Else Beekman
Verder heeft de Spaanse regering bewijzen dat 27 Spanjaarden in Egypte zijn veroordeeld tot levenslange gevangenisstraf en nog eens tot de doodstraf. De regering kwam met deze gegevens in het kader van een parlementaire reactie op de situatie van Spaanse gevangenen in het buitenland. Ook werd besproken voor welke misdrijven de Spanjaarden gevangen zitten. Ruim de helft zit vast wegens drugsmisdrijven.
Meeste Spaanse gevangenen zitten vast in vijf landen
De vijf landen waar de meeste Spaanse burgers een gevangenisstraf uitzitten zijn: Frankrijk (176), Duitsland (134), Marokko (97), Portugal (48) en België (42). Daarna volgen het Verenigd Koninkrijk (35), Italië (33), de Verenigde Staten (31), Ecuador (18), Peru (18) en Bolivia (14).
In totaal zitten er Spanjaarden vast in bijna 70 landen, waaronder Iran. Hier werden in oktober twee Spanjaarden opgeopakt in het kader van protesten tegen de dood van de jonge vrouw Mahsa Amini.
104 gevangenen hebben straf van meer dan 10 jaar
In reactie op EH Bildu geeft de uitvoerende macht ook details over de juridische situatie. Het blijkt dat van de in totaal 875 Spaanse gevangenen in het buitenland er 482 zijn veroordeeld. Van alle gevangenen in het buitenland hebben 104 een straf van meer dan tien jaar gekregen. 333 gevangenen zitten een straf uit van minder dan tien jaar, terwijl 27 personen zijn veroordeeld tot levenslange gevangenisstraffen en eentje tot de doodstraf.
De Spaanse onderdaan van Egyptische afkomst die de doodstraf afwacht in Egypte is in dat land veroordeeld nadat hij in 2016 zijn zwager had neergeschoten.
Redenen voor arrestatie in het buitenland
De meest voorkomende reden voor arrestatie is drugshandel (486). Dit vertegenwoordigt 55,5% van alle redenen voor arrestatie. Daarna volgt diefstal (56 gevallen), moord (33), doodslag (32), misbruik van minderjarigen (24), fraude ( 22), terrorisme (15), verkrachting (15), mensenhandel (14), gendergeweld (13), illegaal verblijf (9), diefstal (8), valsemunterij (6), ontvoering (5) en souteneurschap (5). In andere gevallen zijn er 46 Spanjaarden geclassificeerd en nog eens 10 in het proces van uitlevering.
Overplaatsing naar Spanje
Met betrekking tot het aantal vastgehouden Spanjaarden die om overbrenging naar Spanje hebben verzocht om hun straf daar uit te zitten, geeft de regering geen precieze cijfers. Wel verwijst de uitvoerende macht naar Wet 23/2014 betreffende de wederzijdse erkenning van strafrechtelijke beslissingen in de Europese Unie. Op basis daarvan zou het ministerie van Justitie geen volledige gegevens hebben over de overdracht van Spanjaarden uit een andere lidstaat.Het is namelijk de centrale rechtbank die terzake is bevoegd.
Anderzijds wijst de regering erop dat het Verdrag van de Raad van Europa van 1983 inzake de overbrenging van gevonniste personen van kracht is met ongeveer 60 landen, waartoe zowel Europese als niet-Europese landen behoren. Met nog eens 34 landen is onderhandeld over specifieke bilaterale overeenkomsten.
Vereisten voor overplaatsing
De regering benadrukt dat naast het bestaan van dit internationale verdrag echter aan een reeks voorwaarden moet worden voldaan. In de eerste plaats is de toestemming van de gedetineerde vereist, voorts dient hij of zij de Spaanse nationaliteit te hebben, moet er een onherroepelijk vonnis tegen hem/haar zijn uitgesproken en moet de straf in afwachting van naleving langer zijn dan zes maanden of een jaar -afhankelijk van de overeenkomst-.
Een andere eis is dat de feiten die hebben geleid tot de veroordeling in het land waar men gevangen zit, ook een misdaad zijn in Spanje en dat beide landen instemmen met de overdracht, “aangezien de overeenkomsten geen recht op overdracht vestigen”.
Tot slot zal overplaatsing als de gevangene aan alle vereisten voldoet alleen plaatsvinden als de twee regeringen hun goedkeuring geven en dat is iets wat niet altijd gebeurt.