, UPN en de afgevaardigden van Junts, die zich duidelijk tegen de regering keerden. In totaal stemden 178 parlementsleden voor. De PSOE, Sumar en de overige regeringspartners kwamen samen tot 171 stemmen tegen. Ook de Baskische nationalisten stemden tegen de motie.

Daarnaast nam het Congres een tweede punt aan waarin staat dat de lopende corruptieonderzoeken voldoende reden vormen voor het aftreden van de premier.

Comité Federal

Sánchez moest zaterdag uitleggen aan het Comité Federal, het hoogste adviesorgaan van de PSOE< waarom hij wil blijven regeren, ondanks de druk vanuit het parlement én vanuit zijn eigen kiezers. Voor hem zitten partijgenoten die hij de afgelopen tien jaar om zich heen verzamelde, maar ook critici die vaker hun twijfels hebben uitgesproken. Onder hen de president van Castilla‑La Mancha, Emiliano García‑Page, en de Asturische leider Adrián Barbón.

Achter gesloten deuren zal Sánchez moeten verdedigen dat het voor de PSOE beter is om aan de macht te blijven, ook zonder steun van het Congres en ondanks de schade die de corruptiezaken hebben aangericht.

Standpunt van Sánchez

Hoewel de roep om vervroegde verkiezingen steeds luider wordt, houdt Sánchez zelf vast aan zijn positie. Hij zegt dat er geen reden is om nu naar de stembus te gaan en dat hij zijn regeringstermijn wil afmaken. Volgens hem zijn de lopende onderzoeken “geïsoleerde gevallen” en is er geen sprake van structurele corruptie binnen de PSOE. Sánchez benadrukt dat stabiliteit belangrijker is dan opnieuw verkiezingen uitschrijven.