New York Times kritisch op migratiebeleid Spanje

door Judith Goeree
New York Times Sánchez

Spanje staat centraal in een kritisch opiniestuk van de Amerikaanse krant The New York Times. De krant stelt dat “de Spaanse benadering van migratie overschat en schadelijk is”.

De kritiek komt op een moment dat de Spaanse regering werkt aan een regeling om migranten die al langere tijd in Spanje wonen, te legaliseren. Zo’n 500.000 mensen zouden via deze massale regularisatie hun status kunnen formaliseren en een tijdelijke verblijfsvergunning kunnen krijgen. De geplande regeling leidde tot veel internationale reacties, onder meer van ondernemer Elon Musk, die zich kritisch uitliet over grootschalige legalisatie.

Regularisatie van 500.000 migranten

Het plan voor een buitengewone regularisatie is onderdeel van afspraken tussen regeringspartij PSOE en linkse partners. De maatregel moet mensen zonder geldige verblijfsstatus alsnog toegang geven tot legaal verblijf en de arbeidsmarkt.

Het doel van de maatregel is tweeledig. Enerzijds wil de regering mensen uit de informele economie halen en hen toegang geven tot legale arbeid en sociale zekerheid. Anderzijds wijst het kabinet op de demografische uitdagingen van Spanje. Het land vergrijst snel en kent al jaren een laag geboortecijfer.

Volgens het kabinet is migratie noodzakelijk om economische groei en de arbeidsmarkt op peil te houden.

Economische lof versus politieke twijfel

Internationale media spraken de afgelopen maanden wél positief over de Spaanse economie. Spanje behoort tot de sneller groeiende economieën binnen de eurozone. De economische groei ligt boven het EU-gemiddelde en wordt mede gedragen door toerisme, diensten en binnenlandse consumptie.

Toch plaatst de columnist van The New York Times vraagtekens bij het verband tussen economische prestaties en migratiebeleid. Volgens hem is het Spaanse economische model al decennia sterk afhankelijk van toerisme. Dat model bestond volgens hem al vóór de huidige regering.

Hij stelt dat het migratiebeleid van premier Pedro Sánchez “democratisch moeilijk houdbaar” kan blijken. Ook waarschuwt hij voor een mogelijke politieke tegenreactie, vergelijkbaar met populistische bewegingen in andere Europese landen en in de Verenigde Staten.

Vergrijzing als argument

Tegelijkertijd erkent de krant dat immigratie heeft bijgedragen aan de bevolkingsgroei en economische dynamiek van Spanje. In een context van vergrijzing en een structureel laag geboortecijfer is buitenlandse instroom een belangrijke factor in de groei van de beroepsbevolking.

Politieke spanningen lopen op

Het opiniestuk typeert Pedro Sánchez als een ervaren en strategisch sterke politicus, die herhaaldelijk politieke crises heeft overleefd. Tegelijkertijd suggereert het dat het migratiedossier op nationaal niveau politiek gevoelig blijft. Spaanse oppositiepartijen spreken zich namelijk fel uit tegen grootschalige legalisatie.

Met de aangekondigde regularisatie van mogelijk een half miljoen migranten zet Spanje een van de meest omvangrijke migratiemaatregelen in Europa van de afgelopen jaren in gang. Dat besluit zal niet alleen het parlementaire debat verscherpen, maar ook de verhoudingen tussen Madrid en de regio’s verder op scherp zetten. Tegelijk groeit de internationale aandacht voor de Spaanse aanpak, die steeds nadrukkelijker wordt gezien als een alternatief model binnen Europa.

Wrijving tussen Sánchez en Meloni (Italië) om informeel EU-overleg