Else Beekman
Het gaat om de netwerken Unidad Nacional Española (Spaane Nationale Eenheid), Todos Contra Podemos (Allemaal Tegen Podemos) en Lucha Por España (Vecht Voor Spanje). Op de pagina’s van deze netwerken vonden sinds het begin van dit jaar ruim zeven miljoen interacties plaats. De pagina’s zijn slechts enkele dagen voor de landelijke verkiezingen platgelegd en de beslissing van Facebook geldt daarmee als een van de meest politieke van aard sinds het sociale netwerk actief is in Spanje.
Regels Facebook overtreden
In een persbericht zegt de sociale media gigant dat het besluit om de pagina’s te blokkeren niet is gebaseerd op de inhoud die via die pagina’s werd verspreid, maar meer op de acties van de coördinatoren ervan. Zij gebruikten gedupliceerde accounts en dat gaat in tegen de regels van Facebook. Zo werd Lucha por España geblokkeerd vanwege een groot aantal naamsveranderingen. Achtereenvolgende namen sinds 2013 waren Mirarpeliculasgratis.com (kijk gratis films), Mirar películas (kijk films) en Películas de España (films uit Spanje).
Beïnvloeden verkiezingsproces
Facebook werd door een actie van de organisatie Avaaz gewezen op die overtredingen. De NGO presenteerde op 12 april een rapport aan Facebook waarin uiteen werd gezet dat de netwerken de Facebook-regels overtraden. Volgens Chritoph Schott, directeur van de Avaaz-campagnes, kan een netwerk ‘van deze grootte het verkiezingsproces in Spanje beïnvloeden’. Ondanks dat het moeilijk is de invloed van deze netwerken in kaart te brengen, is het wel duidelijk dat het extreemrechtse groeperingen toestonden berichten te delen met duizenden mensen die niet in traditionele media te vinden zijn.
Het netwerk Unidad Nacional Española had ruim een miljoen volgers en beheerde pagina’s met namen als Orgullo Nacional (Nationale Trots), Ejército Español (Spaans Leger), Adelante España (Voorwaarts Spanje) en Barcelona se queda en España (Barcelona blijft bij Spanje).
Een van de geïdentificeerde beheerders is Javier Capdevila Grau, een bekende extreemrechtse activist uit Barcelona. In een bericht op zijn Twitterpagina vroeg hij zich af of het ‘normaal is voor Facebook om accounts te blokkeren en verwijderen zonder daarover uitleg te geven?’
‘Ik ben een gematigd en respectvol persoon’
Grau ontkende in El País dat de netwerken gebruik maakten van nepaccounts of pagina’s dupliceerde. ‘Ik denk dat ze me geblokkeerd hebben zodat ik de verkiezingen niet kan beïnvloeden’, zei hij. ‘Ik ben een gematigd en respectvol persoon, mijn publicaties zijn nooit vatbaar geweest voor censuur’.
‘Aanval tegen de persvrijheid’
Antonio Leal uit Lanzarote is de coordinator van de pagina’s Todos contra Podemos, Todos contra Pedro Sánchez, Apretando tuercas (Aandraaien van de schroeven’ en Zarote TV en is eveneens van mening dat de acties van Facebook een ‘aanval’ vormen tegen de ‘persvrijheid’. Ook volgens Leal werd hij door Facebook nooit over de motieven van de blokkering ingelicht.
Facebook meldde in een officieel persbericht dat het bedrijf de focus heeft op het ‘beschermen van de integriteit van de verkiezingen in Spanje, Europa en de rest van de wereld’.