Else Beekman
Een groot drugskartel dat opereerde vanuit de haven van Valencia waande zich onaantastbaar. Via versleutelde chats pochten leden van de organisatie zelfs dat zij “alle politie-eenheden controleerden”. Toch liep het netwerk vorig jaar hard tegen de lamp bij een grootschalige politieactie waarbij meer dan 80 verdachten werden opgepakt.
De Spaanse krant El País kreeg inzage in berichten uit het onderzoek naar Operatie Spider, een omvangrijke zaak rond de smokkel van minstens 4,5 ton cocaïne via de haven van Valencia. Onder de arrestanten bevinden zich havenmedewerkers, transporteurs en zelfs een Guardia Civil-agent.
“Wij controleren alles”
De chats geven een zeldzaam inkijkje in de werkwijze én het zelfvertrouwen van de organisatie. Een van de verdachten schreef via de versleutelde app Zangi: “Hier hebben we een systeem waarmee we alle politiecontroles onder controle hebben.”
De criminelen waren ervan overtuigd dat zij dankzij infiltratie in de haven en contacten binnen veiligheidsdiensten vrijwel ongehinderd drugs Europa binnen konden krijgen. Volgens justitie strekte het netwerk zich uit van Colombia tot de Balkan.
Tonnen cocaïne via containers
De bende gebruikte onder meer de zogenoemde gancho ciego-methode. Daarbij worden sporttassen met cocaïne verstopt in containers met legale goederen, zonder dat exporteur of importeur daarvan weet heeft.
Om de drugs snel uit de containers te halen, sliepen sommige vrachtwagenchauffeurs zelfs in de containers zelf. De organisatie betaalde chauffeurs tussen de 100.000 en 120.000 euro per transport. Voor mensen die verzegelingen van containers verwijderden, lag ongeveer 50.000 euro klaar.
Toch vonden de leiders die bedragen soms te hoog. In een chat waarschuwde een van de kopstukken: “Als je te veel betaalt, worden ze rijk en stoppen ze met werken.”
Angst, luxe en paranoia
Uit de berichten blijkt ook hoe intimiderend de leiders binnen de organisatie opereerden. Een medewerker vertelde een van de bazen dat een andere crimineel “zich helemaal kapot geschrokken had” tijdens een ontmoeting.
Tegelijkertijd groeide de nervositeit binnen het netwerk. De verdachten verwijderden dagelijks hun berichten uit angst voor politie-invallen. Kort voor de arrestaties vermoedden sommige leden al dat de politie dichtbij was.
Opvallend is dat de organisatie ook experimenteerde met nieuwe smokkelmethodes. Zo bespraken leden plannen om cocaïne met drones te vervoeren vanaf de kust. Dat plan werd uiteindelijk nooit uitgevoerd.
Corruptie in de haven van Valencia
Volgens de onderzoekers was de haven van Valencia diep geïnfiltreerd. Havenarbeiders, transportondernemers, vakbondsmensen en zelfs een arts van het havenarbeidsbureau zouden betrokken zijn geweest bij de organisatie.
Via gemanipuleerde examens probeerden criminelen bovendien invloed te krijgen op wie in de haven mocht werken. Daarmee konden zij shifts controleren en containers gericht onderscheppen.
Operatie Spider geldt als een van de grootste drugsonderzoeken van de afgelopen jaren in Spanje. De Spaanse autoriteiten zien de haven van Valencia al langer als een belangrijk toegangspunt voor cocaïne uit Zuid-Amerika.