Else Beekman
De Europese Commissie heeft steun goedgekeurd voor een tiental maatregelen met betrekking tot toeristische sectoren voor andere EU-landen, zoals Griekenland, Italië of Portugal, Spanje’s concurrenten waar het toerisme aan de Middellandse Zee betreft. De Spaanse regering beschouwd extra steun als onnodig ondanks de bereidheid van de EC om dit goed te keuren. “De beste hulp die overheden de sector kunnen bieden, is zekerheid geven om mobiliteit opnieuw te activeren”, leggen bronnen van het ministerie van Industrie onder leiding van Reyes Maroto uit aan de krant El Mundo.
Verstager heeft wel verduidelijkt dat Spanje meerdere algemene hulpprogramma’s heeft gelanceerd, waaronder ook extra steun voor de toeristische sector. De procedure is dat als een land staatssteun wil verlenen aan een sector, het toestemming moet vragen aan Brussel, ook als het geld door de lidstaat zelf wordt verstrekt.
Vestager noemt als voorbeeld van door Spanje verleende steun die de toeristische sector ten goede komt “een regeling van 2.5 miljard euro om zelfstandigen en andere bedrijven in alle sectoren te compenseren voor de geleden schade als gevolg van de uitbraak van het coronavirus. Dat zal compensatie zijn in de vorm van onder meer openbare garanties voor nieuwe terugbetaalbare leningen.
Het ministerie van Industrie beroept zich ook op het in maart vorig jaar goedgekeurde pakket voor directe hulp van 7 miljard euro. “Het was niet nodig om toestemming te vragen voor een specifiek systeem van steun aan de sector omdat het laatst goedgekeurde pakket aan directe steun van 7 miljard verenigbaar is met het tijdelijke kader voor staatssteun van de Europese Commissie.” Het ministerie van Industrie schat het “aan de sector ter beschikking gestelde geld” in totaal op 25 miljard euro.
Deze hulp heeft de sectoren drie maanden na dato echter nog niet bereikt, aangezien de uitbetaling ervan is gedelegeerd aan de autonome gemeenschappen, die de centrale regering een gebrek aan informatie hierover en een omlachtige procedure verwijten.
Stevige kritiek
De reacties inSpanje lieten niet lang op zich wachten. De eerste die sprak was de vice-president van de Junta de Andalucía en minister van Toerisme, Juan Marín. Hij beschreef het nieuws als “vreselijk”. “Het is verschrikkelijk nieuws voor de sector, want uiteindelijk zullen het de autonome gemeenschappen zijn die middelen zullen moeten inzetten, zoals Andalusië al heeft gedaan”, gaf Marín aan.
Passiviteit regering
José Ramón Bauzá, Europees afgevaardigde van Ciudadanos en voormalig president van de Balearen, bekritiseert ook de passiviteit van zijn regering in de EU. Hij stelt dat Spanje toestemming zou kunnen vragen voor een specifieke steunregeling voor deze belangrijke sector voor de Spaanse economie die verenigbaar is met andere maatregelen van algemene aard.
‘Niet genoeg’
Ook Inmaculada de Benito, de directeur van de afdeling toerisme van de branchevereniging CEOE die het bedrijfsleven vertegenwoordigt, is van mening dat het garanderen van terugkeer van mobiliteit en toeristen niet genoeg is: “We hebben al 15 maanden geen inkomen en we moeten dezelfde kwaliteitsniveaus van vóór Covid garanderen en nog concurrerender zijn om de nodige waarde te genereren om het BBP-niveau te herstellen. De sector is in 2020 van 12% naar 4% gegaan”.
In verklaringen aan El Mundo wijst De Benito erop dat een van haar voorstellen is “om fondsen in te zetten die de schade die toeristische bedrijven hebben geleden door de pandemie te compenseren, zodat ze op hetzelfde kwaliteitsniveau als vóór de pandemie aan de heropening kunnen beginnen”.
Wel hulp naar andere landen
De Europese Commissie heeft de afgelopen maanden een tiental staatssteunprogramma’s voor de toeristenindustrie uit Italië en ook verschillende uit Portugal, Griekenland, Kroatië of Cyprus goedgekeurd. Allemaal concurrenten in Zuid-Europa van Spaanse bedrijven in deze sector. “De Commissie blijft bij voorrang steunmaatregelen van de lidstaten beoordelen die verband houden met de gevolgen van de COVID-19-pandemie”, besluit Vestager.
‘Absolute dwaling’
Bauzá steekt zijn kritiek over het feit dat de regering niet om specifieke hulp vraagt niet onder stoelen of banken. “De eerste keer dat ik de Europese Commissie ernaar vroeg en zij bevestigden dat de regering van Spanje niet om de steun had gevraagd, in tegenstelling tot Denemarken, kon dit worden gerechtvaardigd door nalatigheid. De tweede keer was het een schandaal, maar dat de regering nu nog steeds geen hulp vraagt is een absolute dwaling die in elk normaal land zou moeten leiden tot het onmiddellijke ontslag van een minister die al drie keer over dezelfde steen is gestruikeld die de sector naar de ondergang zal leiden.”