Else Beekman
De Spaanse Jane Goodall, oftewel Rebeca Atencia, woont al twintig jaar in Congo om chimpansees te redden en terug te brengen naar de natuur. Haar verhaal leest als een avonturenfilm, maar is dagelijkse realiteit waarin haar diepe toewijding en liefde voor dieren nu overschaduwd wordt door het verlies van haar grote voorbeeld, Jane Goodall.
Rebeca Atencia werd geboren in het Galicische Ferrol en had als kind al een diepe liefde voor de natuur. “Mijn jeugd speelde zich af tussen de bomen en het veld. Dat gevoel van verbondenheid is nooit weggegaan.” Tijdens haar studie diergeneeskunde in Madrid specialiseerde ze zich in wilde dieren en vertrok in 2004 naar Congo. Het als kort geplande verblijf werd een levensmissie.
Inmiddels Atencia directeur van het Tchimpounga Chimpanzee Rehabilitation Center, het grootste opvangcentrum voor chimpansees in Afrika en onderdeel van het Jane Goodall Instituut. Ze leidt er reddingsoperaties, voedt verweesde jonge dieren op en zet zich in voor hun re-integratie in beschermde natuurgebieden.
Praten met chimpansees
Rebeca communiceert met chimpansees zoals anderen dat met hun hond doen. “Ik weet wat ze me willen zeggen, en zij begrijpen mij ook,” zegt ze in een interview in het magazine Hola! Dat geldt vooral voor de dieren die als baby’s zijn gered en door haar zijn opgevoed. “We gebruiken klanken, gezichtsuitdrukkingen en lichaamstaal.”
De grootste bedreigingen voor chimpansees zijn ontbossing, ziektes en stroperij. “Maar het ergste is dat hun bos verdwijnt,” legt ze uit. “Zonder leefgebied trekken ze richting dorpen en dat veroorzaakt conflicten. Volwassen dieren worden dan gedood, kleintjes verkocht als huisdier.”
Een levenslange band met Jane Goodall
Haar werk bracht haar ook dicht bij Jane Goodall zelf, die haar regelmatig bezocht in Congo. Hun band groeide in de loop der jaren uit tot iets bijzonders. “Voor mij was Jane als een oma,” zegt Rebeca. “Ze luisterde, gaf raad, steunde me zonder voorbehoud.” Toen Goodall op 1 oktober dit jaar overleed, voelde Rebeca zich een beetje wees, net als een chimpanseejong dat zich nog één keer omdraait voor een knuffel, maar de verzorger is er niet meer.
Een leven vol uitdagingen en hoop
Het leven in de jungle is volgens Rebeca minder romantisch dan het lijkt. “Soms hadden we geen drinkwater, geen voedsel, en stonden we oog in oog met wilde olifanten. Maar altijd wist ik: dit is mijn plek.” En nog steeds reist ze de wereld rond voor natuurbescherming. Eén van haar recente successen is het initiatief voor een Spaanse wet ter bescherming van mensapen, die mogelijk de naam ‘Ley Jane Goodall’ zal dragen.
Moedige missie
Ondanks alles is Rebeca Atencia bescheiden over de titel ‘Spaanse Jane Goodall’. “Er is maar één Jane. Ik ben gewoon Rebeca,” zegt ze tegen CadenaSER. Toch ziet de wereld in haar een krachtige erfgename van Goodalls nalatenschap omdat haar verhaal net als dat van Jane Goodall raakt en inspireert.
Jane Goodall laat in Spanje zien waarom ze blijft vechten