Else Beekman
Volgens twee recente peilingen van achtereenvolgens Bureau Metroscopia in opdracht van de krant El País en van de Barometer van het nationale sociologische instituut zou Podemos nu de grootste partij zijn. InSpanje.nl geeft toelichting.
Waarom de naam Podemos?
Podemos betekent ‘We kunnen’ in het Spaans. Geïnspireerd op de gevleugelde woorden van de Amerikaanse president Barack Obama: ‘Yes we can’. Hetzelfde motto werd ook gebruikt in de succesvolste periode van het Spaanse nationale voetbalelftal. Men zinspeelde met ‘we kunnen’ op nog een Europacup of Wereldbeker.
Is Podemos links-georiënteerd?
De leiders van de partij schuwen een dergelijk etiket. Oprichter Pablo Iglesias heeft herhaaldelijk benadrukt niet te willen dat de partij wordt ingedeeld in het oude politieke spectrum van links naar rechts. Bij Podemos is iedereen welkom die iets aan de huidige politiek wil veranderen en iedereen kan dan ook via de kringen meediscussiëren en meedenken over oplossingen voor de problemen in de huidige Spaanse samenleving. Toch wordt over het algemeen de partij meer gezien als een bedreiging voor de sociaal democraten en verenigd links.
Is Podemos wel een politieke partij met een leider?
Podemos is een ‘burger-initiatief’ en enkel geregistreerd als partij om als zodanig mee te kunnen doen aan de verkiezingen. De kandidaten voor de Europese parlementsverkiezingen werden gekozen in voor iedereen toegankelijke voorverkiezingen. Het aantal mannen en vrouwen op de lijst is gelijk.
Geregistreerde supporters van Podemos konden in oktober kiezen welk beleid Podemos zou gaan voeren. Van de vijf officiële vertegenwoordigers van de partij is Pablo Iglesias de politiek woordvoerder. Later dit jaar zal via een online stemming de algemeen secretaris van de partij worden gekozen.
Wat wil Podemos?
De Partij wil een andere manier van politiek invoeren. Een meer directe en participerende democratie waarin de ‘normale’ burgers een stem hebben en het niet enkel overlaten aan personen die van ‘beroep’ politicus zijn. Iedereen die wil kan meebeslissen in de zogenoemde kringen die gericht zijn op vijf onderwerpen: democratie en burgers; economie; werk; huisvesting en rechten.
Daarbij wil de partij bestaan van donaties van het volk en niet van het geld gegeven door bedrijven of banken. Men beoogt een heronderhandeling over de afspraken rond het afbetalen van Spanje’s schulden. Het doel hiervan is de impact van de daarmee gepaard gaande bezuinigingen op de bevolking te minimaliseren. Er wordt gestreefd naar een basisinkomen voor iedereen om een einde te maken aan de armoede onder een groot deel van de (werkloze) bevolking en de pensioenleeftijd moet omlaag van 65 naar 60. Er moet een einde komen aan de gedwongen huisuitzettingen van mensen met hypotheekproblemen.
Zou Podemos regeren dan maakt de partij een eind aan de huisuitzettingen van mensen die hun hypotheeklasten niet meer kunnen opbrengen. Belangrijk is verder een verandering van de politieke structuur waardoor er meer transparantie komt en een participerende democratie bij alle overheidsorganen. Alle actieve betrokkenen zijn gewone mensen met een baan en geen politici.
Kan Podemos echt winnen?
Dat zou zeker kunnen. Niemand had verwacht dat de partij drie maanden na oprichting al vijf zetels zou kunnen bemachtigen in het Europees Parlement, wat vanuit het niets 8 procent van de stemmen betekent. Peilingen laten wat dat betreft een gestadige groei zien. Uit de CIS barometer bleek dat ruim 27 procent van de kiezers op de partij zou stemmen ‘als de verkiezingen morgen gehouden zouden worden’
Waarom is Podemos zo populair?
De partij is ontsproten uit de protestbeweging 15M die werd aangeduid met de ‘indignados’ in Spanje. Dit betekent de ‘verontwaardigden’. Veel mensen zijn positief verrast over het feit dat er eindelijk een partij is die de twee dominante partijen van de laatste decennia (PP en PSOE) kan naderen in grootte. De vele corruptieschandalen die de laatste jaren worden blootgelegd geven de partij wel extra wind onder de vleugels. Men heeft weinig vertrouwen meer in de politiek en in overheidsorganen.
Podemos is bovendien erg goed aanwezig op de belangrijkste sociale media. Op Twitter heeft Podemos 417.000 volgers (het dubbele van de PP) en 834.000 likes op Facebook. Voortdurend wordt herhaald dat de politieke klasse in Spanje slechts handelt uit eigenbelang, corrupt is en zelfverrijking als voornaamste doel heeft.
Wie is Pablo Iglesias?
Iglesias is de 36-jarige politicoloog met staart die snel populair werd en een grote aanhang kreeg door vaak te verschijnen op televisie in debatten over belangrijke sociale maatschappelijke onderwerpen. Hij had eigen shows, La Tuerka en later Fort Apache, die werden uitgezonden door een Iraanse omroep Hispan TV. Later werd hij vooral bekend als politiek analist voor La Sexta Columna voor de omroep La Sexta. Hij is een uitstekend debater met een charismatische verschijning.
Wie is er bang voor Podemos?
De gevestigde orde in de Spaanse politiek ziet Podemos liever gaan dan komen. De PP ging zelfs in een soort van aanval door Podemos in verband te brengen met links extremisme en als sympathisant van de ETA en van het beleid van Fidel Castro in Cuba of het socialisme van Hugo Chavez in Venezuela. Pablo Iglesias is verbaasd dat hij nog geen enkele keer is benaderd door een van de vertegenwoordigers van de PP of PSOE om over politiek te spreken. Ook niet nu Podemos zo goed uit de peilingen komt.
Hoe wordt Podemos gefinancierd?
Podemos steekt niet onder stoelen of banken dat men transparant is en wil zijn over de financiering. Regelmatig wordt er een update gepubliceerd op de website met details over inkomsten en uitgaven. Inkomsten komen uit donaties van betrokken Spanjaarden en uit crowdfunding. Met deze inkomsten betaalt men publiciteit, salarissen, materiaal en de organisatie van evenementen.
Wie vertegenwoordigen Podemos in Europa?
Dit zijn Pablo Iglesias, de 36-jarige politicoloog uit Madrid, Teresa Rodriguez van 32 jaar en docente op de middelbare school, Carlos Jiménez Villarejo, de 78-jarige voormalige chef anticorruptie uit Barcelona, Lola Sanchez, een 36-jarige onderneemster die haar zaak moest sluiten na de verhoging van de IVA, Pablo Echenique-Robba, 35 jaar en wetenschapper voor de raad voor wetenschappelijk onderzoek (CSIC).
Het programma van Podemos is geformuleerd in eenvoudige taal, ‘lectura facil’ genoemd in het Spaans. Dus ook begrijpelijk voor wie het lezen minder goed beheerst én voor buitenlanders met een andere moedertaal.