Else Beekman
Vooral Spaanse vrouwen schijnen de smaak van heropleving te pakken te hebben gekregen…
Zoals uit nieuwsberichten blijkt, die InSpanje.nl de afgelopen week het licht deed zien, wordt de door verschillende bronnen gesignaleerde economische stabilisatie van Spanje overschaduwd door sensationele meldingen over corruptie. Dat daarbij een zogenaamde voordeelname door regenten wordt gelijkgesteld met het al dan niet langs criminele weg aannemen van geld en/of goederen blijft ter beoordeling van juristen en rechters.
Bizarre praktijken
In Spanje openbaren voornamelijk de binnenlandse tv-media onophoudelijk bizarre praktijken van regenten met geld. Gaat het niet over schijnbaar ongelimiteerde kredietkaarten, dan gaat het wel over uit algemene middelen betaalde verre reizen en diners, of drama’s rond partij-boekhoudingen met het her en der aannemen van gelden op regionaal en lokaal niveau.
Dat op deze wijze de mening ontstaat, dat bijvoorbeeld de hele “Partido Popular” van president Mariano Rajoy “corrupt” zou zijn, is zonder meer zorgbarend. In feite is de obscure wijze van financiering van het Spaanse tweepartijenstelsel (met zijn politieke franje van kleine, tamelijk invloedarme groeperingen) er oorzaak van dat de gelegenheid hier gemakkelijk de dief kan maken. Dat stelsel staat daarom op de helling. Het moet transparent worden, evenals in andere landen van Europa.
Politieke factie van formaat
Uit de groeiende aversie onder de bevolking tegen de (persoonlijke) voordeelname door sommige regenten, maar bovenal door het negeren van de wensen van het electoraat door de zittende regering Rajoy kon de Podemos-beweging van politiek analist en talkshowgast Pablo Iglesias goed garen spinnen en binnen liefst 10 maanden opklimmen tot een politieke factie van formaat. De verschijning van Podemos veroorzaakte een politieke schok van jewelste.
Recente opiniepeilingen geven namelijk aan, dat Podemos waarschijnlijk de twee leidende partijen, PP en PSOE, voorbij zal zijn gestreefd, wanneer eind 2015 in Spanje algemene verkiezingen worden gehouden.
Kritiek op Podemos
De laatste tijd hoort men evenwel steeds meer kritiek op deze politieke factie. Een realistisch en uitvoerbaar programma zou nog steeds ontbreken. De Amerikaanse bank JP Morgan waarschuwde investeerders dezer dagen voor de opkomst van Podemos.
Jonge aanhang
Zo gemakkelijk zal het echter niet gaan voor Podemos. De idee dat vooral jongeren tussen 18 en 30 jaar tot hun aanhang behoren, veronderstelt hun deelname aan latere verkiezingen. Dat kan tegenvallen. Opinie-onderzoekers van “Eurobarometer” ontdekten, dat als het erop aan komt maar ongeveer een kwart van deze groep ook werkelijk zal komen stemmen. Dat tegenover liefst 51% van de groep boven 55 jaar. Daarom wordt verwacht, dat de twee leidende Spaanse partijen hun positie bij verkiezingen zullen kunnen handhaven. Dat zij hun stijl van bewindvoering onder druk van Podemos zullen moeten aanpassen, is een andere zaak.
Better Life Index OECD
De OECD Better Life Index voor dit jaar spreekt boekdelen over het toenemend vertrouwen dat mensen in Spanje hebben. Momenteel heeft 56% van de bevolking een betaalde baan. Dat is minder dan gemiddeld in Europa: 65%. De werkloosheid in Spanje heeft echter alles te maken met de maatschappelijke en economische structuur. “Geluk kun je niet met geld kopen”, zegt de OECD Index, “dat bezitten is wel een middel om hogerop te komen”.
Gemiddeld heeft de Spanjaard nu per jaar 22.799 US dollar ter beschikking, wat niet veel lager is dan in andere landen van Europa. Het probleem hierbij is, dat gemiddelden de werkelijkheid kunnen vertekenen. De top 20% van de Spaanse bevolking verdient namelijk zes keer zoveel als de laagste 20%…
Dat werken tegelijk “mucho trabajo” kan betekenen, is iets waarop de gemiddelde Spanjaard nog altijd niet erg gesteld lijkt. Men werkt hier gemiddeld slechts 1.686 uren per jaar. In Europa is dat gemiddeld 1.765 uur, of anders gezegd “een halve maand langer”. Mogelijk gevolg ervan is een iets langere levensduur in Spanje. Momenteel 2 jaar langer dan elders in Europa.
Vrouwen
Hoewel het bevolkingsaantal van Spanje krimpt, valt in parken, winkelcentra en in nieuwbouwwijken op, dat meer vrouwen dan voorheen zwanger zijn en meer kinderen zichtbaar lijken. Dat kan duiden op minder zorgen over de toekomst. Die conclusie wordt geloochenstraft door het gegeven, dat maar 65% een positief gevoel van innerlijke rust, tevredenheid en plezier ondervindt in het dagelijks leven. In andere landen ligt dat bij 76%. Betere educatie tot een moderne, participerende burger kan daarin verandering brengen.
Tenslotte blijkt uit de OECD Better Life Index dat het opleidingssucces van vrouwen duidelijk hoger is, dan bij mannen. Vrouwen lijken hun kansen en mogelijkheden te zien. Ongeveer 55% van de vrouwen heeft nu een middelbare schoolniveau, tegenover slechts 52% van de mannen.
Spanje is geen eiland
Spanje is in beweging. Verhoudingen verschuiven langzaam maar zeker. Spanje is echter geen eiland. Het moet rekenening houden met buitenlandse ontwikkelingen. En juist die zijn met een politiek verlamd Amerika, dure Nato-fantasieën in vreemde gebieden en een Europese Centrale Bank die alsmaar meer op een “bad bank” begint te lijken, moeilijk in te calculeren. Het gaat beter met Spanje, maar hoelang nog?