Else Beekman
In de Catalaanse stad Lleida mag je binnenkort niet meer met een volledig bedekt gezicht over straat. Vrijdag keurde de gemeenteraad hiertoe een nieuwe verordening goed die volledige gezichtsbedekking verbiedt. Op het overtreden hiervan staan boetes die variëren tussen de 400 en 750 euro. Lleida probeerde al eerder een boerkaverbod in te voeren, maar het Spaanse Hooggerechtshof stond dat niet toe.
De verordening voor het boerkaverbod kreeg kreeg 16 stemmen voor en 11 tegen. Voor stemden de socialisten van PSC, die de stad besturen, samen met de Catalaanse nationalisten van Junts en het rechts-radicale Vox. Tegenstemmen waren afkomstig van PP, ERC en de linkse lokale partij Comú de Lleida. Spaanse media noemen dat een wat ongebruikelijke combinatie in de Spaanse politiek.
Al staan de woorden boerka en nikab nergens in de tekst en spreekt de regel over elk kledingstuk dat het gezicht volledig bedekt, het is duidelijk dat het in de praktijk vooral om die twee gaat. Het verbod is onderdeel van een nieuwe verordening over burgerschap en samenleven en vervangt regels uit 2007.
Eerst praten, dan beboeten
De stad gaat niet meteen boetes uitdelen omdat ze het eerst met bemiddeling wil oplossen. Als dat niets oplevert, kan alsnog een boete volgen. Gebedshuizen zijn van het verbod uitgezonderd. Het geldt ook niet op plekken waar een bedekt gezicht volgens de gangbare gewoonten normaal is, of wanneer iemand een grondrecht uitoefent.
Daarnaast werkt de gemeente aan een sociaal-educatief plan rond de gezichtsbedekkingen. Volgens Libertad Digital is dat gebaseerd op grondrechten, gelijkheid tussen mannen en vrouwen, respect voor culturele verschillen en de vrije keuze van iedere vrouw. De gemeente heeft hiervoor uitgebreid gesproken met vertegenwoordigers van de moslimgemeenschap.
Waarom de PP tegenstemde
Opmerkelijk is de tegenstem van de PP. De partij is tegen gezichtsbedekking, maar vindt het verbod juist niet streng genoeg. Door de ruim gestelde uitzonderingen kan volgens hen iedereeen die de boerka om religieuze redenen draagt dat gewoon blijven doen. In plaats van een verbod zou de verordening het gebruik zodoende juist legitimeren.
Daarom probeerde de PP de twee uitzonderingen nog tevergeefs te schrappen tijdens de raadsvergadering. Ook Vox steunde het niet en onthield zich van stemming. De PP kondigde aan formeel bezwaar te zullen maken tegen de verordening.
Het Hooggerechtshof zei eerder nee
Een soortgelijke discussie werd in 2010 gevoerd in de stad. Toen verbood de gemeente de volledige sluier al in gemeentelijke ruimtes. Daarop stapte een vereniging van migranten naar de rechter. Vervolgens werd in februari 2013 het verbod door het Tribunal Supremo vernietigd. Het hof stelde dat een gemeente geen grondrecht als godsdienstvrijheid kan inperken.
Ook landelijk ligt het onderwerp op tafel. In februari van dit jaar wees het Congres een voorstel van Vox voor een boerkaverbod af, ondanks steun van de PP. Junts diende daarna een eigen wetsvoorstel in.