Elize van Loon
Spanje heeft in Slowakije een grote test uitgevoerd met nieuwe militaire technologie. Het gaat om een robotische bufferzone aan de oostgrens van de NAVO-landen. In die zone werken drones, robotvoertuigen en systemen die vijandelijke drones kunnen opsporen en uitschakelen. De NAVO wil hiermee beter reageren op Russische drones die steeds vaker boven NAVO‑gebied vliegen.
In het kort
- Spanje leidt in Slowakije een multinationale NAVO‑brigade voor robotische bufferzone
- Militairen wonen daar een ceremonie van commandowissel bij op de basis Adazi in Letland
- Het gaat om troepen van de Multinationale NAVO‑Brigade aan de oostflank
- De commandowissel markeert een nieuwe leiding binnen de NAVO‑eenhei
De test vond plaats op een oefenterrein in Lest, ongeveer 300 kilometer van Oekraïne. Spaanse militairen oefenden daar met kamikazedrones, onbemande voertuigen en elektronische oorlogsvoering. De NAVO wil dat legers deze nieuwe technologie binnen twee jaar kunnen kopen en gebruiken.
Onderdeel van groter NAVO‑plan
De oefening heet Task Force X Pilot 5. Ze hoort bij een groter NAVO‑plan om de oostgrens te beschermen. Het plan, met de naam Eastern Flank Deterrence Initiative (EFDI), werd gemaakt na de Russische invasie van Oekraïne.
Spanje leidt in Slowakije een vaste NAVO‑eenheid, de Forward Land Forces. Deze groep bestaat uit ongeveer 1.100 militairen en is permanent in Oost‑Europa gestationeerd om de afschrikking te versterken. Voor de oefening stuurde Spanje nog eens 1.600 extra militairen naar Slowakije. Ook Slowakije, Slovenië, Portugal, Roemenië en Tsjechië leveren troepen aan deze NAVO‑formatie.
Brigadegeneraal Zacarías Hernández, een hoge Spaanse militair, licht het belang an deze test toe. Hiermee wil de NAVO Rusland laten zien dat ze moderne middelen heeft om direct te reageren op een aanval. De nieuwe technologie moet snel gaten in de verdediging kunnen dichten en het risico voor soldaten kleiner maken.
Robots vangen het eerste contact op
Commandant Joaquín Peralta, de leider van het Centro de Combate Futuro (Spaanse Centrum voor Toekomstige Krijgsmacht) vertelt dat de NAVO een robotische bufferzone wil maken. Een vijand komt dan eerst een machine tegen, niet een soldaat. Zo blijven militairen veiliger achter de linies. De test laat ook zien hoe Spaanse technologiebedrijven bijdragen aan de NAVO‑missie. Militairen gebruiken hun systemen in een realistische omgeving en geven meteen terugkoppeling. Daardoor kunnen de bedrijven hun technologie snel aanpassen en verbeteren.
Het doel van de NAVO is om nieuwe technologie veel sneller in te voeren dan vroeger. Binnen twee jaar moeten de systemen klaar zijn voor gebruik. In 2026 wil de NAVO deze middelen inzetten tijdens echte oefeningen en bij militaire besluitvorming.
Spanje toont snelle inzet
Tijdens een tweede oefening, Strong Lineage 26, testte Spanje hoe snel het extra troepen kan sturen. Spanje liet zien dat het in tien dagen tijd van 800 naar bijna 2.400 militairen kan opschalen.
Discussie over defensiebudget
De oefeningen komen op een moment dat er discussie is over het Spaanse defensiebudget. Spanje wil het budget niet verhogen naar 5 procent van het bbp. Het land zegt dat 2,1 procent genoeg is om aan de NAVO‑afspraken te voldoen. Dit onderwerp komt waarschijnlijk terug tijdens de NAVO‑top in Ankara in juli.