Judith Goeree
Met een grote optocht van tractoren door Valencia laat het Spaanse platteland donderdag opnieuw van zich horen. Boerenorganisaties trekken met landbouwvoertuigen en honderden demonstranten de stad in om te protesteren tegen internationale handelsakkoorden, het Europese landbouwbeleid en wat zij omschrijven als verstikkende regelgeving. De actie maakt deel uit van de zogenoemde ‘superdonderdag’, een gecoördineerde protestdag met manifestaties in grote delen van Spanje.
De optocht vertrok donderdagochtend om 10.00 uur vanaf de stadsrand en reed richting het centrum. Boeren, agrarische bedrijven, coöperaties en sympathisanten sloten zich aan. Ook consumenten werden opgeroepen mee te lopen, omdat de gevolgen volgens de organisatoren “de hele samenleving raken”.
Mercosur als breekpunt
Centraal in het protest staat het handelsakkoord tussen de Europese Unie en Mercosur. Boeren vrezen dat dit akkoord leidt tot oneerlijke concurrentie. Landbouwproducten uit Zuid-Amerika zouden de Europese markt kunnen overspoelen zonder te voldoen aan dezelfde eisen op het gebied van milieu, arbeidsomstandigheden en voedselveiligheid.
Volgens de organisaties ontbreekt echte wederkerigheid. Zij eisen dat het akkoord wordt opgeschort totdat een onafhankelijke en grondige impactstudie duidelijk maakt wat de gevolgen zijn voor Europese boeren en veehouders. Ook pleiten zij voor effectieve beschermingsclausules en voor een handelsmodel dat Europese productie aanvult, maar niet verdringt.
Bezorgdheid over de toekomst van de PAC
Naast Mercosur richt de kritiek zich op de toekomst van de Europese landbouwsubsidies na 2027. Boeren verzetten zich tegen plannen van de Europese Commissie om de Politieke Agrarische Gemeenschap niet langer als afzonderlijk landbouwbeleid te behandelen, maar onder te brengen in één groot Europees fonds met andere beleidsdoelen.
Volgens de landbouworganisaties verliest de landbouw daarmee haar strategische positie. Zij vrezen dat landbouwsubsidies dan moeten concurreren met andere uitgaven, zoals defensie, migratie en innovatie. Dat zou kunnen leiden tot minder budget, meer onzekerheid en grotere verschillen tussen lidstaten, omdat landen zelf meer zeggenschap krijgen over de verdeling van middelen.
De sector waarschuwt dat deze koerswijziging kan uitmonden in forse bezuinigingen, extra administratieve lasten en een ongelijk speelveld binnen de Europese Unie. Vooral kleinere en middelgrote boerenbedrijven zouden daar de gevolgen van voelen.
“Niet alleen een boerenkwestie”
De organisatoren benadrukken dat de tractoroptocht meer is dan een sectorprotest. Volgens hen staat de voedselsoevereiniteit van Europa op het spel. De landbouwsector levert niet alleen voedsel, maar zorgt ook voor werkgelegenheid, economische stabiliteit en het beheer van het landschap.
In verklaringen waarschuwen zij dat een groeiende afhankelijkheid van voedselimport Europa kwetsbaarder maakt. In tijden van geopolitieke onzekerheid draait het volgens hen om de keuze tussen eigen voedselproductie of structurele afhankelijkheid van derde landen.
Symbolische start en route
De tractoroptocht in Valencia startte bij de Confederación Hidrográfica del Júcar, een locatie die symbool staat voor waterbeheer en infrastructuur. Waterbeschikbaarheid, irrigatie en ecologische regels zijn al jaren gevoelige thema’s binnen de Spaanse landbouw.
Van daaruit trok de colonne langs markante punten in de stad en eindigde bij de vertegenwoordiging van de centrale overheid. Onderweg zorgden de tractoren voor aanzienlijke verkeershinder. De politie begeleidde de actie om de veiligheid te waarborgen.
‘Superdonderdag’ van het Spaanse platteland
De actie in Valencia maakt deel uit van een bredere mobilisatie van de landbouwsector. Deze week vonden in grote delen van Spanje vergelijkbare tractorprotesten plaats. Donderdag vormt het zwaartepunt, met de meeste acties op één dag. Binnen de sector wordt deze dag daarom aangeduid als de ‘superdonderdag’ van het Spaanse platteland.
Met deze gecoördineerde aanpak willen boeren druk uitoefenen op zowel de Spaanse regering als de Europese instellingen. De boodschap is dat zonder koerswijziging de toekomst van het platteland en de voedselvoorziening in gevaar komt.
Breed eisenpakket
De protesten gaan gepaard met een uitgebreid eisenpakket. Boeren vragen om strengere controles op importproducten, herziening van bestaande handelsakkoorden en betere bescherming tegen oneerlijke concurrentie. Ook eisen zij een nieuw waterbeleid, betere verzekeringen tegen klimaatschade en schade door wilde dieren, en een strikte handhaving van het verbod op verkoop onder kostprijs.
Daarnaast pleiten zij voor aanpassing van arbeidswetgeving aan seizoensarbeid, fiscale maatregelen die aansluiten bij de realiteit van het agrarisch bedrijf en meer middelen om diefstal op het platteland tegen te gaan.
Met de tractoroptocht in Valencia maken boeren duidelijk dat hun onvrede structureel is. Het protest maakt deel uit van een bredere beweging die het landbouwbeleid in Spanje en Europa fundamenteel ter discussie stelt.
Bronnen: ValenciaExtra, ElEspañol
Redt AI het vergrijzende en leeglopende platteland van Spanje?