Elize van Loon
De Lotería de Navidad is een diepgewortelde traditie in Spanje. Elk jaar komen families, vrienden en collega’s op 22 december samen om de ervaring en de opwinding van het winnen van de grootste prijs in Spanje, El Gordo, te delen. Zelfs als je minder geluk hebt, zijn er ook andere prijzen te winnen. Maar hoe kun je eigenlijk vanuit het buitenland meedoen aan de trekking?
De kerstloterij is een belangrijk onderdeel geworden van de Spaanse cultuur dat niemand wil missen. Ook als je in het buitenland woont, kun je meedoen aan de trekking. Veel buitenlanders genieten van hun verblijf in Spanje en nemen, als het kan, een lot van de Lotería de Navidad mee als souvenir.
Er zijn geen exacte cijfers bekend over hoeveel buitenlanders deelnemen. Wel valt op dat in regio’s met een hoge buitenlandse bevolking, zoals Catalonië, Andalusië en de Valenciaanse Gemeenschap, er meer loten worden gekocht. Volgens voorzitter van de Nationale Vereniging van Provinciale Verenigingen van Loterijadministrateurs (ANAPAL), Borja Muñiz Urteaga, zijn nieuwsgierigheid, fascinatie voor de Spaanse cultuur en de interesse in de prijzen de belangrijkste redenen.
Deelname vanuit het buitenland
De online aankoop van loten is al jaren in opkomst. Iedereen kan loten kopen, maar moet aan twee voorwaarden voldoen: minimaal 18 jaar zijn, en niet afkomstig zijn uit een land waar kansspelen verboden zijn, zoals China, de Verenigde Staten, Brazilië, Mexico, Argentinië en Rusland. In sommige van deze landen kun je alleen meedoen aan staatsloterijen.
De bijna drie miljoen Spanjaarden die in het buitenland wonen, zien de afstand niet als een belemmering om deel te nemen aan de loterij. De voorzitter van ANAPAL, Borja Muñiz Urteaga, zegt dat de traditie diepgeworteld is van generatie op generatie. “Deelname aan de loterij stelt hen in staat gedeelde herinneringen te herbeleven en zich deel te voelen van een collectieve viering die het begin van Kerstmis symboliseert.” Vaak worden de loten als cadeaus tussen familie en vrienden gestuurd, “wat die emotionele banden versterkt” ondanks de afstand.
Wat te doen als je een prijs wint?
Als je een prijs wint, of het nu El Gordo is of een andere prijs, moet je aan een aantal voorwaarden voldoen om deze te kunnen innen. Hoe je dat kunt doen, hangt af van de manier waarop je het lot hebt gekocht. Als je het lot fysiek hebt gekocht in een verkooppunt in Spanje, moet je het ook fysiek innen. Als het bedrag hoger is dan 2.000 euro, moet je naar een bank gaan die samenwerkt met SELAE. Bij een lagere prijs kun je terecht bij elk officieel loterijkantoor.
Heb je het lot online gekocht, dan kan de prijs rechtstreeks op je bankrekening worden gestort. Natuurlijk wel na een identificatieprocedure om te bevestigen dat je de werkelijke eigenaar van het winnende lot bent. Voor prijzen boven de 40.000 euro houdt de Belastingdienst 20% in. Dit geldt zowel voor buitenlanders als voor Spaanse staatsburgers die in het buitenland wonen.
De Lotería de Navidad als cultureel fenomeen
Met de jaren is de viering wel iets en aangepast aan de moderne tijd. Dat geldt ook voor de betekenis van de trekking. “Hoewel het altijd een symbool van hoop en verbondenheid is geweest, is het steeds meer een sociaal en cultureel evenement geworden,” meent Urteaga.
De reclame, de emotionele advertenties en de verhalen die eromheen zijn opgebouwd, hebben een meer emotionele en gemeenschappelijke dimensie gegeven. “Zelfs in tijden van economische crisis heeft de loterij gezorgd voor een bron van collectieve hoop.”
Gevoel van verbondenheid
Giacomo Baratto, een Italiaan die al 25 jaar in Spanje woont en meer dan tien jaar aan de Loteria de Navidad deelneemt, deelt deze fascinatie. “Ik doe mee omdat ik die opwinding en dat moment wil delen met de mensen in mijn buurt en op mijn werk,” zegt hij tegen RTVE.es. Elk jaar op 22 december kijkt deze Italiaan naar de uitzending van het evenement terwijl hij rustig ontbijt. In zijn land, legt hij uit, vindt de grote trekking plaats op Driekoningen (de Befana), wanneer het kerstfeest al voorbij is. “Er zijn minder prijzen, maar wel groter. Daardoor zijn er maar weinig winnaars.”
In tegenstelling tot de Spaanse loterij, is de Italiaanse loterij met de tijd minder populair geworden. “Buitenlanders zien de Spaanse loterij als een manier om deel te nemen aan een kerstritueel, met een gezellige sfeer en een horizontalere prijsverdeling dan in andere landen,” en voegt toe, “het is mooi om een lot als cadeau te kunnen geven of te delen.”
Lees ook: Nooit prijs op deze nummers van de populaire Spaanse kerstloterij