Else Beekman
Verdedigd? Maar waartegen dan, vraag je je misschien af. De raad moet echter met enige regelmaat in actie komen tegen de introductie van nieuwe smaken die in hun optiek de plank volledig misslaan. Zoals onlangs het geval was met een Chupa Chups-aardbei en roomsmaak. Chupa Chups zijn de eveneens bekende Spaanse lolly’s. Volgens secretaris-generaal Federico Moncunill zijn dergelijke nieuwe smaken slechts “grillen voor ongeïnformeerde toeristen” en wijken ze af van de originele ingrediënten: amandelen, eiwit, honing en suiker.
Een eeuwenoude traditie
De economie van Jijona (Alicante), met net geen 7.000 inwoners, draait grotendeels om de productie van turron en ijs. Er staan liefst 26 turron-fabrieken in het stadje. De traditionele turron van Jijona en Alicante bereikt Spaanse huishoudens als een “natuurlijk fenomeen”. “De amandelbomen bloeien in februari en de amandelen worden in september geoogst. De productie start in oktober en de verkoop begint in november”, legt Moncunill uit.
Elk jaar worden ongeveer 10 miljoen kilo amandelen omgezet in 82 miljoen tabletten turron, waarvan 85% wordt geconsumeerd tijdens de kerstperiode. Van die 82 miljoen repen zijn 22 miljoen beschermd product. De resterende 60 miljoen zijn “bakkerijproducten” die ingrediënten zoals chocolade of eigeel toevoegen. Het product uit Alicante bevat een dunne wafel, terwijl de turron uit Jijona onderworpen wordt aan een proces van persen, verhitten en emulgeren.
Uitbreiding en innovatie
Naast het behoud van traditie, werkt de regulerende raad gedurende het hele jaar ook aan het promoten en uitbreiden van de verkoop van hun producten. “We proberen de verkoop van turron op twee manieren minder seizoensgebonden te maken”, vertelt Moncunill. Ten eerste, door het openen van turronwinkels door het hele land door grote fabrikanten. El Lobo-1880 heeft bijvoorbeeld dit jaar 14 vestigingen geopend, waaronder twee in Madrid, waarvan één ook functioneert als museum.
De tweede aanpak is het goedkeuren van “certificeringsaanvragen” voor producten die turron van Jijona of Alicante als ingrediënt bevatten, zoals yoghurt, ijs en andere voedingsmiddelen van verschillende merken en verkocht in verschillende supermarkten.
Strijd tegen fraude
De IGP heeft zich ook aangesloten bij de samenwerking die is opgezet door alle nationale oorsprongsbenamingen met de Guardia Civil om fraude te bestrijden. “Dankzij deze overeenkomst hebben we veel aan tijd gewonnen”, benadrukt Moncunill. Klachten bij de overheden, in het geval van Jijona de Generalitat Valenciana, werden binnen “een maand of anderhalve maand” verwerkt. Nu, met een compleet rapport, “treedt de Guardia Civil binnen 24 uur op”.
Internationale promotie
Het Consejo is tevens bezig met het promoten van 7 november als de Internationale Dag van Turron. De documentatie hiervoor is reeds ingediend bij UNESCO, hoewel er nog geen definitieve beslissing is genomen.
Focus op de Spaanse amandel
Wat betreft het kerningrediënt van de kerstlekkernij, de amandel, wordt vooral gebruik gemaakt van de Spaanse amandel. “Dit jaar hebben we meer dan twee miljoen kilo amandel gekocht uit verschillende regio’s zoals Castilla-La Mancha of Aragón. Dat betekent een toename van 11% ten opzichte van vorig jaar”, zegt Moncunill. Ondanks de uitdagingen van klimaatverandering, zoals minder vorst en droogte, houdt de traditionele droogtebestendige teelt stand, terwijl nieuwe irrigatieplantages het proces versnellen.
Oorsprong van turron
De oorsprong van de turron uit Jijona gaat terug tot de 16e eeuw in de stad Sexona, het huidige Jijona. Er zijn verschillende theorieën over hoe deze lekkernij precies tot stand is gekomen. Een populaire theorie suggereert dat de Arabieren, toen zij over het grootste deel van het Inerisch Schiereiland heersten, het concept van turron introduceerden. Het was bedoeld als een voedzaam en duurzaam voedsel dat lang houdbaar en gemakkelijk te vervoeren was, met name voor hun legers.
De Catalaan Turró
Een andere theorie schrijft de uitvinding toe aan een Catalaanse ambachtsman met de achternaam Turró. Hij zou een voedzaam voedsel hebben gemaakt van lokale ingrediënten zoals amandelen en honing, essentiële voedingsstoffen in tijden van hongersnood en oorlog. Deze versie wordt echter minder ondersteund door historisch bewijs.
Legende
De originele receptuur van turron uit Jijona bevatte geen suiker maar alleen honing. Suiker werd pas in het begin van de 20e eeuw aan het recept toegevoegd. De turron van Jijona is ook onderwerp van een lokale legende. Die vertelt over een koning die trouwde met een Scandinavische prinses. Om haar heimwee naar de koude besneeuwde landschappen die ze had achtergelaten te verzachten, liet de koning honderden amandelbomen planten. In het vroege voorjaar als de bomen in bloei stonden, kleurde het land wit alsof het bedekt was met een laagje sneeuw. De oogst van deze bomen werd gebruikt om turron te maken. Zodoeonde begonnen de Jijonencos met de traditie van het maken van amandel- en turronproducten.
Introductie van machines
Met de industriële revolutie veranderde ook de productie van turron. De introductie van nieuwe machines maakte de massaproductie van turron mogelijk, evenals de export ervan naar andere delen van de wereld. Een van de bekendste machines voor de productie van de zachte variëteit van deze zoetigheid is de ‘boixet’, eveneens uitgevonden in Jijona.
Moderne turron
Tegenwoordig bestaat er een grote verscheidenheid aan turron, waaronder smaken zoals chocolade, koffie, kokosnoot, eigeel en caramel. Maar de originele varianten zijn de zachte turron uit Jijona en de harde variant uit Alicante, met als hoofdverschil de textuur.
Sinds 1977 is de merknaam Jijona geregistreerd bij het Spaanse octrooi- en merkenbureau. Het Consejo Regulador de las Indicaciones Geográficas Protegidas Jijona y Turrón de Alicante beschermt de industrie van Jijona en garandeert dat alle producten die onder deze oorsprongsbenaming vallen, voldoen aan de vereiste kwaliteitseisen.
Lees ook: In dit dorp is het altijd kerst