Spanje blijft records breken, maar groei toerisme vlakt af

Spanje koerst opnieuw af op een uitzonderlijk toeristisch jaar. De oorlog in het Midden-Oosten, de afkoelende economieën in Duitsland en Frankrijk en de groeiende protesten tegen overtoerisme lijken de aantrekkingskracht van het land vooralsnog nauwelijks te temperen. Toch verandert er onder de oppervlakte wel iets: het aantal buitenlandse bezoekers groeit merkbaar minder hard dan in voorgaande maanden, terwijl de bestedingen juist blijven stijgen.

Groei van het toerisme in Spanje vlakt af

Spanje ontving in juni 9,74 miljoen buitenlandse toeristen, de drukste junimaand ooit. Toch bleef de groei steken op 2,9 procent, terwijl die in mei nog 9,5 procent bedroeg. Opvallender is dat mei dit jaar voor het eerst meer bezoekers trok dan juni: 10,26 miljoen tegenover 9,74 miljoen. Normaal loopt het aantal aankomsten juist op richting het hoogseizoen. Na de uitzonderlijk sterke maand mei daalde het aantal bezoekers in juni met ongeveer 520.000.

Over de eerste zes maanden van het jaar ontving Spanje 46,56 miljoen internationale toeristen, 4,6 procent meer dan in dezelfde periode van 2025. Daarmee blijft de grens van 100 miljoen bezoekers dit jaar binnen bereik, tegenover 96,8 miljoen vorig jaar. Of dat record daadwerkelijk wordt gehaald, hangt vooral af van de zomermaanden juli tot en met september, die traditioneel goed zijn voor ongeveer een derde van alle buitenlandse bezoekers.

Minder bezoekers uit Duitsland en Frankrijk

De afvlakking is vooral het gevolg van een terugval uit enkele traditionele bronmarkten. Duitsland, na het Verenigd Koninkrijk de belangrijkste herkomstmarkt voor Spanje, noteerde in juni 5,9 procent minder bezoekers. Ook uit Frankrijk kwamen minder toeristen (-1,7 procent), terwijl Ierland met een daling van 9,17 procent de sterkste terugval liet zien.

Daar staat tegenover dat het Verenigd Koninkrijk zijn positie als grootste herkomstmarkt verder verstevigt. Het aantal Britse bezoekers nam in juni met bijna 7 procent toe. Ook de Verenigde Staten winnen snel terrein. In juni bezochten bijna 614.000 Amerikanen Spanje, 12,25 procent meer dan een jaar eerder. Volgens de sector werpt de uitbreiding van het aantal rechtstreekse vliegverbindingen tussen beide landen duidelijk zijn vruchten af.

Carlos Garrido de la Cierva, voorzitter van de Mesa del Turismo, een onafhankelijke belangenorganisatie van de Spaanse toeristische sector, ziet de lagere groei in juni niet als een teken dat het toerisme afkoelt. Volgens hem is de verschuiving juist het gevolg van een betere spreiding van bezoekers over het jaar. Doordat ook het voor- en naseizoen steeds populairder worden, zijn de verschillen tussen de maanden minder groot.

Ook hotelkoepel CEHAT wijst op een stabiele vraag en een grotere spreiding van herkomstlanden, waarbij de groei van Noord-Amerikaanse bezoekers de zwakkere Europese markten compenseert.

Kritiek op het succes: groei zonder waarde

Niet iedereen in de sector deelt het optimisme zonder voorbehoud. Miguel Villarroya, directeur van Spring Hotels, vindt dat het aantal bezoekers niet langer de juiste graadmeter voor succes is. Volgens hem ligt de uitdaging niet meer bij het aantrekken van méér toeristen, maar bij het aantrekken van bezoekers die meer besteden en daarmee meer bijdragen aan de lokale economie.

Volgens Villarroya levert een groei van 2,9 procent in het aantal bezoekers weinig op als de gemiddelde besteding per toerist met slechts 1,1 procent stijgt. In zijn ogen zorgt dat vooral voor extra druk op populaire bestemmingen, terwijl de economische opbrengst nauwelijks toeneemt. De ongecontroleerde groei van toeristische verhuurwoningen vergroot die druk volgens hem alleen maar.

Ook Riu Hotels & Resorts noemt de grote onzekerheid in de wereld de belangrijkste uitdaging van dit moment. Volgens de hotelketen moeten bedrijven zich snel kunnen aanpassen aan veranderende marktomstandigheden. Op langere termijn ziet Riu bovendien de stijgende temperaturen als een risico. Extreme hitte in de zomer kan het verblijf voor toeristen minder aantrekkelijk maken en uiteindelijk ook de vraag beïnvloeden.

Bestedingen groeien harder dan aankomsten

Terwijl het aantal bezoekers minder hard groeit, blijven de inkomsten stevig stijgen. Internationale toeristen gaven in juni 13,58 miljard euro uit, 4% meer dan een jaar eerder en zelfs meer dan in mei, ondanks dat die maand meer bezoekers telde. Over het hele eerste halfjaar kwam de totale besteding uit op bijna 64 miljard euro, een stijging van 7%.

Achter die cijfers gaan zowel hogere prijzen in de sector schuil als een groter aandeel van verre markten met vluchten van meer dan acht uur. Amerikaanse toeristen gaven gemiddeld 256 euro per dag uit, tegenover 188 euro voor Britten en 144 euro voor Fransen. Gemiddeld gaf elke toerist 1.393 euro uit tijdens zijn verblijf, 1,1% meer dan vorig jaar; wie in een hotel verbleef, gaf gemiddeld 1.321 euro uit, een stijging van 2,9%.

De verdeling van de bestedingen laat ook een verschuiving in verblijfsvoorkeuren zien. Hotels blijven het grootste deel van het budget opslokken, maar groeiden met 1,1% nauwelijks. De uitgaven aan overige marktaccommodaties, waaronder verhuurwoningen, stegen met bijna 6% tot 2,79 miljard euro, en de sterkste groei zat in wat het Spaanse bureau voor de statistiek INE “niet-marktaccommodatie” noemt: woningen van familie, vrienden of de eigen tweede woning, waar de bestedingen met 16,6% stegen tot 1,94 miljard euro.

Catalonië, Balearen en Andalusië favoriet, protest groeit mee

Catalonië, de Balearen en Andalusië blijven de meest geliefde bestemmingen. De autonome regio Catalonië ontving in de eerste jaarhelft bijna 9,6 miljoen toeristen, 3,45% meer dan vorig jaar, die samen een recordbedrag van 11,8 miljard euro uitgaven, een stijging van 11,68%. De opening van de Jezustoren van de Sagrada Família, het vertrek van de Tour de France en een volle agenda aan cultuurfestivals hebben Barcelona extra aantrekkingskracht gegeven, met de meest winstgevende stadshotels van het land tot gevolg.

De recordcijfers gaan wel gepaard met groeiend maatschappelijk ongenoegen. Nog geen twee weken geleden trokken duizenden Mallorquijnen de straat op in Palma om te protesteren tegen de gevolgen van massatoerisme voor de woningmarkt en de leefbaarheid van hun stad — een signaal dat toeristische records en onvrede in Spanje steeds vaker samen opgaan.

Bronnen: El País, La Vanguardia