Else Beekman
De rechter op Mallorca heeft de klacht van Vox en de ultrakatholieke organisatie Abogados Cristianos over een controversiële poster ter gelegenheid van de alternatieve feestdag Santa Punxada afgewezen. Het affiche toont een heilige met een sobrassada als geslachtsdeel en zou volgens de aanklagers beledigend zijn voor gelovigen. De rechter ziet echter geen strafbare feiten.
Het gewraakte affiche werd gebruikt ter promotie van ‘Santa Punxada’, een alternatieve feestdag in Palma de Mallorca die de rechten van de LGTBIQ+-gemeenschap onder de aandacht brengt. De illustratie toonde patroonheilige Sant Sebastià met een sobrassada, een typisch Mallorcaanse worst, als penis. Daarnaast waren er symbolen uit de lokale cultuur te zien, zoals de ‘dimonis’, traditionele duivelsfiguren die een centrale rol spelen in de volksfeesten op de Balearen).
Ondanks de ophef, met name afkomstig vanuit conservatieve en extreemrechtse hoek, wees de rechter de ingediende klacht resoluut af. Volgens bronnen van elDiario.es is er “geen enkele strafrechtelijke grond” voor een onderzoek naar de betrokkenen: kunstenaar Lluïsa Febrer en politica Lucía Muñoz van Podemos.
Politieke en culturele lading
De organisatoren van het evenement en betrokken kunstenaars benadrukten het belang van artistieke vrijheid en de symboliek van de afbeelding. Victor Conejo, verantwoordelijk voor de programmering van de feestdag, verdedigde de keuze voor Febrer: “Het is een krachtig visueel verhaal. Kunst mag prikkelen.”
Lucía Muñoz voegde eraan toe dat de viering van Sant Sebastià juist ruimte biedt voor reflectie op zijn martelaarschap en de lange culturele geschiedenis van zijn beeldvorming. “Sinds de Renaissance is hij een erotisch icoon en een symbool van verzet. Dit is niets nieuws.”
Geen pornografie, geen haat
Vox en Abogados Cristianos beweerden dat het affiche in strijd was met artikel 186 van het Spaanse Wetboek van Strafrecht. Dat artikel gaat over seksuele provocatie en het verspreiden van pornografie onder minderjarigen. Omdat er in de ogen van de rechter geen sprake is van pornografisch materiaal of haatzaaiing vond de rechter die beschuldiging niet houdbaar. Hij oordeelde dat het recht op artistieke expressie in dit geval zwaarder weegt.
Voorstanders van de feestdag zien de rechterlijke uitspraak als een overwinning voor de vrijheid van meningsuiting. Al maakt de zaak wel duidelijk hoe diep de culturele en ideologische breuklijnen in Spanje nog altijd zijn.