Else Beekman
Het betreft de parasiet Cryptosporidium, veroorzaker van de darminfectie cryptosporidiosis, gekenmerkt door buikpijn en diarree. De parasiet komt de menselijke darm binnen via de consumptie van water of besmet voedsel. Vervolgens vermenigvuldigt het zich en laat duizenden oöcysten vrij in het milieu. Deze oöcysten zijn vaak resistent tegen de chloorniveaus die worden gebruikt in gesloten waterbehandelingssystemen, zoals in zwembaden en waterparken, waarvan wordt aangenomen dat dit de oorzaak is van recente uitbraken.
Toename van parasiet door heel Europa
Het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) waarschuwt al langer voor de toename van cryptosporidiosis door heel Europa. Specifiek wijzen de Britse en Ierse gezondheidsdiensten naar de vakantiebestemmingen in Spanje als bron van deze besmettingen. Deze instellingen hebben de parasiet geïdentificeerd in honderden patiënten die hun vakantie in Spanje doorbrachten, waarvan vele in Salou. Een Ierse verklaring suggereert dat het water in Spanje – met name in zwembaden – een rol speelt bij de verspreiding van de ziekte.
Advies aan toeristen: wees voorzichtig met water
De Britse autoriteiten adviseren toeristen om geen drankjes met ijs te nuttigen en na te gaan of het kraanwater behandeld is wanneer men naar Spanje reist. Ook waarschuwen ze dat mensen na besmet te zijn geraakt met de parasiet ze twee dagen moeten wachten met zwemmen vanaf het moment dat hun symptomen zijn verdwenen. Volgens Spaanse experts geciteerd in El País zou dat 14 dagen moeten zijn.
Niet alleen door internationale reizen
Een in het Verenigd Koninkrijk gepubliceerd onderzoek suggereert dat veel van de besmettingsgevallen gerelateerd kunnen zijn aan internationale reizen, met een nadrukkelijke link naar Spanje en andere Mediterrane landen. Daarmee willen ze het belang voor vakantiegangers onderstrepen om alert te zijn op hun gezondheid en de adviezen van gezondheidsinstanties serieus te nemen.
De Spaanse krant El País meldt dat het juist belangrijk is op te merken dat het risico om de ziekte op te lopen niet alleen verband houdt met reizen, maar ook met het baden in vervuilde zwembaden. In Groot-Brittannië reisde de helft van de mensen die het virus opliepen niet naar het buitenland.
Toenemend aantal gevallen van Cryptosporidium
Tot nu toe heeft Spanje dit jaar 2.940 bevestigde gevallen van Cryptosporidium geregistreerd, een stijging van 805 ten opzichte van het voorgaande jaar, waarbij 121 mensen een ziekenhuisopname nodig hadden. Soortgelijke trends zijn waargenomen in het Verenigd Koninkrijk, Ierland, Nederland en Luxemburg, volgens recente publicaties van het European Centre for Disease Prevention and Control.
Hoe treden infecties op
Infecties bij mensen komen meestal op twee manieren voor. De eerste is te wijten aan milieuvervuiling van drinkwaternetwerken of faciliteiten zoals zwembaden, een proces dat wordt bevorderd door perioden zoals hevige regenval. Waterzuiveringssystemen en -installaties kunnen dan overweldigd raken. Ook kan er sprake zijn van een overdrachtseffect van oöcysten die in het milieu of op veehouderijen worden verspreid.
De tweede belangrijke vorm van besmetting vindt plaats tussen mensen en dit gebeurt meestal in gesloten watervoorzieningen. Zwembaden en waterparken zijn een terugkerend aandachtspunt bij uitbraken, maar het feit dat ze plaatsvinden heeft meer te maken met de hygiëne van sommige gebruikers dan met de netheid van deze ruimtes, die onderworpen zijn aan strikt onderhoud, gereguleerd door regelgeving.
Als iemand zichzelf niet goed schoonmaakt nadat hij naar het toilet is gegaan of een zwembad gebruikt na diarree zonder de aanbevolen veertien dagen te respecteren, laten hij duizenden oöcysten in het water vrijkomen. Als één of twee mensen dat doen, volgen er geen problemen door het waterreinigingssysteem. Als er echter meerdere zijn raakt het zwembad besmet.
Zonder een volledige en gedetailleerde studie van de gezondheidssituatie en genotypen, voor en na de reis, kan niet worden vastgesteld of de oorsprong van de uitbraken in Spanje ligt of dat de parasiet met toeristen uit hun land van herkomst is meegereisd, besluit een in El País aangehaalde onderzoeker naar uitbraken deze parasiet.