Elize van Loon
In Spanje is de kerstperiode een tijd van gezelligheid, tradities en familiebezoek. Het is druk op de weg en er is extra aandacht voor de verkeersveiligheid. De Spaanse Verkeersdienst (DGT) kondigt tot en met zondag 21 december intensieve controles aan om rijden onder invloed van alcohol en drugs af te schrikken.
De Guardia Civil voert de verkeerscontroles door het hele land uit. Dat gebeurt op willekeurige plekken en tijden, zo blijven ze onvoorspelbaar voor bestuurders. Het doel is duidelijk: het wegnemen van de illusie dat korte ritten of secundaire wegen ‘veilig’ zouden zijn voor wie gedronken heeft.
Rijden onder invloed
De reden dat de DGT deze strenge controles uitvoert komt door de cijfers van 2024. Uit onderzoek van het Instituto Nacional de Toxicología blijkt dat bijna de helft van de bestuurders die omkwamen bij een ongeval sporen van alcohol of drugs in het lichaam had. 28% van de doden – 273 mensen, 27 meer dan in 2023 – had alcohol in het bloed. Deze cijfers tonen aan dat rijden onder invloed nog altijd een van de grootste gevaren op de Spaanse wegen vormt.
Omvang van de controles
De DGT spreekt van ongeveer 35.000 tests per dag in de aanloop naar kerst. Controles vinden plaats op snelwegen, in steden en op secundaire wegen. Het idee is dat bestuurders zich nergens onaantastbaar wanen.
De periode, met alle bedrijfsfeesten en sociale bijeenkomsten, is bewust gekozen. Meer bestuurders gaan onder invloed de weg op. Ook lokale politiediensten doen mee, zodat automobilisten al in stedelijke gebieden met verkeerscontroles te maken kunnen krijgen voordat ze de snelweg opgaan.
Nieuwe wetgeving in zicht
Parallel aan de campagne werkt het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken aan een wetswijziging die de alcohollimiet verlaagt naar 0,20 gram per liter bloed. Daarmee komt Spanje dichter bij het Scandinavische model, waar strengere limieten hebben geleid tot minder dodelijke ongevallen. De invoering wordt in 2026 verwacht, maar de DGT benadrukt nu al dat de enige veilige waarde achter het stuur nul is. Het gaat om een bijna nul-tolerantiebeleid dat bestuurders moet ontmoedigen om überhaupt alcohol te drinken voordat ze rijden.
Bewustwording voor bestuurders
De campagne wil niet alleen straffen, maar ook een boodschap meegeven. Wie drinkt of drugs gebruikt, hoort niet achter het stuur. De verkeerscontroles moeten duidelijk maken dat rijden onder invloed levens kost en dat de feestdagen juist veilig en zonder tragedie gevierd moeten worden. Voor Spaanse automobilisten betekent dit dat de kans om gecontroleerd te worden tijdens de feestdagen aanzienlijk groter is dan normaal.
Breder perspectief
Vergeleken met andere Europese landen kiest Spanje voor een harde aanpak. In landen als Duitsland en Frankrijk ligt de alcohollimiet hoger, terwijl Scandinavië al langer strengere regels hanteert. Spanje volgt nu dat voorbeeld. Het onderstreept dat verkeersveiligheid steeds meer prioriteit krijgt, zeker in periodes waarin de sociale druk om te drinken groot is.