Elize van Loon
De gewone kameleon – of mediterrane kameleon – hoort van nature thuis in delen van Andalusië. Hij komt vooral voor in Cádiz, Málaga en Huelva. Toch duikt het dier de laatste jaren op in andere gebieden in Spanje. Dat baart biologen zorgen, want de verspreiding lijkt niet alleen natuurlijk, maar wordt ook versneld door menselijk handelen. Biologen zien inmiddels meldingen in Almería, Granada, Murcia, Alicante en zelfs Valencia. Op het eerste gezicht lijkt dat een logisch gevolg van warmere zomers en zachte winters. Maar volgens onderzoekers komt de uitbreiding vooral doordat mensen kameleons oppakken en meenemen naar andere plekken. De soort verspreidt zich dus niet alleen door klimaatverandering, maar vooral door menselijk gedrag.
Waarom mensen de kameleon oppakken
De kameleon roept bij veel mensen een vriendelijk gevoel op. Het dier beweegt langzaam, heeft opvallende kleuren en bijt niet. Daardoor denken wandelaars soms dat het dier hulp nodig heeft of verdwaald is. Sommigen nemen een kameleon zelfs mee naar huis, omdat ze hem mooi of bijzonder vinden. Maar een kameleon hoort in de natuur. Hij raakt snel gestrest in een kooi, eet vaak slecht en kan sterven door verkeerde temperatuur of voeding. Ook ontsnappen kameleons soms uit tuinen of vakantiehuizen. Zo komen ze terecht in gebieden waar ze normaal niet leven.
Verplaatsen heeft grote gevolgen
Een kameleon verplaatsen lijkt onschuldig, maar dat is het niet. Vooral vrouwtjes die eieren dragen zorgen voor problemen. Een vrouwtje legt tussen de vijf en veertig eieren. Als zij op een nieuwe plek terechtkomt, kan daar een nieuwe groep ontstaan. Dat gebeurt nu op meerdere plaatsen langs de Middellandse Zee. De dieren passen zich snel aan en vinden genoeg voedsel, zoals insecten. Daardoor groeit de populatie op plekken waar de soort nooit eerder voorkwam. Dat kan gevolgen hebben voor de lokale natuur, omdat de kameleon voedsel wegneemt bij andere reptielen en vogels.
Meer risico door drukte op de weg
In juni en juli komen veel jonge kameleons uit het ei. In deze periode bewegen ze veel en steken ze vaker wegen over. Dat valt samen met de drukke zomermaanden. Daardoor neemt het aantal aanrijdingen toe. Vooral in kustgebieden worden veel dieren doodgereden. Biologen vragen automobilisten daarom om extra alert te zijn op kleine, langzaam bewegende dieren langs de weg.
Temperatuur bepaalt de kleur
Veel mensen denken dat een kameleon van kleur verandert omdat hij bang is of zich verstopt. Maar de kleur heeft vooral te maken met temperatuur. Een donkere kleur helpt bij het opwarmen. Een lichte kleur voorkomt oververhitting. Een kameleon die op een pad of weg zit, is dus niet verdwaald. Hij regelt zijn lichaamstemperatuur of zoekt een nieuwe plek om insecten te vinden.
Laat de kameleon altijd met rust
De boodschap van experts is duidelijk: een kameleon hoort in de natuur. Oppakken of meenemen schaadt het dier en verstoort de natuur. Wie een kameleon ziet, kan rustig kijken en een foto maken, maar verplaats het dier vooral niet.
Zeeschildpad Diana keert terug naar Dénia en legt 106 eieren