Elize van Loon
In Málaga klinkt steeds meer zorg over een onverwachte rem op de woningbouw. Niet door gebrek aan plannen of grond, maar door iets heel anders: het stroomnet zit vol. En dat heeft gevolgen voor de bouw van nieuwe woningen.
In het kort
- Stroomnet Málaga vol — Endesa kan in Málaga geen nieuwe aansluitingen meer geven door gebrek aan capaciteit.
- Bouw 22.000 woningen stilgelegd — in Málaga liggen plannen voor 22.726 woningen, waaronder 11.466 VPO, volledig vast.
- Gemeente krijgt geen garantie — zonder stroomtoezegging van Endesa mogen projecten wettelijk niet door.
- Geen snelle oplossing — uitbreiding van het elektriciteitsnet rond Málaga kost jaren door complexe procedures
Overheden, projectontwikkelaars en architecten noemen de situatie ernstig. Juist nu Málaga meer betaalbare woningen nodig heeft, lopen grote projecten vast omdat er geen nieuwe aansluitingen meer mogelijk zijn.
Endesa weigert nieuwe aansluitingen
De afgelopen maanden heeft Endesa, via haar distributietak e‑Distribución, steeds vaker rapporten uitgebracht waarin zij nieuwe projecten geen toegang tot het stroomnet geeft. Het gaat om woningbouw, maar ook om commerciële en bedrijfsprojecten. De boodschap is telkens dezelfde: de bestaande infrastructuur kan de gevraagde capaciteit niet meer aan.
In de afwijzingen staat dat er geen snelle manier is om de netten te versterken. Voor grote aanpassingen is eerst een plek nodig in de nationale planning van Red Eléctrica, de beheerder van het hoogspanningsnet. Die procedures duren jaren.
Een nationaal probleem, maar Málaga wordt hard geraakt
De spanningen tussen Endesa en Red Eléctrica nemen toe. Beide partijen wijzen naar elkaar als verantwoordelijke voor het oplossen van de knelpunten. Ondertussen groeit de druk in verschillende regio’s van Spanje, maar Málaga behoort tot de zwaarst getroffen gebieden.
VPO-woningen
In veel plannen gaat het om VPO‑woningen. VPO staat voor Vivienda de Protección Oficial. Dit zijn woningen met een gereguleerde prijs, bedoeld voor mensen met een lager of middeninkomen. De overheid bepaalt de maximale huur of verkoopprijs en stelt inkomensgrenzen vast. Zo blijft er betaalbare huisvesting beschikbaar in gebieden waar de woningmarkt onder druk staat.
Bouw van 22.000 woningen ligt stil
In Málaga liggen grote bouwprojecten stil die samen goed zijn voor 22.726 nieuwe woningen. Daarvan zouden 11.466 woningen sociale of betaalbare huur worden. Het gaat om plannen in:
- Campanillas en Santa Rosalía: 15.261 woningen, waarvan 7.071 VPO
- San Cayetano (noordelijk van Puerto de la Torre): 1.822 woningen, waarvan 642 VPO
- Lagar de Oliveros (westelijk van Puerto de la Torre): 4.644 woningen, waarvan 2.754 VPO
- Soliva Oeste: 999 VPO‑woningen
Vooral de laatste twee projecten zijn belangrijk, omdat de gemeente Málaga en de Junta de Andalucía hier zelf als ontwikkelaar optreden. Beide instanties willen hiermee het tekort aan betaalbare woningen verlichten.
Gemeente krijgt nu al ‘nee’
Toch heeft de gemeente bevestigd dat Endesa op dit moment geen stroom kan garanderen voor deze projecten. Dat betekent dat 3.753 sociale woningen niet verder kunnen. De huidige Andalusische wetgeving verplicht ontwikkelaars om al aan het begin van de procedure een toezegging van de energieleverancier te hebben. Zonder die garantie kan een project niet door.
Geen snelle oplossing in zicht
Nieuwe elektriciteitsinfrastructuur bouwen kost jaren. Het gaat om complexe vergunningen, technische studies en grote investeringen. Daardoor is er geen korte termijnoplossing. Málaga vreest dat de woningnood verder oploopt als de situatie niet snel verandert.