Else Beekman
De bosbranden die de Sierra Oeste van Madrid en de provincie Ávila teisteren, blijven zaterdag onverminderd hard toeslaan. Inmiddels zijn bijna 80.000 mensen geëvacueerd of ingesloten in hun woning, meldden de regeringsvertegenwoordigers van Madrid en Castilla y León zaterdagmiddag. De brand heeft inmiddels bijna 25.000 hectare verwoest in Madrid en Ávila samen. Regiopresident Ayuso noemt het ‘een volledig ongekende situatie’.
Premier Pedro Sánchez bracht zaterdag een bezoek aan het commandocentrum en de getroffen gebieden. “We weten niet hoe de wind zich gaat ontwikkelen, ook al zijn de temperaturen gedaald,” waarschuwde Sánchez.
“Situatie kan nog veel erger worden”
Regiopresident Isabel Díaz Ayuso van Madrid houdt er rekening mee dat de verwachte weersverandering de brand verder kan aanwakkeren. “Deze volledig ongekende situatie kan ons de komende uren in nog veel ergere situaties brengen,” zei ze vanuit het commandocentrum. Ook het dorp Cenicientos, waar tot voor kort het voorste commandopost stond, moet worden ontruimd. Het centrum verhuist naar Navalcarnero.
De autoriteiten behandelen de branden in Madrid en Ávila inmiddels als één en dezelfde brand, met een gezamenlijk reddingsapparaat waarin ook middelen van het Europese civiele beschermingsmechanisme worden ingezet.
Meer dan 2.700 hulpverleners op de been
De Spaanse regering zette zaterdag een indrukwekkend arsenaal in: 2.737 hulpverleners, 426 grondvoertuigen en 19 vliegtuigen en helikopters. De Militaire Noodhulpeenheid (UME) levert alleen al 1.201 mensen en 405 voertuigen, de Guardia Civil stuurde 1.085 agenten. Ook de Nationale Politie (220 agenten) en Bescherming Burgerbevolking (110 hulpverleners) zijn actief. Het ministerie van Ecologische Transitie voegde 103 specialisten toe, verdeeld over vier brandweerbrigades, plus elf vliegtuigen en acht helikopters. Achttien onderzoekers van de wetenschappelijke raad CSIC adviseren de hulpdiensten.
Tot nu toe zijn geen dodelijke slachtoffers of zwaargewonden gemeld die rechtstreeks aan de branden zijn te wijten. Wel is de materiële schade aanzienlijk. Alleen al in Villa del Prado raakten zo’n twintig woningen, 225 percelen en twintig voertuigen beschadigd. In Almorox verwoestte het vuur 43 huizen en beschadigde het nog eens 286 woningen.
Ziekenhuizen bereiden zich voor, rook teistert Madrid
De gezondheidsdienst van Madrid houdt meer dan 800 ziekenhuisbedden achter de hand. Tot dusver kregen ongeveer 110 mensen medische hulp. Van hen moesten 25 met ademhalingsklachten naar het ziekenhuis. Zes patiënten liggen nog opgenomen, niemand verkeert in kritieke toestand.
Ook in Ávila moesten kwetsbare groepen worden overgebracht: 601 ouderen uit twaalf verzorgingshuizen zijn geëvacueerd, van wie tien voor medische zorg naar het ziekenhuis moesten.
Minister van Volksgezondheid Mónica García riep de bevolking op zoveel mogelijk binnen te blijven. De concentratie fijnstof ligt in de omgeving van de branden ver boven de norm van de Wereldgezondheidsorganisatie. Wie toch naar buiten moet, wordt geadviseerd een FFP2- of FFP3-mondkapje te dragen. Ook in de hoofdstad Madrid hangt inmiddels een oranje waas en ruikt het naar rook; de luchtkwaliteit is er merkbaar verslechterd sinds vrijdagnacht.
Tientallen wegen afgesloten
Het verkeer in de regio ondervindt grote hinder. Minstens tien wegen in de Sierra Oeste zijn afgesloten, waaronder delen van de M-507, M-501 en M-540. De verkeersdienst DGT roept automobilisten op onnodige ritten door het gebied te vermijden en vooraf de actuele wegsituatie te checken. Door een draai van de wind is het vuur bovendien de provincie Toledo binnengedrongen, bij Almorox, waar de weg N-403 is afgesloten.
Ook branden in Granada en Castellón
Terwijl alle ogen op Madrid en Ávila gericht zijn, laaien ook elders in Spanje nieuwe branden op. In Pinos del Valle, in de provincie Granada, moesten bewoners zaterdag binnenblijven nadat een brand nabij het stuwmeer van Béznar uitbrak. Zes helikopters en zeven vliegtuigen bestrijden het vuur. In Castellón zijn zeven vliegtuigen en diverse grondploegen actief bij een brand in La Vall d’Uixò, waar de situatie volgens de brandweer nog negatief is.
Kritiek op burgemeester in getroffen wijk
Niet alleen het vuur zelf zorgt voor onrust. In de woonwijk El Encinar del Alberche, ten westen van Madrid, met 1.700 percelen, voelen bewoners zich in de steek gelaten door hun burgemeester. In een brief aan het gemeentebestuur van Villa del Prado klagen ze dat de wijk volgens hen alleen aandacht krijgt “wanneer het uitkomt, maar niet wanneer er echt steun van de gemeente nodig is.”
Ook oppositieleider Alberto Núñez Feijóo mengde zich zaterdag in het debat en riep op tot eenheid tussen de verschillende bestuurslagen. “We gaan het politieke klimaat wat afkoelen,” zei hij vanuit Santiago de Compostela, waarna hij benadrukte dat alle betrokken partijen nu vooral hun verantwoordelijkheid moeten nemen.
De autoriteiten benadrukken dat niemand naar de brandhaarden mag afreizen om te kijken: dat blokkeert de wegen die hulpdiensten juist nodig hebben.