Judith Goeree
‘Stuur maar een Bizum’ is in Spanje al jaren een vaste uitdrukking onder vrienden die een etentje of drankje afrekenen. Nu zet de populaire Spaanse betaalapp de volgende stap. Bizum, vergelijkbaar met een combinatie van Tikkie en mobiel bankieren, begint deze week met de gefaseerde invoering van betalingen in fysieke winkels. Wat ooit begon als een eenvoudige manier om vrienden terug te betalen, groeit daarmee uit tot een volwaardig betaalsysteem in Spanje. Voorlopig is de nieuwe functie alleen beschikbaar voor een deel van de klanten en winkels.
In het kort
- Bizum begint met betalingen in fysieke winkels in Spanje.
- De betaalapp werkte tot nu toe vooral voor betalingen tussen vrienden en online aankopen.
- Betalen gebeurt contactloos via NFC, net als bij Apple Pay of een bankkaart.
- Niet alle banken en winkels doen meteen mee aan de nieuwe functie.
- Voor gebruik van Bizum is meestal een Spaanse bankrekening nodig.
- Spaanse banken willen met Bizum concurreren met Visa, Mastercard en Apple Pay.
Van betaalverzoek naar kassabetaling
Bizum werd in 2016 opgericht door Spaanse banken om onderlinge betalingen eenvoudiger te maken. Gebruikers konden geld overmaken via een mobiel telefoonnummer, zonder IBAN of ingewikkelde bankgegevens.
De betaalapp groeide snel uit tot een vast onderdeel van het dagelijks leven in Spanje. Inmiddels telt Bizum meer dan 31 miljoen gebruikers. Naast betalingen tussen vrienden wordt het systeem tegenwoordig ook gebruikt voor online aankopen, donaties en zelfs gemeentelijke belastingen zoals de IBI en wegenbelasting.
Sinds 2019 kan ook in webwinkels met Bizum worden betaald. Inmiddels accepteren meer dan 100.000 Spaanse webshops het systeem.
Betalen met telefoon via NFC
Voor het eerst kan Bizum nu ook gebruikt worden voor betalingen in fysieke winkels. Het systeem werkt via NFC-technologie, dezelfde techniek achter contactloos betalen met een smartphone of bankkaart.
Gebruikers houden hun mobiele telefoon tegen de betaalterminal, waarna het bedrag direct van rekening naar rekening wordt overgemaakt. Wel moet NFC op de telefoon zijn ingeschakeld.
Daarnaast lanceert Bizum binnenkort Bizum Pay, een eigen digitale wallet voor Android en iPhone. Daarmee wil het Spaanse systeem rechtstreeks concurreren met Apple Pay en Google Wallet.
Niet iedereen kan het meteen gebruiken
De invoering verloopt voorlopig geleidelijk. Niet alle banken en winkels zijn technisch al klaar voor het systeem. Volgens Spaanse media behoren CaixaBank, Banco Sabadell en Bankinter tot de eerste banken die de functie beschikbaar maken voor klanten.
De verwachting is dat de meeste gebruikers voor de zomer toegang krijgen tot betalen in fysieke winkels. Pas eind 2026 zou het systeem volledig geïntegreerd moeten zijn bij alle Spaanse banken.
Voor winkeliers zijn meestal geen nieuwe betaalterminals nodig. In veel gevallen volstaat een software-update van het bestaande pinapparaat
Kunnen toeristen en buitenlanders Bizum gebruiken?
Voor veel toeristen en buitenlandse inwoners van Spanje is Bizum voorlopig niet zomaar beschikbaar. Om de betaaldienst te gebruiken, is in de meeste gevallen een Spaanse of Andorrese bankrekening nodig bij een bank die Bizum ondersteunt. Ook moet het telefoonnummer gekoppeld zijn aan die rekening.
Dat betekent dat toeristen zonder Spaanse bankrekening doorgaans niet met Bizum kunnen betalen op een terras of in een winkel. Buitenlanders die wel een Spaanse rekening hebben, bijvoorbeeld omdat ze in Spanje wonen of er een tweede woning hebben, kunnen Bizum meestal zonder problemen gebruiken.
Concurrent voor Visa en Mastercard
Met de stap naar fysieke winkels wil de Spaanse bankensector minder afhankelijk worden van internationale betaalnetwerken zoals Visa en Mastercard. Voor winkeliers kan Bizum aantrekkelijk zijn doordat betalingen vrijwel direct op de rekening binnenkomen. Bij traditionele kaartbetalingen duurt de verwerking vaak nog één tot twee werkdagen.
Banken gaan bovendien waarschijnlijk lagere commissies rekenen dan bij betalingen via Visa of Mastercard. Grote winkelketens zoals El Corte Inglés, Ikea en Carrefour reageren volgens Spaanse media positief op de invoering.
Strijd om de klant
Tot nu toe leverde Bizum banken nauwelijks geld op. De dienst was gratis voor gebruikers en kostte banken vooral investeringen. Door betalingen in fysieke winkels mogelijk te maken, ontstaat nu een nieuw verdienmodel via commissies voor winkeliers.
Tegelijkertijd verwachten Spaanse banken een nieuwe concurrentiestrijd om klanten. Bizum kan namelijk maar aan één bankrekening tegelijk gekoppeld worden. Banken hopen dat klanten daardoor minder snel overstappen naar een concurrent.
Bizum straks steeds vaker in winkels
Wie in Spanje woont of regelmatig in het land verblijft, krijgt waarschijnlijk steeds vaker de mogelijkheid om met Bizum af te rekenen in winkels, cafés en supermarkten. De functie is voorlopig nog beperkt beschikbaar, maar de verwachting is dat het systeem de komende maanden snel verder uitbreidt.
Bronnen: Bizum.com, El Diario, El País