Elize van Loon
De Spaanse regering is een procedure gestart om de toeristische status van de Semana Santa in Sagunto – een stad in de autonome regio Valencia, in te trekken. Aanleiding is een omstreden besluit van een cofradía — lokale religieuze broederschap — om vrouwen uit te sluiten van deelname aan de processies. De zaak zorgt voor landelijke discussie en kan bredere gevolgen hebben. Is het discriminatie of een religieuze traditie?
In het kort
- Spanje onderzoekt of de Semana Santa van Sagunto haar toeristische status verliest na uitsluiting van vrouwen door een cofradía.
- Een interne stemming verbood vrouwelijke deelname, wat tot klachten en landelijke ophef leidde.
- De overheid stelt dat dit in strijd is met gelijkheidswetgeving en fundamentele rechten.
- De zaak kan een precedent vormen voor andere steden met vergelijkbare beperkingen.
Het regionale dagblad Las Provincias schrijft over de controverse, die draait om de Cofradía de la Purísima Sangre de Nuestro Señor Jesucristo. Tijdens een interne stemming spraken 267 leden zich uit tegen het toelaten van vrouwen tot de cofradía en de processies. De beslissing leidde tot verontwaardiging en meerdere officiële klachten. Volgens critici is hier geen sprake van traditie, maar van discriminatie op basis van geslacht.
Overheid grijpt in
De Spaanse ministeries van Industrie en Toerisme en van Gelijkheid hebben aangekondigd te onderzoeken of de Semana Santa van Sagunto haar titel Fiesta de Interés Turístico Nacional moet verliezen. Deze erkenning werd in 2004 toegekend en is belangrijk voor de toeristische aantrekkingskracht van de stad.
Volgens de overheid moet een evenement met deze status juist openstaan voor brede deelname. Het uitsluiten van vrouwen — de helft van de bevolking — kan daarmee in strijd zijn. De regering benadrukt dat zij zal blijven optreden tegen elke vorm van discriminatie van vrouwen.
Gelijkheid boven traditie
De kwestie raakt aan de Ley Orgánica 3/2007 para la igualdad efectiva de mujeres y hombres, die gelijke toegang en deelname aan publieke organisaties verplicht stelt. Hoewel religieuze verenigingen organisatorische vrijheid hebben, mogen hun regels niet botsen met fundamentele rechten. Het Instituto de las Mujeres stelt dan ook dat het uitsluiten van vrouwen geen traditie is, maar een verboden vorm van discriminatie. De instantie heeft klachten ontvangen en doorgestuurd naar zowel de cofradía als de gemeente. Als de regels niet worden aangepast, kunnen verdere stappen volgen.
Geen op zichzelf staand geval
De situatie in Sagunto staat niet op zichzelf. Ook in andere delen van Spanje zijn vergelijkbare discussies ontstaan. Zo kwam de Cofradía Marraja de Murcia in Cartagena eerder onder vuur te liggen vanwege beperkingen voor vrouwen. En in Valera de Abajo werd de Hermandad Dulce Nombre de Jesús aangesproken op vergelijkbare regels. Dit wijst op een bredere spanning tussen religieuze tradities en moderne gelijkheidswetgeving.
Niet elke Samana Santa heeft dezelfde status
Belangrijk is dat niet elke Semana Santa in Spanje automatisch de titel Fiesta de Interés Turístico Nacional heeft. Deze erkenning wordt per stad toegekend. Bekende steden zoals Sevilla, Málaga en Valladolid hebben deze status wél, maar elke viering wordt afzonderlijk beoordeeld. De procedure van de overheid richt zich op dit moment uitsluitend op Sagunto.
Mogelijk precedent voor heel Spanje
De zaak wordt nauwlettend gevolgd in Spanje. Als Sagunto de titel daadwerkelijk verliest vanwege discriminatie, kan dat een precedent scheppen voor andere steden waar vrouwen nog altijd niet volledig mogen deelnemen aan religieuze tradities. Voorlopig houdt de betrokken broederschap zich op de vlakte. Maar de druk vanuit overheid en samenleving neemt toe.