Elize van Loon
Kwallen zijn geen nieuw verschijnsel in de Middellandse Zee, maar de laatste jaren komen ze vaker en in grotere aantallen voor. Hogere watertemperaturen, veranderende stromingen en het verdwijnen van natuurlijke vijanden spelen daarbij een rol. Voor kustgemeenten betekent dit soms rode vlaggen, afgesloten zwemzones en teleurgestelde toeristen.
Voor regio’s die sterk afhankelijk zijn van strandtoerisme, zoals La Safor, een kustregio (comarca) in de provincie Valencia, is dat een serieus probleem. Daarom zoekt men er steedsactiever naar duurzame oplossingen. De bekendste stad van La Safor is Gandía, beroemd om zijn brede zandstranden en zomerse drukte. Juist daar vormt kwallenoverlast al jaren een probleem, vooral tijdens warme zomers wanneer de Middellandse Zee hogere temperaturen bereikt. Onderzoekers van de Universitat Politècnica de València (UPV) testen momenteel een nieuwe methode om kwallen weg te houden uit de zwemzones.
Innovatieve barrière moet kwallen op afstand houden
Daarbij gaat het om een drijvende barrière die speciaal is ontworpen om het mariene ecosysteem niet te verstoren. Het systeem lijkt niet op een traditioneel visnet. Het laat water vrij doorstromen, maar creëert een subtiele fysieke én stromingsmatige afscherming die voorkomt dat kwallen de zwemzone binnenkomen. De techniek moet badgasten beschermen zonder schade toe te brengen aan andere zeedieren.
Hoe wordt het systeem getest?
De proef vindt plaats voor de kust van Gandía. Sensoren en camera’s monitoren continu:
- of kwallen daadwerkelijk worden tegengehouden
- hoe het systeem reageert op golven en stromingen
- of het bestand is tegen intensief gebruik in het hoogseizoen
De onderzoekers willen weten of de barrière betrouwbaar genoeg is om op grotere schaal in te zetten.
Mogelijke doorbraak voor toeristische stranden
Lokale autoriteiten reageren positief. Als de methode werkt, kan dit een duurzaam alternatief worden voor het handmatig verwijderen van kwalen of voor waarschuwingssystemen die pas ingrijpen als het al te laat is. Ook kan het tijdelijke strandafsluitingen voorkomen. Voor badgasten zou het een enorme verbetering betekenen: veilig zwemmen zonder onverwachte steken of strandafsluitingen.
Hoopvolle vooruitzichten voor komende zomers
De komende maanden moeten uitwijzen of deze innovatieve aanpak een echte doorbraak vormt. Maar in La Safor kijkt men alvast hoopvol vooruit. Als de proef slaagt, zouden andere kustplaatsen langs de Spaanse Middellandse Zee snel kunnen volgen.