Else Beekman
Dertien autonome Spaanse regio’s hebben het nationale kabinet gevraagd te stoppen met het voeden van het zogenoemde anti-toerisme sentiment. Deze ‘Verklaring van Sevilla’ (Declaración de Sevilla), zoals de ondertekende tekst heet, werd gepresenteerd in het kader van het congres over Innovatie in het Toerisme die in Sevilla (TIS) werd gehouden.
Volgens de ondertekenaars moet de Spaanse regering stoppen met het aanwakkeren van het anti-toerisme sentiment. Ze vinden dat het kabinet een verkeerd signaal afgeeft door impliciet of expliciet mee te gaan in sentimenten die toerisme als het grote probleem in de Spaanse samenleving neerzetten. In plaats daarvan zouden er juist duidelijke keuzes gemaakt moeten worden om het toerisme als belangrijke economische sector te ondersteunen.
Loskoppelen wooncrisis van toerisme
De ondertekenaars zijn vooral kritisch over wat zij zien als een “criminalisering” van toerisme of toeristische bedrijvigheid. Ze stellen dat toerisme juist een drijvende kracht is achter de Spaanse economie. Daarom is het in hun optiek ook schadelijk om de sector te koppelen aan woningnood of overtoerisme zonder nuancering. De ondertekenaars benadrukken dat het tekort aan betaalbare woningen niet volledig op het conto van de toerismesector geschreven kan worden. Ze vinden dat de wooncrisis een eigen, goed onderbouwde aanpak verdient in plaats van alles maar te gooien op toeristische verhuur.
Pleidooi voor meer dialoog en samenwerking
Daarnaast willen de regio’s vaste overlegmomenten tussen het nationale en regionale niveau. Ze willen af van een situatie waarin het toerismebeleid vooral top-down wordt opgelegd, en pleiten voor meer dialoog en samenwerking.
Tot slot zetten de regio’s zich in voor een toeristisch model dat toekomstbestendig is. Het moet duurzamer, van hoge kwaliteit en goed geïntegreerd zijn in de lokale samenleving. Volgens de ondertekenaars van de tekst is het toerisme een zodanig essentieel onderdeel van de economie, dat het, mits goed georganiseerd, juist positief aan de samenleving kan bijdragen.
De regio’s die de verklaring hebben ondertekend zijn: Andalusië, Aragón, Cantabrië, Castilla y León, de regio’s Madrid en Valencia, Extremadura, Galicië, Balearen, Canarische Eilanden, La Rioja, Murcia en de autonome stad Melilla. Deze regio’s vertegenwoordigen volgens de tekst liefst 70% van het binnenlands toerisme in Spanje, 75% van de internationale toeristen en 70% van de nationale toeristen.
Hoe slow travel Spanje helpt het overtoerisme te keren
Minder top-down besluitvorming
Regio’s willen een structureel overlegmodel met de centrale overheid. Ze benadrukken dat toerismebeleid regionaal maatwerk vereist, omdat de omstandigheden per bestemming sterk verschillen: stedelijke gebieden, eilanden, natuurregio’s, kustzones, etc.
“Partijdige aanval zonder basis”
Het ministerie van Toerisme onder leiding van Jordi Hereu, heeft de verklaring scherp bekritiseerd. Hij spreekt over “een partijdige aanval zonder basis” tegen het toerisme-beleid van de centrale overheid. Minister Hereu wijst er op dat Spanje nog steeds recordaantallen toeristen ontvangt en dat het toerisme al veel veranderingen doormaakt richting duurzaamheid, digitalisering en decentralisatie.
Wat zijn de volgende stappen?
De regio’s hopen op ‘geen woorden maar daden’ en dat de centrale overheid echt in actie komt. Ze willen dat er concrete overleggen komen waarin samen aan nieuw beleid wordt gewerkt. Regioregeringen of lokale overheden zouden de komende maanden plannen kunnen maken om de samenwerking vorm te geven met nieuwe initiatieven tot gevolg. De ondertekenaars hopen dat het principe van ‘duurzaam, legaal en ordelijk toerisme’ een vaste plek krijgt in toekomstig beleid en regelgeving.
Kortom: de regio’s zijn het er niet mee eens dat het toerisme wordt afgeschilderd als oorzaak van allerlei sociale problemen. Ze vragen om respect voor de sector en een scheiding van het debat over toerisme en huisvesting.
Málaga is geen Venetië: sector hekelt beeld van overtoerisme